Ngày 28/7, FIFA công bố ý định thành lập FIFA Forward Enterprise, một công ty con do tổ chức này sở hữu và kiểm soát, nhằm hợp nhất các hoạt động thương mại và tổ chức sự kiện.
Theo FIFA, đơn vị mới có thể huy động tối đa 4,2 tỷ USD trong năm nay, dựa trên mức định giá ban đầu 20 tỷ USD, thông qua việc bán cổ phần thiểu số cho các nhà đầu tư dài hạn. FIFA khẳng định nhà đầu tư bên ngoài sẽ không có vai trò vận hành và không can thiệp vào các quyết định thể thao, lịch thi đấu hay quản trị bóng đá.
Tuy nhiên, đề xuất này ngay lập tức gây tranh cãi. Theo Reuters, FIFA dự kiến bán tối đa khoảng 20% cổ phần trong công ty mới, đơn vị sẽ phụ trách các hoạt động thương mại và sự kiện liên quan đến World Cup cũng như các giải đấu khác.
Thrive Eternal, một phương tiện đầu tư thuộc Joshua Kushner, được cho là đang dẫn đầu nhóm nhà đầu tư tiềm năng. Joshua là em trai Jared Kushner, con rể Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Động thái này được xem là nỗ lực của FIFA nhằm tận dụng sức hút thương mại ngày càng lớn của World Cup. Giải đấu gần đây giúp tổ chức này tạo ra ít nhất 13 tỷ USD doanh thu trong chu kỳ 4 năm kết thúc năm nay.
Với FIFA, việc mở rộng nguồn lực tài chính được trình bày như một cách đưa thêm tiền về các liên đoàn thành viên, đặc biệt ở những quốc gia nhỏ hoặc khu vực xa trung tâm bóng đá thế giới.
Chủ tịch FIFA Gianni Infantino nói kế hoạch này nhằm “dân chủ hóa bóng đá toàn cầu”. Theo thông báo của FIFA, nếu được thông qua, nguồn tiền phát triển bóng đá trong các chu kỳ tới sẽ tăng mạnh, trong đó các liên đoàn thành viên có thể nhận thêm khoản hỗ trợ đặc biệt 20 triệu USD cho các dự án mới, bên cạnh các khoản tài trợ thường kỳ trong chương trình Forward.
FIFA hiện có 211 liên đoàn thành viên, từ các nền bóng đá lớn như Trung Quốc, Ấn Độ đến những thành viên nhỏ như Gibraltar hay Montserrat.
Nhưng với các bên phản đối, vấn đề không chỉ nằm ở tỷ lệ cổ phần hay quyền biểu quyết. Thủ tướng Anh Andy Burnham, một người hâm mộ bóng đá, nói môn thể thao này “không thuộc về nhà đầu tư”. Ông cho rằng World Cup không phải một sản phẩm thương mại thông thường, mà là giải đấu lớn nhất của thể thao thế giới và “không phải thứ của bất kỳ ai để đem bán”.
Tại Mỹ, các nghị sĩ Dân chủ trong Ủy ban Tư pháp Hạ viện cho rằng kế hoạch đầu tư càng làm dấy lên nghi vấn về quan hệ giữa FIFA và gia đình ông Trump.
Trước đó, Chủ tịch FIFA Gianni Infantino từng trao cho Tổng thống Mỹ một “giải thưởng hòa bình FIFA” mới, trong khi tổ chức này cũng thuê văn phòng tại Trump Tower ở New York. Nghị sĩ Jamie Raskin, thành viên Dân chủ hàng đầu của ủy ban, đã yêu cầu ông Infantino điều trần và cung cấp tài liệu liên quan đến quan hệ giữa FIFA với chính quyền Trump.
Phản ứng gay gắt nhất đến từ UEFA. Cơ quan điều hành bóng đá châu Âu nói kế hoạch của FIFA “vượt qua một ranh giới” mà các tổ chức quản lý bóng đá không bao giờ nên bước qua.
UEFA cho rằng linh hồn và cơ chế quản trị bóng đá không phải tài sản để đem ra giao dịch, đặc biệt khi thiếu minh bạch về bên hưởng lợi tài chính. “Đó không phải thứ của FIFA để bán”, UEFA nhấn mạnh.
Các nhóm cổ động viên cũng lên tiếng. Football Supporters Europe, tổ chức đại diện người hâm mộ tại châu Âu, yêu cầu ông Infantino từ chức và kêu gọi các liên đoàn thành viên FIFA chống lại kế hoạch này. Nhóm này vốn đã chỉ trích mạnh chính sách bán vé của FIFA tại World Cup gần đây ở Mỹ, Canada và Mexico, nơi giá vé cao hơn nhiều so với các kỳ trước.
Ngay cả Sepp Blatter, người tiền nhiệm của ông Infantino và từng rời ghế sau bê bối tham nhũng năm 2015, cũng phản đối đề xuất. Ông cho rằng quan hệ giữa lãnh đạo FIFA và Tổng thống Mỹ đã chuyển sang các khía cạnh liên quan tới tiền bạc, gây tổn hại cho bóng đá.
Theo FT, Reuters
