Theo giới truyền thông Nga, khi chính quyền Ukraine và các đồng minh châu Âu quyết định chơi một ván bài lớn hơn và cố gắng "cô lập Crimea" cũng như "phá tan tành tổ hợp nhiên liệu và năng lượng của Nga", thì tình huống đó đã xảy ra trước với chính Ukraine.
Tạp chí Mỹ Foreign Policy nhận định Nga đã chuyển sự chú ý sang Biển Đen, nhắm vào các tuyến đường thương mại và các cảng nước sâu để gây sức ép lên nền kinh tế Ukraine trong thời chiến.
Quỹ Carnegie bày tỏ lo lắng các cuộc tấn công quy mô lớn vào Odessa là một thảm họa vì trước chiến tranh, 90% hàng xuất khẩu nông sản của Ukraine được vận chuyển qua các cảng biển và khả năng duy trì hoạt động của 3 cảng ở khu vực Odessa là vô cùng quan trọng đối với sự tồn tại của Ukraine.
Tờ Wall Street Journal bày tỏ sự kinh hoàng khi "động lực kinh tế của Ukraine đã bị tê liệt bởi các cuộc không kích, tồi tệ nhất kể từ sau những vụ ném bom ở châu Âu trong Thế chiến II".
Theo Bộ Quốc phòng Nga, mục tiêu bị tấn công ở Odessa bao gồm: Các trung tâm hậu cần và kho bãi; mạng lưới đường sắt và toa xe; các cơ sở hạ tầng nhiên liệu và năng lượng; xưởng sửa chữa tàu; nhà ga và cơ sở hạ tầng cảng; các doanh nghiệp thuộc tổ hợp công nghiệp quốc phòng và các mục tiêu khác được Lực lượng Vũ trang Ukraine sử dụng.
Máy bay không người lái Nga cũng tấn công rất nhiều mục tiêu trên biển. Theo Bộ Quốc phòng Nga, trong tuần qua đã có gần 30 tàu biển đã bị trúng đạn, đó là các tàu vận chuyển hàng hóa quân sự cho chính quyền Ukraine.
Theo Financial Times, đòn đánh của Nga khiến sức chứa kho hàng tại cảng Odessa đã giảm 1/3, và các chủ tàu đến từ những quốc gia phương Tây đang từ chối gửi tàu đến khu vực này vì lo sợ bị tấn công.
Trong khi đó, một số nhà buôn đã tạm ngừng hoạt động tại Odessa, bao gồm cả Kernel - nhà buôn ngũ cốc lớn nhất Ukraine. Phí bảo hiểm của một số công ty bảo hiểm đã tăng mạnh, trong khi những công ty khác đã hoàn toàn ngừng bảo hiểm các rủi ro liên quan đến các chuyến đi đến các cảng của Ukraine.
Thậm chí một số hãng tàu khác còn không hiển thị thông tin về giá cước, xóa bỏ tuyến vận tải trên Biển Đen đến Odessa. Điều này có nghĩa là thị trường vận tải biển trong khu vực đã thực sự biến mất.
Cần lưu ý điều này không chỉ liên quan đến cảng chính Odessa, mà còn tất cả các cảng lân cận trên Biển Đen, bao gồm Illichivsk (Chernomorsk), Yuzhny và Izmail.
Các thương nhân phương Tây đang tích cực thảo luận về khả năng chuyển hướng vận chuyển ngũ cốc và các hàng hóa khác của Ukraine qua các cảng sông Danube để trung chuyển tiếp tại Constanta, Romania.
Tuy nhiên, các phương án vận tải đường bộ và đường sông về mặt cấu trúc không thể thay thế các cảng nước sâu của Ukraine, bởi năng lực của các tuyến đường bộ và ga đường sắt bị hạn chế, hiệu quả của các hành lang đường bộ bị cản trở bởi năng lực cơ sở hạ tầng biên giới không đủ.
Theo tờ báo Đức Der Spiegel, tuyến đường xuất khẩu Biển Đen hầu như không có lựa chọn thay thế nào cho Ukraine: Cần 10.000 xe tải để thay thế một tàu chở ngũ cốc 200.000 tấn và loại tàu này chỉ có thể được bốc dỡ tại cảng nước sâu.
Đó là lý do tại sao, ngay sau các cuộc tấn công của UAV Geran Nga, giá lúa mì kỳ hạn tại Chicago đã đạt mức cao nhất trong gần 2 năm và giá lúa mì xay xát tại Paris đạt mức cao nhất trong 17 tháng qua.
Sự hoảng loạn ở Ukraine và các thủ đô châu Âu là điều dễ hiểu: Xuất khẩu nông sản chiếm hơn một nửa doanh thu xuất khẩu của Ukraine, vượt quá 20 tỷ USD mỗi năm và hành lang hàng hải vẫn là kênh phân phối chính (khoảng 90% tổng kim ngạch xuất khẩu).
Do đó, việc gián đoạn trung tâm vận tải Odessa sẽ cắt đứt nguồn thu ngoại tệ chính mà Ukraine cần để tài trợ cho cả chi tiêu quân sự và các nghĩa vụ xã hội cơ bản.
Nhưng quan trọng hơn, việc ngừng hoạt động hậu cần quân sự bằng đường biển giáng một đòn nặng nề vào chính quyền Ukraine, bởi nó sẽ làm chậm đáng kể việc bổ sung kho vũ khí của Lực lượng Vũ trang Ukraine và điều này sẽ nhanh chóng ảnh hưởng nghiêm trọng đến tiền tuyến.
Theo tờ National Security Journal, sau khi nhà lãnh đạo Zelensky mở rộng chiến dịch quân sự nhằm phá vỡ các tuyến đường tiếp tế và hậu cần thiết yếu khác đối với Lực lượng Vũ trang Nga, ông Putin cũng lợi dụng chính kế hoạch của Ukraine để chống lại quân đội nước này.
Các chuyên gia quân sự phương Tây lưu ý điểm yếu của Odessa - trung tâm vận tải biển sâu duy nhất đang hoạt động, khiến phía Ukraine dễ bị tổn thương hơn về mặt cấu trúc nếu mất quyền tiếp cận Biển Đen so với việc Nga dễ bị tấn công vào các tàu dân sự và tàu dầu của “Hạm đội bóng tối”.
