Có dịp trải nghiệm thực tế hàng loạt mẫu flagship Android đến từ nhiều tên tuổi lớn như Google, Samsung, Xiaomi hay vivo - cây bút Hadlee Simons của Android Authority nhận thấy một xu hướng ngày càng rõ rệt và đang dần "tăng nhiệt" một cách chóng mặt trong sáu tháng qua.
Đó là việc các mẫu máy đình đám như Pixel 10 series, Samsung Galaxy S25 hay OnePlus 15 đều mang lại cảm giác cầm nắm và ngoại hình hệt như iPhone. Với Hadlee, anh thực sự chán ngấy tư duy thiết kế lười biếng này trên thị trường smartphone hiện nay.
Dưới đây là quan điểm của anh.
Apple khởi xướng, đối thủ chạy theo
Apple là kẻ tiên phong mang đến thiết kế cạnh phẳng và góc bo tròn từ năm 2010 trên chiếc iPhone 4. Đến năm 2014, Samsung Galaxy Alpha cũng là một trong những mẫu Android hiếm hoi sở hữu ngôn ngữ thiết kế tương tự. Tuy nhiên, không phải ngẫu nhiên mà kể từ khi iPhone 12 hồi sinh phong cách này, hàng loạt nhà sản xuất Android cũng vội vã chạy theo.
Danh sách những chiếc Android "hao hao" iPhone về thiết kế lẫn cảm giác cầm nắm ngày càng dài, bao gồm Galaxy S24/S24 Plus, Galaxy S25/S25 Plus, dòng Pixel 9 trở về sau và cả OnePlus 15. Thực tế, ba mẫu máy tôi vừa nhận được để đánh giá gần đây đều sở hữu ngôn ngữ thiết kế y hệt nhau. Liệu bạn có thể đoán được đâu là chiếc realme GT8 Pro, POCO F8 Ultra hay vivo X300 Pro trong bức ảnh dưới đây không?
Dĩ nhiên, các mẫu Android viền phẳng này vẫn giữ được nét riêng nhờ mặt lưng và cụm camera khác biệt. Bạn vẫn có thể phân biệt chúng khi nhìn từ phía sau. Nhưng đáng buồn thay, đó dường như là điểm khác biệt duy nhất giữa một "rừng" thiết kế nhạt nhòa và đơn điệu.
Không chỉ thiếu tính sáng tạo, tôi còn nhận thấy những chiếc điện thoại khung viền phẳng thường kém thoải mái hơn hẳn so với thiết kế cạnh cong hoặc vát mềm mại. Hãy nhìn vào Pixel 7 Pro hay chiếc Galaxy S8 cũ kỹ của tôi, chúng cho cảm giác cầm nắm dễ chịu hơn nhiều so với các model đời mới. Khung viền phẳng còn tạo ảo giác máy dày hơn thực tế, khiến thiết bị trở nên cục mịch như một viên gạch.
Một lý do khả thi giải thích cho việc các hãng Android đua nhau sao chép thiết kế khung phẳng của Apple là vấn đề sửa chữa. Luật mới của EU về khả năng sửa chữa thiết bị sẽ chính thức có hiệu lực vào ngày 31/7 tới. Do đó, việc các nhà sản xuất nhìn vào những chiếc iPhone gần đây – vốn được đánh giá là dễ sửa chữa hơn bản tiền nhiệm – và học theo thiết kế này như một giải pháp an toàn là điều dễ hiểu.
Điển hình như Pixel 9 và Pixel 10 với khung phẳng, bo góc quả thực đã dễ sửa hơn các thế hệ trước khi cho phép mở máy từ cả hai mặt trước và sau. (Trong khi đó, các đời Pixel cũ chỉ mở được từ mặt trước, gây khó khăn khi thay pin).
Dù vậy, các dòng Pixel mới nhất vẫn chỉ nhận được điểm số sửa chữa tương đương đời cũ, và iFixit vẫn phàn nàn về việc lạm dụng keo dán. Tuy nhiên, không thể phủ nhận Google đang có những nỗ lực nhất định trong vấn đề này.
Android có thể trở nên khác biệt như thế nào?
Có vô vàn cách để các nhà sản xuất Android tạo ra những thiết kế vừa đẹp mắt, vừa dễ sửa chữa mà không cần phải "copy" iPhone.
HMD Skyline ra mắt năm 2024 là một minh chứng hùng hồn. Chiếc máy này đạt 9/10 điểm từ iFixit nhưng hoàn toàn nói "không" với trào lưu khung phẳng, thay vào đó là hai cạnh bên bo tròn kết hợp với phần đỉnh và đáy vát phẳng đầy cá tính.
Một ví dụ mới hơn là chiếc Jolla Phone. Thiết bị này sở hữu các cạnh bo tròn mềm mại nhưng vẫn cho phép tháo nắp lưng, thay pin rời, hỗ trợ khe cắm thẻ nhớ microSD và nhiều tính năng khác. Thậm chí Sony cũng nỗ lực tạo nét riêng cho Xperia 1 VII với khung viền có rãnh. Tất cả là bằng chứng cho thấy các hãng Android không nhất thiết phải lười biếng trong thiết kế.
Nếu những công ty quy mô nhỏ hơn như HMD hay Jolla còn làm được, thì các "ông lớn" như Google hay Samsung chẳng có lý do gì để bào chữa cho những thiết kế rập khuôn phong cách iPhone. Đặc biệt, trường hợp của HMD đã chứng minh rằng: bạn hoàn toàn có thể sở hữu một thiết kế độc bản song hành cùng khả năng sửa chữa tuyệt vời.
Rõ ràng, thị trường không thiếu những giải pháp thay thế cho kiểu viền phẳng nhàm chán, từ khung bo tròn, màn hình cong, cho đến thiết kế nguyên khối từ nhựa hoặc kim loại.
Đã đến lúc ngừng sao chép Apple
Tôi hiểu rằng sự đồng hóa là điều khó tránh khỏi trong một ngành công nghiệp đã quá trưởng thành như smartphone. Cũng dễ hiểu khi viền phẳng là con đường ngắn nhất để tạo ra những thiết bị chắc chắn và dễ sửa chữa.
Nhưng tất cả những lý do đó không thể phủ lấp sự thật rằng các thiết kế này quá tẻ nhạt. Tôi gần như không thể phân biệt chúng nếu không nhìn vào mặt lưng. Dù đây không phải là vấn đề quá nghiêm trọng, nhưng nó cho thấy nhiều nhà sản xuất đang thiếu sự đầu tư nghiêm túc cho khâu thiết kế.
Tôi thực sự hy vọng các thương hiệu sẽ kiềm chế sự cám dỗ của việc sao chép Apple, thay vào đó hãy tìm lại cảm hứng từ những huyền thoại như HTC One, Moto X đời đầu hay Google Pixel 5. Bởi lẽ, vẻ đẹp của một chiếc smartphone không chỉ nằm ở mỗi cụm camera lồi lên ở mặt lưng.
