Chủ tịch UBND cấp tỉnh được quyết định giao, cho thuê đất trong trung tâm tài chính quốc tế

Báo Chính phủ đưa tin, sáng 22/9, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chủ trì cuộc họp nghe báo cáo dự thảo Nghị định hướng dẫn chính sách đất đai và môi trường trong Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, theo Nghị quyết số 222/2025/QH15 của Quốc hội về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết dự thảo Nghị định tập trung vào hai nhóm chính sách là đất đai và môi trường. Trong đó, dự thảo Nghị định thống nhất giao Chủ tịch UBND cấp tỉnh làm đầu mối quyết định giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng, gia hạn, điều chỉnh thời gian sử dụng đất.

Theo Thứ trưởng, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư được coi là căn cứ pháp lý quan trọng khi đề nghị giao, cho thuê, chuyển mục đích sử dụng đất. Đây là điểm mới nhằm tạo thuận lợi tối đa cho nhà đầu tư.

Dự thảo Nghị định quy định thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu thuộc cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh, theo góp ý của TP HCM và TP Đà Nẵng. Đồng thời, hướng dẫn thực hiện trình tự, thủ tục giao đất cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng, gia hạn, điều chỉnh thời gian sử dụng đất, đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu.

Về chính sách môi trường, dự thảo Nghị định quy định dự án đầu tư chỉ cần đăng ký công nghệ áp dụng và đăng ký môi trường; hướng dẫn cụ thể nội dung văn bản đăng ký, thời điểm tiếp nhận, cơ quan tiếp nhận là UBND cấp xã, phù hợp Luật Bảo vệ môi trường.

Ngoài ra, nhà đầu tư có thể lựa chọn đăng ký trực tiếp với cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế. "Đây là điểm mở rộng, tạo thuận lợi so với quy định hiện hành", lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh.

Đối với nội dung nhà ở và xây dựng, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết Bộ Xây dựng đã có văn bản góp ý, chủ yếu đề nghị làm rõ thêm, không có đề xuất cụ thể để đưa vào nghị định. Qua rà soát, Bộ Nông nghiệp và Môi trường thấy các quy định hiện hành đã đầy đủ, đặc biệt là về quyền sở hữu nhà ở của người nước ngoài trong dự án xây dựng tại trung tâm tài chính nên không cần hướng dẫn thêm.

Theo Thứ trưởng, trong quá trình xây dựng dự thảo Nghị định còn có một số vấn đề cần xin ý kiến như: quy định riêng về giám sát đất đai, môi trường; hoàn trả tiền nhà đầu tư ứng trước xây dựng hạ tầng; thế chấp quyền sử dụng đất tại ngân hàng nước ngoài.

Để tránh tình trạng nhiều nghị định cùng hướng dẫn một việc hoặc có những nội dung quan trọng lại không có hướng dẫn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị Bộ Tư pháp cùng vào cuộc để rà soát chặt chẽ, bảo đảm thống nhất việc xây dựng các dự thảo nghị định hướng dẫn thực hiện Nghị quyết số 222.

Đóng góp ý kiến cho Dự thảo Nghị định, lãnh đạo UBND TP HCM và TP Đà Nẵng mong muốn cơ quan soạn thảo tiếp tục chỉnh sửa về mặt kỹ thuật đối với một số quy định như: tổ chức đấu giá, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư; đăng ký môi trường; làm rõ căn cứ pháp lý của quy định coi giấy chứng nhận đăng ký đầu tư là căn cứ để giao, cho thuê, chuyển mục đích sử dụng đất.

Cần nghiên cứu đề xuất cơ chế vượt trội về đất đai, môi trường

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà lưu ý một số nội dung mang tính thủ tục đầu tư liên quan đến Luật Đầu tư, cần đưa vào nội dung sửa đổi khi sửa luật, như quy trình đấu giá, đấu thầu, lựa chọn nhà đầu tư. Do đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Tài chính tiếp thu, phối hợp với các bộ, ngành để đưa vào văn bản phù hợp. Những vấn đề thuộc lĩnh vực tài chính thì đưa vào nghị định của Bộ Tài chính chủ trì xây dựng.

Về vấn đề đăng ký môi trường, Phó Thủ tướng yêu cầu chỉnh sửa rõ hơn thủ tục đăng ký theo hướng có cả hình thức trực tuyến và trực tiếp tại cấp xã, phường, đồng thời thông báo cho cơ quan điều hành trung tâm tài chính quốc tế theo dõi và có quyền dừng nếu phát hiện đăng ký của chủ đầu tư không đúng quy định.

Đồng ý với ý kiến của Bộ Tư pháp về cơ chế đặc thù, nổi trội của trung tâm tài chính quốc tế, Phó Thủ tướng cho rằng nếu chỉ "tham chiếu pháp luật hiện hành" thì sẽ mất đi tính đặc thù. Vì vậy, ông đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu kỹ hơn để đề xuất cơ chế vượt trội.

Đối với chính sách quản lý xây dựng, Phó Thủ tướng giao Bộ Xây dựng trực tiếp xây dựng, đề xuất quy định cho phép chủ đầu tư được lập báo cáo kinh tế - kỹ thuật hoặc thiết kế - kỹ thuật - thi công thay vì phải qua nhiều tầng nấc như nghiên cứu tiền khả thi, khả thi, nhằm giảm thủ tục, phù hợp thông lệ quốc tế.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính khẩn trương tiếp thu đầy đủ, hoàn thiện dự thảo Nghị định, trình Chính phủ lấy ý kiến, đồng thời báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, trước khi Thủ tướng ký ban hành.