Ấn Độ bị Mỹ áp thuế cao hơn Trung Quốc
Chính quyền Mỹ vừa áp mức thuế lên tới 50% đối với hàng hóa từ Ấn Độ, kèm khoản phụ thu 25% liên quan đến việc New Delhi mua dầu Nga. Trong khi đó, Trung Quốc sau cuộc gặp Trump – Tập đã được giảm thuế từ 20% xuống 10% đối với một số mặt hàng liên quan fentanyl, kéo mức thuế trung bình xuống còn khoảng 47%.
Ấn Độ gọi động thái này là “bất công và vô lý”, trong khi ông Trump tiếp tục chỉ trích quan hệ thương mại với Ấn Độ là “thảm họa một chiều”.
Các chuyên gia nhận định đây là một bước ngoặt lớn, bởi nhiều năm qua, Mỹ luôn ưu tiên Ấn Độ như đối trọng chiến lược với Trung Quốc.
Hàng loạt yếu tố khiến lòng tin hai bên suy giảm. Ngoài thuế quan, Mỹ còn tăng phí visa H1B lên 100.000 USD, đồng thời ông Trump nhiều lần tuyên bố đã “đứng ra dàn xếp” giữa Ấn Độ và Pakistan – phát ngôn khiến New Delhi phản ứng gay gắt.
Tại thượng đỉnh APEC ở Hàn Quốc gần đây, ông Trump còn cho biết ông đe dọa áp mức thuế tới 250% với Ấn Độ và Pakistan nếu hai nước không ngừng căng thẳng.
Theo chuyên gia Atman Trivedi, lòng tin giữa hai nước đã bị “bào mòn nghiêm trọng” và có thể mất nhiều năm để khôi phục.
Điểm đáng chú ý là khi Mỹ siết Ấn Độ, mối quan hệ với Trung Quốc lại có dấu hiệu cải thiện. Ông Trump gọi cuộc gặp với Chủ tịch Tập là “tuyệt vời” và hứa hẹn “hòa bình và thịnh vượng lâu dài” cho hai nước.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ cho biết đôi bên đã thống nhất thiết lập các kênh quân sự nhằm tránh xung đột và leo thang. Đây là dấu hiệu cho thấy Washington đang lựa chọn cách tiếp cận mềm mỏng hơn với Bắc Kinh sau giai đoạn căng thẳng kéo dài.
Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump gặp Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại Phòng Bầu dục của Nhà Trắng ở Washington, DC, vào ngày 13/2/2025.
Chính sách của ông Trump với Ấn Độ đã thay đổi như thế nào?
Dưới thời các tổng thống Mỹ tiền nhiệm – từ Bill Clinton tới phần đầu nhiệm kỳ ông Trump, Washington luôn coi Ấn Độ là đối trọng với Trung Quốc. Tuy nhiên theo các học giả, lập trường này đang dần chuyển sang kiểu “có đi có lại”, đặt lợi ích thương mại lên trên lợi ích chiến lược.
Giới phân tích gọi đây là bước chuyển từ “chiến lược vì lợi ích song phương lâu dài” sang “giao dịch ngắn hạn”.
Ông Raymond Vickery (CSIS) cảnh báo rằng cách tiếp cận này có thể đẩy Ấn Độ tới gần hơn Nga, Trung Quốc và các nước Nam bán cầu, điều bất lợi cho Mỹ về lâu dài.
Ấn Độ đang đứng trước lựa chọn chiến lược nào?
New Delhi hiện đối diện bài toán khó: tranh thủ thị trường Mỹ nhưng không thể tách khỏi Trung Quốc trong ngắn hạn do chuỗi cung ứng và thương mại đan xen sâu.
Dù quan hệ thương mại đang căng thẳng, hai nước vẫn ký thỏa thuận quốc phòng 10 năm nhằm tăng cường chia sẻ thông tin, công nghệ và phối hợp an ninh khu vực Ấn Độ – Thái Bình Dương.
Tuy nhiên, nếu Washington tiếp tục “lạnh nhạt”, New Delhi có thể phải tìm tới các đối tác khác để cân bằng quyền lợi.
