Thông tin được nêu trong báo cáo tài chính bán niên của Công ty TNHH MTV Đường sắt đô thị số 1 (HURC). Hầu hết số liệu chênh lệch lớn so với cùng kỳ năm trước do công ty mới chính thức vận hành tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên từ cuối tháng 12/2024 và bắt đầu bán vé sau đó một tháng.
Cụ thể, HURC ghi nhận doanh thu bán vé nửa đầu năm đạt 103,8 tỷ đồng, tức bình quân mỗi ngày (không tính giai đoạn miễn phí) khoảng 650 triệu đồng. Công ty còn có hơn 200 triệu đồng nguồn thu ngoài vé và khoảng 5 tỷ đồng lãi tiền gửi ngân hàng.
Trong thời gian đầu vận hành tuyến metro, giá vốn bán hàng (gồm chi phí nhân công, sản xuất và nguyên vật liệu trực tiếp) tăng vọt, lên 237 tỷ đồng. Trừ thêm chi phí quản lý doanh nghiệp, HURC lỗ trước thuế gần 142 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm ngoái lỗ xấp xỉ 2 tỷ đồng. Kết quả này nâng lỗ lũy kế từ khi thành lập vào năm 2019 đến nay lên 177 tỷ đồng.
Lý giải về khoản lỗ, ông Lê Minh Triết - Giám đốc HURC cho biết Trung tâm Giao thông công cộng TP HCM và Ban quản lý đường sắt đô thị TP HCM đang thực hiện các thủ tục thanh toán chi phí đặt hàng dịch vụ nên số liệu trên báo cáo tài chính nửa đầu năm chưa phản ánh đủ. Lần lượt vào tháng 9 và tháng 10, Trung tâm Giao thông công cộng TP HCM mới trả chi phí đặt hàng dịch vụ vận tải hành khách quý I và quý II. Còn kinh phí đặt hàng dịch vụ quản lý, bảo trì kết cấu hạ tầng, Ban quản lý đường sắt đô thị TP HCM đến nay vẫn chờ thủ tục.
Trong văn bản báo cáo UBND TP HCM về những bất cập ảnh hưởng đến tình hình tài chính, HURC cho biết sau 11 tháng vận hành và khai thác tuyến metro, công ty vẫn chưa được ký hợp đồng đặt hàng dịch vụ quản lý, bảo trì kết cấu hạ tầng. Công ty cũng chưa nhận khoản tạm ứng nào, dẫn đến phải tạm thời sử dụng vốn điều lệ để trả lương và các chi phí liên quan đến hoạt động này.
Theo ông Triết, vướng mắc thủ tục thanh toán chủ yếu bởi đây là lĩnh vực mới, các sở ngành chưa làm bao giờ. Hiện Sở Xây dựng vẫn thẩm định phương án giá dịch vụ và chưa trình UBND TP HCM phê duyệt.
"Việc lỗ chỉ là tạm thời, có gây khó khăn cho công ty ở một số thời điểm. Tuy nhiên, công ty tin với sự hỗ trợ tích cực để tháo gỡ vướng mắc của các sở ngành và đồng lòng của người lao động, đến cuối năm sẽ đạt chỉ tiêu như dự tính", ông Triết nói với VnExpress ngày 27/11.
Hành khách tập trung ở ga Rạch Chiếc để lên tàu, tháng 12/2024. Ảnh: Quỳnh Trần
HURC đặt chỉ tiêu tổng doanh thu năm nay đạt 578 tỷ đồng. Trong đó, hơn 201 tỷ đồng đến từ bán vé. Khoảng 350 tỷ đồng là doanh thu từ đặt hàng dịch vụ vận tải công cộng và bảo trì kết cấu hạ tầng. Nguồn thu này dựa vào quãng đường khai thác và đơn giá (mỗi km) được thống nhất giữa HURC với Trung tâm Giao thông công cộng TP HCM. Phần còn lại hơn 26 tỷ đồng là lãi tiền gửi ngân hàng.
Công ty kỳ vọng năm nay lãi trước thuế 20 triệu đồng, qua đó ngắt chuỗi lỗ từ khi công ty được thành lập vào năm 2019 (nhưng không có nguồn thu) đến lúc khai thác thương mại.
HURC là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước, thuộc UBND TP HCM. Tính đến giữa năm, công ty có tổng tài sản hơn 3.460 tỷ đồng. Công ty hạch toán phương tiện vận tải (đầu máy toa xe) hơn 1.760 tỷ đồng, còn lại là hệ thống nhà xưởng, depot, thu phí tự động và cửa chắn ke ga. Chỉ một phần nhỏ trong tổng tài sản của công ty là tiền gửi tại các ngân hàng.
HURC vận hành tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên với tổng chiều dài gần 20 km, kết nối trung tâm thành phố về cửa ngõ phía Đông. Đây là dự án đường sắt đô thị đầu tiên ở TP HCM, tổng mức đầu tư hơn 43.700 tỷ đồng, hoàn thành sau 12 năm thi công. Sau gần một năm, công ty khai thác hơn 73.310 chuyến tàu và phục vụ 17 triệu lượt hành khách.
Hiện tại, giá vé tuyến metro dao động 6.000-20.000 đồng mỗi lượt, tùy theo quãng đường và phương thức thanh toán. Khách cũng có thể mua vé một ngày, ba ngày hoặc theo tháng không giới hạn số lượt đi với các khung giá lần lượt là 40.000 đồng, 90.000 đồng và 300.000 đồng. Đối với học sinh và sinh viên, giá vé tháng được giảm phân nửa, còn 150.000 đồng.
