Sáng nay 4.2, TAND TP.Hà Nội sẽ mở phiên tòa sơ thẩm xét xử vụ buôn lậu vàng từ Trung Quốc về Việt Nam với quy mô cực lớn.
Nhóm bị cáo hầu tòa về tội buôn lậu gồm: Trần Thị Hoàn, chủ cửa hàng vàng Hoàn Huế (địa chỉ ở P.Lào Cai, tỉnh Lào Cai); Phạm Tuấn Hải, cựu Giám đốc Công ty TNHH Kinh doanh Thương mại và Dịch vụ Thăng Long; 6 người là nhân viên Công ty Hoàn Huế, hoặc lao động tự do.
Cùng vụ án, 3 người của Công ty Vàng Việt Nam bị truy tố tội vi phạm về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, gồm: Trần Như My, Chủ tịch HĐQT; Phùng Thị Thuyết, Phó tổng giám đốc và Nguyễn Thị Hợp, Kế toán trưởng.
Nhóm bị cáo bị truy cứu tội buôn lậu
ẢNH: BỘ CÔNG AN
Giấu vàng trong giày, "tuồn" từ Trung Quốc về Việt Nam
Theo cáo buộc, lợi dụng bối cảnh chênh lệch giá vàng giữa Việt Nam và thế giới, nhu cầu mua vàng lại đang rất lớn, Hoàn cùng đồng phạm đã tổ chức "tuồn" hơn 546 kg vàng, trị giá 1.208 tỉ đồng từ Trung Quốc vào Việt Nam.
Vụ án bắt nguồn vào đầu tháng 9.2024, một phụ nữ người Trung Quốc tên "Bà béo" (chưa rõ lai lịch) nhập cảnh Việt Nam, đến cửa hàng vàng của Hoàn, xin số điện thoại.
"Bà béo" sau đó chủ động liên hệ, giới thiệu với Hoàn về việc đang có nguồn vàng hàm lượng 99,99% cần bán lại với giá rẻ. Hoàn đồng ý, hai bên liên hệ qua ứng dụng Wechat.
Mỗi lần giao dịch, Bà béo sẽ thuê người giấu vàng vào trong giày, nhập cảnh qua cửa khẩu quốc tế Lào Cai.
Do cửa khẩu không kiểm tra người và không yêu cầu cởi giày, các đối tượng chỉ đưa hành lý xách tay vào băng chuyền soi chiếu, đồng thời chọn cổng an ninh không có máy soi chiếu để đi qua.
Vàng được vận chuyển về cửa hàng của Hoàn. Nữ bị cáo chỉ đạo nhân viên dùng đèn khò tác động nhiệt lên bề mặt để xóa, cắt nhỏ, bán cho khách hàng nhằm hưởng lợi.
Từ tháng 9.2024 - 11.2024, Hoàn đã mua bán với "Bà béo" 97,3 kg vàng, trị giá 208 tỉ đồng.
Ngoài ra, Hoàn còn móc nối với Phạm Tuấn Hải để mua bán vàng lậu. Vàng được Hải mua tại Trung Quốc, thuê người giấu vào túi quần áo hoặc túi vải quấn quanh bụng để đi qua cửa khẩu, rồi nhập lậu về Việt Nam bán cho Hoàn.
Từ tháng 9.2024 - 12.2024, Hải đã nhập lậu, bán cho Hoàn 424 kg vàng, trị giá 943 tỉ đồng.
Không có dấu hiệu hải quan, biên phòng tiêu cực
Vẫn theo cáo trạng, quá trình thực hiện nhiệm vụ tại cửa khẩu quốc tế Lào Cai, cán bộ hải quan chỉ thực hiện quản lý nhà nước về hải quan đối với hàng hóa, phương tiện vận tải xuất nhập khẩu, quá cảnh của tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài trong lãnh thổ hải quan.
Người xuất nhập cảnh sẽ làm thủ tục hải quan đối với hành lý mang theo hoặc hàng hóa trao đổi của cư dân biên giới. Nếu không có hành lý và hàng hóa thì không phải làm thủ tục hải quan.
Tuy nhiên, tại địa điểm làm thủ tục hải quan đối với hành lý, cơ quan hải quan không được trang bị thiết bị soi chiếu người (chỉ được trang bị máy soi hành lý).
Đối với cán bộ Bộ đội Biên phòng tỉnh Lào Cai, Viện kiểm sát xác định tại vị trí xuất cảnh, nhập cảnh thuộc luồng dành cho cư dân biên giới chưa được trang bị cổng an ninh, máy soi hành lý, hàng hóa. Do đó, cán bộ Biên phòng chỉ kiểm tra, giám sát người xuất cảnh bằng các biện pháp nghiệp vụ.
Đối với hàng hóa, hành lý của người xuất nhập cảnh tại lối cư dân biên giới, Bộ đội Biên phòng phối hợp với Hải quan cửa khẩu (đơn vị chủ trì) kiểm tra.
Cơ quan tiến hành tố tụng xác định các đối tượng vận chuyển vàng trái phép không thỏa thuận, đưa tiền hoặc lợi ích vật chất cho các cán bộ biên phòng và hải quan. Kết quả điều tra cũng không có thông tin, tài liệu thể hiện dấu hiệu sai phạm và tiêu cực của những cán bộ này.
Không xử lý người mua vàng
Về phía "Bà béo" và một số người Trung Quốc có liên quan, cơ quan điều tra đã đề nghị Viện KSND tối cao phối hợp ủy thác cho Viện KSND tối cao Trung Quốc xác minh nhân thân, vai trò, hành vi của nhóm này nhưng đến nay chưa có kết quả.
Với những người mua vàng của Hoàn, khi giao nhận thì vàng đã được cắt nhỏ thành các cục có kích cỡ, trọng lượng khác nhau, trên bề mặt không thể hiện thông tin nguồn gốc xuất xứ nước ngoài, họ cũng không biết về nguồn gốc vàng nên không đủ căn cứ xem xét trách nhiệm hình sự.
