Trong nhiều năm qua, đề thi Ngữ văn tuyển sinh lớp 10 TPHCM luôn được cho là tạo được dấu ấn riêng. Không kiểm tra kiến thức đơn thuần, đề thi được xây dựng theo định hướng phát triển năng lực, khuyến khích tư duy độc lập và khả năng bày tỏ quan điểm của học sinh.
Từ năm 2019, TPHCM bắt đầu đổi mới mạnh mẽ cấu trúc đề thi. Đề gồm 3 phần: Đọc hiểu (30%), Nghị luận xã hội (30%) và Nghị luận văn học (40%), trong đó phần nghị luận văn học cho phép thí sinh lựa chọn câu hỏi phù hợp với sở trường. Cách ra đề này được đánh giá là "xa mà gần": Xa những khuôn mẫu học thuộc lòng nhưng lại rất gần với đời sống và tâm lý lứa tuổi học sinh.



