Con mua bảo hiểm rồi qua đời, người mẹ đòi quyền lợi
Ngày 10/3/2019, ông Trương Công S. ký hợp đồng bảo hiểm với Công ty B. (TPHCM), hợp đồng được chấp thuận ngày 22/4/2019 và có hiệu lực từ ngày 10/3/2019 đến ngày 10/3/2079.
Đến ngày 18/9/2020, ông S. qua đời do đột quỵ. Ông không có vợ, con, cha đã mất. Bà N., mẹ ông S., là người thụ hưởng theo hợp đồng bảo hiểm. Bà N. cũng là người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của ông S.
Sau khi con trai qua đời, bà N. làm thủ tục yêu cầu Công ty B. chi trả quyền lợi bảo hiểm. Tuy nhiên, ngày 8/4/2021, doanh nghiệp thông báo từ chối chi trả, lý do bên mua bảo hiểm đã vi phạm quy định về kê khai thông tin tại hợp đồng bảo hiểm.
Công ty B. cho rằng ông S. chỉ khai báo tình trạng bệnh suyễn nhưng không kê khai đầy đủ thông tin về các lần điều trị bệnh phổi trước khi ký hợp đồng.
Theo doanh nghiệp, trước thời điểm giao kết hợp đồng, ông S. từng điều trị tại một bệnh viện từ ngày 28/12/2018 đến 4/1/2019 với chẩn đoán theo dõi lao phổi cũ tái phát, viêm phổi; sau đó tiếp tục điều trị nhiều đợt tại Bệnh viện Phổi tỉnh Đ. từ tháng 1 đến tháng 3/2019 với chẩn đoán đợt cấp COPD, di chứng lao phổi.
Căn cứ các điều khoản của hợp đồng, Công ty B. cho rằng, nếu bên mua hoặc người được bảo hiểm cung cấp thông tin không trung thực hoặc không đầy đủ thì doanh nghiệp không phải chi trả quyền lợi bảo hiểm mà chỉ hoàn lại tổng phí đã đóng, không có lãi suất, sau khi trừ đi các khoản nợ, chi phí kiểm tra y tế và tất cả các khoản tiền rút từ giá trị tài khoản và các khoản quyền lợi bảo hiểm đã trả.
Do đó, Công ty B. chỉ đồng ý hoàn trả số phí bảo hiểm ông S. đã đóng là hơn 64,1 triệu đồng.
Không đồng ý, bà N. khởi kiện, yêu cầu công ty bảo hiểm chi trả tổng cộng hơn 2,3 tỷ đồng, gồm 1,6 tỷ đồng của sản phẩm chính “An Phúc Trọn Đời Ưu V” và 739,5 triệu đồng của sản phẩm bổ sung “Bảo hiểm tử vong và thương tật do tai nạn”.
Bản án sơ thẩm tháng 12/2024 chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện, buộc Công ty B. hoàn trả cho bà N. hơn 64,1 triệu đồng tiền phí bảo hiểm và không chấp nhận yêu cầu thanh toán hơn 2,3 tỷ đồng tiền bảo hiểm.
Cấp phúc thẩm sửa án, buộc công ty bảo hiểm trả hơn 2,3 tỷ
Ngày 31/12/2024, bà N. kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm. Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân TP Vĩnh Long cũng kháng nghị, đề nghị cấp phúc thẩm sửa án theo hướng chấp nhận toàn bộ yêu cầu của bà N.
Xem xét hồ sơ, cấp phúc thẩm nhận thấy trước khi ký hợp đồng, Công ty B. đã gửi thư mời ông S. đi khám sức khỏe tại bệnh viện theo chỉ định của doanh nghiệp.
Trong báo cáo khám sức khỏe ngày 30/3/2019, ông S. đã khai có các vấn đề liên quan đến phổi, đường hô hấp như suyễn, ho kéo dài, viêm phổi, lao; đồng thời ghi chú khoảng 3 năm trước từng đi khám vì ho, suyễn.
Tại hồ sơ yêu cầu bảo hiểm ngày 10/3/2019, ông S. cũng đánh dấu vào mục có bệnh viêm phổi, hen suyễn, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, lao phổi và ghi rõ từng điều trị bệnh liên quan đến phổi khoảng 2 năm trước.
Từ những tài liệu này, cấp phúc thẩm cho rằng, việc Công ty B. nói ông S. kê khai không đầy đủ, không trung thực là không có cơ sở.
Hội đồng xét xử nhận định, nếu sau khi nhận hồ sơ yêu cầu bảo hiểm và kết quả khám sức khỏe mà Công ty B. còn nghi ngờ về tình trạng bệnh của ông S., doanh nghiệp có quyền yêu cầu khám lại để thẩm định trước khi ký hợp đồng. Từ đó, Hội đồng xét xử cho rằng không có cơ sở xác định ông S. kê khai không trung thực để doanh nghiệp từ chối chi trả quyền lợi bảo hiểm.
Đối với sản phẩm bảo hiểm bổ sung, Công ty B. cho rằng, ông S. chết do đột quỵ, không phải tai nạn nên không phải chi trả. Tuy nhiên, cấp phúc thẩm cũng không chấp nhận lập luận này.
Cấp phúc thẩm xác định bản án sơ thẩm đã áp dụng pháp luật chưa đúng và chưa đánh giá đầy đủ các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ, làm ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của bà N.
Vì vậy, Hội đồng xét xử phúc thẩm chấp nhận kháng cáo của bà N., chấp nhận kháng nghị của Viện kiểm sát, sửa bản án sơ thẩm.
Theo đó, Công ty B. phải chi trả cho bà N., là người thụ hưởng, tổng cộng hơn 2,3 tỷ đồng quyền lợi bảo hiểm.
(Bài viết dựa trên Bản án số 345/2025/DS-PT ngày 11/9/2025 của TAND tỉnh Vĩnh Long)
