Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất nhằm tháo gỡ vướng mắc khi triển khai Luật Đất đai.
Theo dự thảo Nghị định, khi hộ gia đình, cá nhân chuyển mục đích từ đất nông nghiệp sang đất ở trong hạn mức giao đất ở của địa phương, mức thu tiền sử dụng đất chỉ bằng 30% phần chênh lệch giữa tiền sử dụng đất tính theo giá đất ở và giá đất nông nghiệp tại thời điểm được cơ quan có thẩm quyền cho phép chuyển mục đích.
Với phần diện tích vượt hạn mức nhưng không quá một lần hạn mức, người sử dụng đất phải nộp 50% chênh lệch. Trường hợp diện tích vượt trên một lần hạn mức, mức thu sẽ là 100% chênh lệch giữa tiền sử dụng đất tính theo giá đất ở và đất nông nghiệp.
Chính sách ưu đãi này chỉ áp dụng một lần cho mỗi hộ gia đình, cá nhân trên một thửa đất. Các lần chuyển đổi mục đích sau sẽ phải nộp 100% chênh lệch theo quy định.
Quang cảnh TPHCM nhìn từ trên cao (Ảnh: Nam Anh).
Theo Luật Đất đai 2024, tiền chuyển mục đích sử dụng từ đất nông nghiệp sang đất ở được tính bằng phần chênh lệch giữa giá đất ở và giá đất nông nghiệp. Điều đó đồng nghĩa người dân hiện phải nộp toàn bộ, tức 100% khoản chênh lệch này.
Thực tế, giá đất nông nghiệp thường rất thấp, trong khi bảng giá đất ở do nhiều địa phương công bố từ năm 2025 lại tăng mạnh. Vì vậy, không ít người dân gặp khó khăn, thậm chí không thể chuyển đổi mục đích sử dụng từ đất nông nghiệp sang đất ở.
Bộ Tài chính nhận định đây là vấn đề cấp bách, tác động trực tiếp đến an sinh và nhu cầu nhà ở của người dân, nên cần có giải pháp tháo gỡ sớm, trước khi Luật Đất đai 2024 được điều chỉnh.
Tại cuộc họp với các bộ, ngành và 17 địa phương về sửa các quy định liên quan tính tiền sử dụng đất, quỹ phát triển đất (Nghị định 103 và 104) hồi tháng 8, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu sửa quy định tiền sử dụng đất theo hướng công bằng, khoan sức cho dân, tránh gây khó khi sửa Luật Đất đai 2024.
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà cho biết Luật Đất đai 2024 đã có bước cải cách mạnh mẽ, xuất phát từ thực tiễn và nhu cầu của người dân. Tuy nhiên, nếu các nghị định hướng dẫn không đủ rõ ràng, dễ hiểu, sẽ rất khó triển khai thống nhất tại địa phương. Ông đề nghị các bộ, ngành tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy định phù hợp với đặc thù từng vùng.
