Chị Hoàng Thị Thanh (40 tuổi, Hà Nội) đang làm nhân viên kinh doanh tại một doanh nghiệp. Chị Thanh theo đuổi mục tiêu tự do tài chính bằng con đường tiết kiệm và đầu tư dài hạn.
Theo chia sẻ, chị đã xây dựng kế hoạch tài chính cá nhân từ sớm, kiên trì dành dụm thu nhập hằng tháng và phân bổ vào các kênh đầu tư phù hợp. Mục tiêu của chị là tích lũy 15 tỷ đồng, sau đó gửi ngân hàng để tạo nguồn thu nhập thụ động. Với mặt bằng lãi suất hiện nay, khoản tiền này được cho là có thể tạo ra dòng tiền đủ để trang trải cuộc sống ổn định, nếu chi tiêu hợp lý.
Ông Nguyễn Anh Dũng, Cố vấn tài chính thuộc Công ty Cổ phần Tư vấn Đầu tư và Quản lý Tài sản FIDT, cho biết hiện nay tồn tại quan điểm khá phổ biến: chỉ cần sở hữu 15 tỷ đồng, gửi tiết kiệm hoặc mua nhà cho thuê, mỗi năm thu về khoảng 500-600 triệu đồng là có thể “đủ sống cả đời”.
Theo ông Nguyễn Anh Dũng, đây là công thức “đẹp trên giấy”, nhưng nếu áp dụng máy móc tại Việt Nam sẽ tiềm ẩn rất nhiều rủi ro.
Thứ nhất là rủi ro lãi suất. Ông Dũng cho rằng không ai có thể cam kết mức lãi suất 6%/năm đều đặn trong suốt 30-35 năm. Nhìn sang Mỹ, Nhật Bản hay châu Âu, có thời điểm lãi suất đã giảm về 0%. Nếu 10 năm nữa Việt Nam giảm lãi suất xuống 2-3%, thu nhập từ tiền lãi có thể “bốc hơi” một nửa.
Chưa kể đến lạm phát, “kẻ thù thầm lặng” của tài sản. “15 tỷ đồng hôm nay nghe rất lớn, nhưng nếu chỉ rút lãi để chi tiêu, sau 20 năm sức mua của số tiền đó có thể chỉ tương đương 7-8 tỷ đồng hiện tại. Tài sản đang teo tóp dần mỗi ngày mà nhiều người không nhận ra”, ông Dũng phân tích.
Bên cạnh đó, tư duy dồn toàn bộ 15 tỷ đồng vào một bất động sản cho thuê duy nhất cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ. “Quản lý con người chưa bao giờ là chuyện đơn giản: khách thuê phá hoại tài sản, gây rối, vướng các sự cố nhạy cảm khiến căn nhà mất giá; rồi rủi ro phòng cháy, chữa cháy, pháp lý... Tất cả đều là những yếu tố người ta thường không tính đến”, ông Dũng nói.
Rủi ro lớn nhất là mất khả năng giữ tài sản. Khi gia đình có biến cố cần tiền gấp, nhà đầu tư buộc phải bán căn nhà đang cho thuê, đồng nghĩa với việc mất luôn dòng tiền hằng tháng. “Con gà đẻ trứng vàng” không còn, và tự do tài chính cũng chấm dứt.
Ngoài ra, ông Dũng cảnh báo: “Bạn tính chi tiêu 50 triệu đồng/tháng cho hiện tại, nhưng 10-20 năm nữa con số đó có còn phù hợp không? Khi vị thế tài chính thay đổi, nhu cầu sống cũng thay đổi. Không ai muốn giữ mãi mức sống cũ khi đã có điều kiện tốt hơn”.
Theo vị chuyên gia, tự do tài chính thực sự không phải là việc cầm 15 hay 30 tỷ đồng rồi để tiền tự sinh lãi. Đó là “tư duy tĩnh trong một môi trường động - cực kỳ nguy hiểm”.
“Tự do tài chính là một quá trình quản trị liên tục. Danh mục tài sản cần được phân bổ thành nhiều lớp: phần tăng trưởng để chống lạm phát, phần tạo dòng tiền cho sinh hoạt, phần dự phòng cho ốm đau và biến cố. Giống như một cơ thể sống, tài sản cũng phải vận động và thích nghi theo từng giai đoạn của thị trường”, ông Dũng kết luận.
Ông khuyến nghị, với những người đang sở hữu khoản tích lũy lớn và mong muốn biến nó thành tấm khiên bảo vệ đến tuổi già, thay vì trở thành một nỗi lo thường trực, cần tìm đến cố vấn tài chính chuyên nghiệp để thiết kế danh mục an toàn và bền vững.
