Nếu không nhìn vào mốc thời gian, đường cất hạ cánh dài 3.300 m tại Cảng Hàng không Quốc tế Phú Quốc sẽ chỉ là một hạng mục hạ tầng hàng không quy mô lớn như nhiều dự án khác. Nhưng việc công trình này hoàn thành chỉ sau khoảng 8 tháng thi công lại khiến không ít người trong ngành bất ngờ.
Theo chuyên gia hàng không Trịnh Như Long - người từng nhiều năm công tác tại Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM), đây là tốc độ "chưa từng có tiền lệ" đối với một dự án đường cất hạ cánh quy mô lớn tại Việt Nam, đặc biệt trong điều kiện thi công trên đảo.
Cuối tháng 7, mặt đường bê tông của đường băng số 2 đã hoàn thiện, toàn bộ hệ thống sơn tín hiệu, đèn hiệu, biển báo và thiết bị dẫn đường đang được kiểm tra, hiệu chỉnh trước chuyến bay hiệu chuẩn dự kiến diễn ra ngày 27/7.
Một đường băng mất 8 tháng thay vì vài năm
Đường cất hạ cánh số 2 tại sân bay Phú Quốc có chiều dài 3.300 m, rộng 45 m, đáp ứng khai thác thường xuyên các dòng máy bay thân rộng như Boeing 777, Boeing 787 và Airbus A350.
Toàn bộ công trình được hoàn thành sau khoảng 8 tháng, trong đó 6 tháng dành cho thi công kết cấu và mặt đường bê tông, 2 tháng còn lại để lắp đặt, kết nối và hiệu chỉnh các hệ thống kỹ thuật hàng không.
Theo ông Trịnh Như Long, với quy mô tương tự, các đường băng tại những dự án sân bay lớn trên đất liền thường cần từ hai đến ba năm để hoàn thành.
Điều khiến tiến độ tại Phú Quốc trở nên đặc biệt hơn là công trình được xây dựng trong điều kiện biển đảo, nơi hầu hết vật liệu, thiết bị và máy móc siêu trường, siêu trọng đều phải vận chuyển bằng đường biển.
Trong suốt quá trình thi công, công trường còn chịu tác động của thời tiết với mưa lớn và giông lốc kéo dài.
Để bảo đảm tiến độ, chủ đầu tư cùng các đơn vị thi công đã tổ chức công trường hoạt động liên tục theo mô hình 3 ca, 4 kíp, đồng thời vẫn phải duy trì an toàn hàng không vì sân bay hiện hữu vẫn khai thác bình thường.
Theo chuyên gia, đây cũng là điều khiến nhiều đối tác và nhà cung cấp thiết bị quốc tế bất ngờ về khả năng tổ chức dự án. Thông thường, riêng thời gian sản xuất và cung cấp hệ thống đèn hiệu hàng không đã mất khoảng 9-12 tháng, nhưng tại dự án này quá trình đó được rút xuống khoảng 6 tháng để đáp ứng tiến độ chung.
Bên cạnh tiến độ thi công, điểm đáng chú ý khác nằm ở hệ thống thiết bị hàng không được lắp đặt.
Trong giai đoạn đầu, khoảng 1.500 đèn hiệu hàng không cùng gần 400 biển báo đã được lắp đặt trên toàn bộ khu bay.
Hệ thống đèn hiệu CAT II sử dụng công nghệ LED thế hệ mới với tuổi thọ thiết kế khoảng 50.000 giờ, giúp duy trì cường độ chiếu sáng ổn định và giảm chi phí bảo trì trong quá trình khai thác.
Hai hệ thống đèn PAPI được bố trí ở hai đầu đường băng. Mỗi hệ thống gồm bốn bộ đèn phát tín hiệu màu đỏ và trắng, hỗ trợ phi công xác định chính xác góc tiếp cận khi hạ cánh.
Song song với đó là hệ thống hạ cánh chính xác ILS/DME CAT II, cung cấp dữ liệu về hướng tiếp cận, góc hạ cánh và khoảng cách tới đường băng, giúp tàu bay khai thác an toàn hơn vào ban đêm hoặc khi thời tiết xấu, tầm nhìn hạn chế.
Chuyến bay hiệu chuẩn ngày 27/7 sẽ là bước kiểm tra cuối cùng nhằm đánh giá độ chính xác của toàn bộ hệ thống dẫn đường trước khi công trình được đưa vào khai thác.
Mắt xích đầu tiên trong kế hoạch mở rộng sân bay
Theo ông Nguyễn Bá Quân, Giám đốc Cảng Hàng không Quốc tế Phú Quốc, đường cất hạ cánh số 2 chỉ là một phần trong tổng thể dự án mở rộng sân bay.
Theo quy hoạch, hệ thống sẽ bao gồm đường lăn, sân đỗ, nhà ga hành khách T2, nhà ga VIP, sân đỗ VIP, hệ thống dẫn đường, cứu nạn cứu hộ, giao thông kết nối và nhiều hạng mục phụ trợ khác.
Việc đưa đường băng mới vào khai thác sẽ được vận hành đồng bộ với các hạng mục này nhằm bảo đảm tiếp nhận thường xuyên các dòng máy bay thân rộng như Boeing 787, Airbus A350, Boeing 777 cũng như máy bay Code F khi cần thiết, phục vụ cả khai thác thương mại và các chuyến bay chuyên cơ trong khuôn khổ APEC 2027.
Theo định hướng phát triển, khi toàn bộ dự án hoàn thành theo các giai đoạn, công suất của Cảng Hàng không Quốc tế Phú Quốc sẽ tăng lên khoảng 24 triệu hành khách mỗi năm trong giai đoạn đầu và hướng tới 50 triệu hành khách mỗi năm trong dài hạn.
