Giá vàng thế giới và trong nước đồng loạt tăng mạnh trong phiên giao dịch ngày 15/6 sau nhiều tuần lao dốc. Diễn biến này xuất hiện trong bối cảnh Mỹ và Iran thông báo đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột, qua đó kéo giá dầu giảm sâu và làm dịu bớt lo ngại về lạm phát toàn cầu.
Giá vàng hồi phục mạnh sau cú giảm sâu
Trong phiên đầu tuần, giá vàng giao ngay tăng khoảng 120 USD/ounce, tương đương tăng gần 2,9%, lên 4.340 USD/ounce (tương đương 138,1 triệu đồng/lượng) sau khi có lúc giảm sát ngưỡng hỗ trợ tâm lý 4.000 USD/ounce trong tuần trước.
Thị trường trong nước cũng chứng kiến đợt hồi phục rất mạnh. Giá vàng miếng SJC tăng khoảng 4 triệu đồng/lượng, lên 148 triệu đồng/lượng chiều mua vào và 150,5 triệu đồng/lượng chiều bán ra. So với đáy ghi nhận ngày 11/6 ở mức 131-136 triệu đồng/lượng, vàng đã lấy lại phần lớn mức giảm.
Giá vàng trong nước cao hơn thế giới quy đổi khoảng 12 triệu đồng/lượng, thay vì mức 6-8 triệu đồng trong tuần trước. Chênh lệch giá mua - bán được kéo về còn 2,5 triệu đồng, thay vì 5 triệu đồng trong tuần trước.
Đợt tăng trở lại của giá vàng diễn ra trong bối cảnh Mỹ và Iran tuyên bố đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột. Washington sẽ dỡ bỏ một số biện pháp trừng phạt đối với hoạt động vận tải và xuất khẩu dầu của Iran và mở lại eo biển Hormuz, tạo điều kiện để hoạt động vận chuyển dầu khí trở lại bình thường.
Trước đó, một quan chức cấp cao Iran cho biết dự thảo thỏa thuận bao gồm việc Mỹ giải phóng khoảng 25 tỷ USD tài sản bị đóng băng, đổi lại Tehran cam kết không sản xuất hoặc sở hữu vũ khí hạt nhân và duy trì hiện trạng chương trình hạt nhân cho tới khi đạt thỏa thuận cuối cùng. Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cũng xác nhận hai bên đã hoàn tất biên bản ghi nhớ và dự kiến ký chính thức tại Thụy Sĩ ngày 19/6.
Những tín hiệu tích cực này khiến giá dầu lao dốc từ vùng gần 100 USD/thùng xuống quanh 80 USD/thùng. Giá năng lượng hạ nhiệt giúp giới đầu tư giảm bớt lo ngại về nguy cơ lạm phát quay trở lại, qua đó hỗ trợ thị trường vàng ổn định sau giai đoạn bán tháo.
Trước đó, vàng đã trải qua gần một tháng giảm mạnh từ vùng 4.700 USD/ounce xuống sát 4.000 USD/ounce khi thị trường đặt cược Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể tăng lãi suất vào cuối năm với xác suất khoảng 60%.
Cú sốc càng lớn hơn khi Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) bất ngờ tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản hôm 11/6, lần đầu tiên kể từ năm 2023, làm dấy lên lo ngại chu kỳ thắt chặt tiền tệ quay trở lại.
Việc vàng giữ vững vùng hỗ trợ 4.000 USD/ounce và vàng SJC vẫn duy trì trên ngưỡng 130 triệu đồng/lượng cho thấy thị trường có thể đang hình thành một mặt bằng giá mới sau giai đoạn biến động dữ dội.
Thị trường chờ phép thử mới
Dù triển vọng ngắn hạn tích cực hơn, thị trường vàng và dầu vẫn đối mặt nhiều yếu tố bất định.
Thỏa thuận Mỹ - Iran hiện mới dừng ở mức biên bản ghi nhớ. Sau lễ ký chính thức dự kiến ngày 19/6, hai bên sẽ bước vào khoảng 60 ngày đàm phán nhằm giải quyết các vấn đề cốt lõi như dỡ bỏ toàn bộ lệnh trừng phạt, chương trình hạt nhân Iran, tái thiết nền kinh tế và cơ chế giám sát việc thực thi cam kết.
Điều đó đồng nghĩa nguy cơ căng thẳng tái bùng phát vẫn hiện hữu nếu tiến trình đàm phán đổ vỡ. Ngay sau thông tin về thỏa thuận, Bộ trưởng An ninh Quốc gia Israel Itamar Ben Gvir tuyên bố Tel Aviv không bị ràng buộc bởi văn kiện này và cho rằng thỏa thuận không bảo đảm an ninh cho Israel. Quan điểm trên cho thấy Trung Đông vẫn tiềm ẩn nguy cơ bất ổn, có thể khiến giá dầu đảo chiều tăng trở lại bất cứ lúc nào.
Trong khi đó, một áp lực mới đối với vàng đến từ xu hướng thắt chặt chính sách tiền tệ toàn cầu. Sau động thái bất ngờ của ECB, thị trường đang chờ cuộc họp của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ), nơi lãi suất được dự báo có thể được nâng từ 0,75% lên 1% - mức cao nhất kể từ năm 1995. Nếu kịch bản này xảy ra, BOJ sẽ tiếp tục xu hướng ưu tiên kiểm soát lạm phát thay vì duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng kéo dài nhiều năm.
Giới đầu tư cũng theo dõi sát cuộc họp của Fed cũng như các tín hiệu từ Nhà Trắng liên quan đến định hướng chính sách tiền tệ. Khi áp lực địa chính trị giảm bớt, Tổng thống Donald Trump có thể dành nhiều sự chú ý hơn tới Fed và các vấn đề kinh tế trong nước.
Một yếu tố khác đáng chú ý là dòng tiền đầu tư. Nếu căng thẳng Trung Đông thực sự hạ nhiệt, khẩu vị rủi ro có thể cải thiện, giúp dòng vốn quay trở lại thị trường chứng khoán và các tài sản rủi ro. Tuy nhiên, nếu lãi suất tiếp tục tăng hoặc kinh tế toàn cầu phục hồi chậm, trái phiếu chính phủ Mỹ vẫn có thể là điểm đến hấp dẫn của dòng tiền, qua đó hạn chế đà tăng của vàng.
Bên cạnh đó, giới đầu tư cũng tính tới khả năng căng thẳng thương mại Mỹ-Trung nóng lên trở lại khi Washington giảm bớt áp lực tại Trung Đông. Đây có thể trở thành nhân tố mới chi phối thị trường tài chính toàn cầu trong nửa cuối năm.
Khoảng hai tháng tới, diễn biến của tiến trình hòa bình Mỹ - Iran, xu hướng lãi suất của các ngân hàng trung ương lớn và sự dịch chuyển của dòng tiền sẽ quyết định liệu giá vàng có thực sự bước vào một chu kỳ ổn định mới hay tiếp tục đối mặt với những đợt biến động mạnh.
