Mới đây, Công an xã Tân Bình (TP Cần Thơ) vừa tiếp nhận một cá thể mèo cá (Prionailurus viverrinus) do người dân tự nguyện giao nộp, góp phần bảo vệ loài động vật hoang dã đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng.
Thông tin trên Báo Nông nghiệp và Môi trường, ông Nguyễn Thanh Nhiều, ngụ xã Tân Bình, phát hiện một con mèo cá xuất hiện trong rẫy của gia đình. Do thời gian gần đây đàn gà, vịt thường xuyên bị mất, ông đặt bẫy để bảo vệ gia cầm và bất ngờ phát hiện cá thể mèo cá quý hiếm sa bẫy. Nhận thức đây là động vật hoang dã cần được bảo vệ, ông đã chủ động liên hệ Công an xã Tân Bình để giao nộp.
Mèo cá được xem là "báu vật sống" quý hiếm tại Việt Nam đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Đây là giống mèo đặc biệt, nếu nhưng mèo thường sợ nước thì mèo cá lại bơi lội dưới nước rất giỏi. Cái tên mèo cá thể hiện khả năng bắt cá thiện xạ dưới nước của giống mèo này.
Mèo cá được mệnh danh là "vận động viên cừ khôi" vì có khả năng lặn sâu xuống dưới nước để săn mồi.
Cá thể mèo cá được giao nộp cho công an.
Theo Sách đỏ Việt Nam, mèo cá là loài thuộc họ Mèo (Felidae), bộ Thú ăn thịt (Carnivora), nằm trong Sách đỏ Việt Nam và danh mục Nhóm IB theo Nghị định 32/2006/NĐ-CP, nhóm loài bị đe dọa tuyệt chủng, nghiêm cấm săn bắt, buôn bán.
Mèo cá có kích thước lớn hơn mèo rừng, đuôi ngắn chỉ bằng khoảng 1/3 chiều dài thân, lông màu xám gio với nhiều đốm mờ. Loài này sinh sống chủ yếu ở các sinh cảnh ven thủy vực như rừng tràm, rừng ngập mặn, trảng lau sậy dọc sông, suối; thức ăn gồm cá, cua, ốc, chuột, chim… Mèo cá bơi lội giỏi, hoạt động nhiều trên mặt đất và thường làm tổ trong hốc đất, bụi rậm hoặc hốc cây.
Tại Việt Nam, mèo cá phân bố chủ yếu ở khu vực phía Nam, từng ghi nhận tại TP Hồ Chí Minh, Kiên Giang (cũ), Khánh Hòa và một số địa phương khác. Trên thế giới, loài này xuất hiện ở Ấn Độ, Nepal, Bangladesh, Myanmar, Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Sri Lanka…
Theo các chuyên gia bảo tồn, mèo cá có ý nghĩa sinh thái đặc biệt quan trọng trong hệ sinh thái đất ngập nước. Với vai trò là loài săn mồi bậc cao, mèo cá giúp kiểm soát số lượng các loài cá nhỏ, chuột và sinh vật thủy sinh, từ đó góp phần duy trì sự cân bằng sinh học trong các vùng đầm lầy, rừng ngập mặn và hệ thống sông ngòi. Sự hiện diện của mèo cá cũng được xem là "chỉ báo sinh học" cho thấy môi trường sống còn tương đối lành mạnh, ít bị ô nhiễm và chưa bị tác động quá mạnh bởi con người.
Tuy nhiên, trong những năm gần đây, số lượng mèo cá ngoài tự nhiên ngày càng suy giảm do nạn săn bắt, bẫy bắt trái phép và sự thu hẹp sinh cảnh, đặc biệt là việc chuyển đổi đất ngập nước sang nuôi trồng, sản xuất và đô thị hóa. Điều này khiến loài "báu vật sống" này ngày càng hiếm gặp trong tự nhiên.
Hiện Công an xã Tân Bình đã phối hợp với cơ quan kiểm lâm và đơn vị chuyên trách để chăm sóc, theo dõi sức khỏe cá thể mèo cá, đồng thời hoàn tất các thủ tục bàn giao nhằm tái thả về môi trường tự nhiên khi đủ điều kiện.
