Tại Santa Cruz (California), kho hàng của Chris Zephro, người sáng lập Trick or Trick Studios, chất đầy mặt nạ latex, đạo cụ phim “Saw” và các trò chơi xác sống. Tuy nhiên, đằng sau những món đồ rùng rợn ấy là “cơn chảy máu tiền mặt” có thật: kể từ khi chính quyền Donald Trump phát động cuộc chiến thương mại với Trung Quốc mùa xuân năm ngoái, Zephro đã phải trả tới 800.000 USD tiền thuế chỉ trong năm nay.
Công ty của ông cung cấp sản phẩm cho hơn 10.000 nhà bán lẻ toàn cầu, trong đó 65% ở Mỹ. Theo Hiệp hội Halloween và Trang phục, khoảng 90% sản phẩm Halloween chứa ít nhất một linh kiện được sản xuất ở nước ngoài, phần lớn tại Trung Quốc. Khi mức thuế nhập khẩu với hàng Trung Quốc bị tăng từ khoảng 20% lên 145% hồi tháng 4, rồi giảm xuống 30% vào tháng 5, nhiều đơn hàng bị hủy vì chi phí đội lên quá cao, ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung mùa lễ hội.
Áp lực tài chính khiến Zephro phải sa thải 15 nhân viên – điều chưa từng xảy ra trong 15 năm hoạt động. “Đó là một trong những ngày tồi tệ nhất đời tôi,” ông nói. “Họ là bạn bè, tôi biết gia đình họ. Nhưng doanh nghiệp phải sống còn.”
Nhân viên đang sản xuất đồ chơi bơm hơi trên dây chuyền sản xuất tại một nhà máy ở Hoài Bắc, tỉnh An Huy, Trung Quốc.
Người tiêu dùng Mỹ sẽ phải trả thêm bao nhiêu trong mùa Halloween này?
Theo Liên đoàn Bán lẻ Quốc gia Mỹ (NRF), mỗi người tiêu dùng dự kiến chi trung bình 114,45 USD cho Halloween năm nay – cao hơn 11 USD so với năm ngoái và là mức kỷ lục mới. 79% người được khảo sát cho biết họ dự kiến phải trả giá cao hơn do tác động từ thuế.
Những người bán lẻ như Ryan Goldman của chuỗi Phantom Halloween đang cố “gồng” để không tăng giá ồ ạt. Ông chia sẻ: “Chúng tôi cố giữ giá ổn định nhất có thể, vì biết rằng mọi thứ đều sẽ tăng do thuế quan. Nhưng cũng không thể giữ nguyên 100%, điều đó là không thực tế.”
Trang phục trẻ em sẽ được ưu tiên giữ giá, còn trang phục người lớn dự kiến tăng thêm 5-10 USD. Một số sản phẩm nhập từ Mexico, Việt Nam, Ấn Độ hay Anh sẽ ít bị ảnh hưởng, do không chịu mức thuế mới. Nhưng nhiều món hàng phức tạp, như mô hình chú hề “Cagey the Clown” cao 2 mét, đã bị loại khỏi danh mục bán vì chi phí nhập quá cao. Giá từ 399 USD năm ngoái có thể tăng lên gần 600 USD nếu nhập mới năm nay.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa trong ngành đối mặt với loạt rào cản
Theo Hiệp hội Halloween và Trang phục, chính sách thuế hiện nay đặc biệt gây khó cho các nhà sản xuất quy mô nhỏ, vốn không đủ nguồn lực để chuyển nhà máy về Mỹ hay đàm phán mức giá tốt. Chi phí hạ tầng, nguyên liệu và thủ tục pháp lý khiến việc tái sản xuất nội địa gần như bất khả thi.
Zephro cho biết: “Nếu muốn sản xuất quay lại Mỹ, cần xem tại sao ngành từng rời đi, rồi từ đó tạo động lực mới, thay vì phạt các doanh nghiệp vì dùng nhà máy nước ngoài vốn không còn tồn tại ở đây.”
Goldman, chủ Phantom Halloween, từng chứng kiến nhiều biến động trong ngành, từ khủng hoảng kinh tế, thiên tai tới đại dịch. Nhưng năm nay, khi vừa thoát khỏi lạm phát thì lại phải đối mặt với cháy rừng và thuế quan. “Chúng tôi không muốn bàn chính trị. Nhưng hệ quả của những chính sách này là thực tế không dễ chịu, và nó đang tạo gánh nặng tài chính lên rất nhiều gia đình,” ông nói.
