Đưa kỹ thuật cấp cứu về gần người dân
Với địa bàn rộng, dân số gần 4 triệu người, Thanh Hóa từng đối mặt thách thức lớn trong cấp cứu đột quỵ khi nhiều bệnh nhân mất 2-4 giờ di chuyển đến bệnh viện tuyến tỉnh. Nhiều trường hợp bỏ lỡ khoảng thời gian 4,5 giờ đầu là giai đoạn quan trọng để xem xét sử dụng thuốc tiêu sợi huyết làm tan cục máu đông.
“Nếu không đưa được kỹ thuật cấp cứu về gần dân, người bệnh ở vùng xa sẽ luôn chịu thiệt thòi”, GS.TS. Mai Duy Tôn, Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) chia sẻ.
Từ thực tế này, đề tài khoa học cấp tỉnh về nâng cao năng lực cấp cứu đột quỵ não tại các bệnh viện cấp cơ bản được triển khai, do Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa chủ trì, với sự hỗ trợ chuyên môn của Bệnh viện Bạch Mai.
Sau hai năm, mạng lưới đã mở rộng tới 17 bệnh viện, gồm 10 cơ sở trọng điểm và các bệnh viện được hỗ trợ đào tạo, chuyển giao kỹ thuật tại khu vực miền núi như Bá Thước, Thạch Thành. Khoảng 40 bác sĩ, điều dưỡng nòng cốt được đào tạo về nhận diện, chẩn đoán và xử trí đột quỵ cấp.
Điểm then chốt của mô hình là hệ thống hội chẩn từ xa. Khi tiếp nhận bệnh nhân nghi đột quỵ, bác sĩ tuyến cơ sở kích hoạt quy trình cấp cứu, nhanh chóng chụp cắt lớp vi tính (CT), chuyển hình ảnh và thông tin lâm sàng để chuyên gia tuyến tỉnh, tuyến trung ương tư vấn. Theo nhóm triển khai, thời gian từ khi bệnh nhân nhập viện đến khi hội chẩn có thể chỉ khoảng 10 phút.
Nhờ đó, bác sĩ tại chỗ có thêm cơ sở chuyên môn để quyết định hướng điều trị, không nhất thiết phải chờ bệnh nhân chuyển lên tuyến trên mới được đánh giá.
ThS.BS. Đoàn Thị Bích, Trưởng khoa Thần kinh - Đột quỵ, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa, cho biết đã có những bệnh nhân nhập viện trong tình trạng liệt nửa người, nói khó. Sau khi phim chụp được hội chẩn và có ý kiến chuyên gia, bác sĩ tuyến cơ sở có thể chỉ định dùng thuốc tiêu sợi huyết khi người bệnh đáp ứng điều kiện điều trị.
17 bệnh nhân đột quỵ được cấp cứu tại chỗ
Kết quả đáng chú ý là 17 bệnh nhân đã được sử dụng thuốc tiêu sợi huyết ngay tại các bệnh viện tham gia đề tài. Trước đó, những cơ sở này chưa thực hiện được ca điều trị nào bằng phương pháp trên.
Thời gian từ khi nhập viện đến khi dùng thuốc đạt trung vị khoảng 53-53,5 phút. Theo báo cáo của nhóm nghiên cứu, 81,2% bệnh nhân cải thiện thần kinh sớm và 75% đạt mức phục hồi chức năng tốt khi xuất viện, tương ứng điểm mRS từ 0 đến 2.
Hiệu quả của mạng lưới còn được thể hiện ở hoạt động điều trị tại bệnh viện tuyến tỉnh. Theo GS.TS. Mai Duy Tôn, trong 9 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ bệnh nhân đột quỵ cấp được điều trị tái thông mạch máu tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa, gồm dùng thuốc tiêu sợi huyết và lấy huyết khối cơ học, tăng từ khoảng 10% những năm trước lên 15-20%.
GS Tôn đánh giá mô hình phối hợp ba cấp từ trung ương, tỉnh đến cơ sở có thể cung cấp kinh nghiệm cho những địa phương có địa hình phức tạp, dân cư phân bố rộng. Bệnh viện Bạch Mai sẽ tiếp tục hỗ trợ đào tạo, diễn tập mô phỏng và kiểm tra định kỳ để duy trì chất lượng mạng lưới.
