Trong bối cảnh đó, sự xuất hiện của Crystal Bay Airlines đặt ra một câu hỏi đáng chú ý: liệu Việt Nam đang bắt đầu đi theo con đường mà châu Âu đã đi trước, và nếu có, mức độ tương đồng nằm ở đâu?
Leisure Airline: Sản phẩm của du lịch đại chúng trưởng thành
Tại châu Âu, Leisure Airline ra đời khi du lịch đại chúng bước sang giai đoạn trưởng thành. Khi nhu cầu nghỉ dưỡng biển theo mùa tăng mạnh, đặc biệt tại Địa Trung Hải và Bắc Phi, các tour operator lớn nhận ra rằng việc phụ thuộc hoàn toàn vào hãng hàng không bên ngoài khiến chi phí, lịch bay và khả năng mở rộng thiếu ổn định.
Chính vì thế, các hãng bay du lịch đã hình thành và gắn kết chặt chẽ với hệ thống khách sạn cùng các đơn vị lữ hành để tối ưu hóa vận hành. Đặc trưng nổi bật của mô hình này thể hiện qua việc mạng lưới bay chỉ tập trung vào các điểm đến nghỉ dưỡng và lịch trình được điều chỉnh linh hoạt theo mùa thay vì chạy đua tần suất quanh năm.
Hơn nữa, thay vì bán vé lẻ đại trà, phần lớn ghế bay tại đây được gắn trực tiếp với các gói tour trọn gói nhằm hướng tới mục tiêu tối ưu tổng giá trị hệ sinh thái du lịch thay vì chỉ tập trung vào doanh thu vé máy bay đơn thuần.
Leisure Airline vì thế không phải là "phiên bản yếu hơn" của hàng không truyền thống, mà là một mô hình khác, ra đời từ nhu cầu tổ chức du lịch quy mô lớn một cách ổn định.
Điểm tương đồng trong bối cảnh Việt Nam
Du lịch Việt Nam đang ở ngưỡng tương tự châu Âu trước đây: khách tăng nhanh nhưng giá trị trên mỗi đầu người và khả năng kiểm soát chuỗi cung ứng còn thấp, đặc biệt tại thị trường Nga và Trung Á.
Nhiều năm qua, dòng khách này phụ thuộc nặng nề vào các chuyến bay charter theo mùa của hãng bay ngoại, tạo ra biểu đồ tăng trưởng "hình sóng" bất ổn, gây khó cho doanh nghiệp lẫn điểm đến.
Trong bối cảnh đó, CBAir xuất hiện nhằm nâng cấp mô hình charter thời vụ thành cấu trúc vận hành ổn định hơn, hướng tới mô hình Leisure Airline (Hàng không nghỉ dưỡng) chuyên nghiệp như tiêu chuẩn châu Âu.
Khác biệt về điểm xuất phát
Dù vậy, cần thấy rõ sự khác biệt về bối cảnh: các Leisure Airline châu Âu ra đời từ thị trường nội địa lớn và hạ tầng đã hoàn thiện. Ngược lại, Việt Nam có điểm xuất phát thấp hơn dù tốc độ tăng trưởng nhanh.
CBAir tập trung vào các tour trọn gói và thời gian lưu trú dài. (Ảnh khu vực bãi biển riêng của Cam Ranh Riviera Beach Resort & Spa
Do đó, CBAir không thể sao chép nguyên mẫu mà phải điều chỉnh: thay vì phục vụ đại trà, mô hình này tập trung vào các thị trường nguồn xa, nơi tour trọn gói và lưu trú dài ngày giúp tối ưu hiệu quả tích hợp.
Vai trò của hệ sinh thái phía sau
Tương tự các Leisure Airline quốc tế, CBAir gắn liền với hệ sinh thái nghỉ dưỡng nhằm tối ưu công suất lưu trú và trải nghiệm All-inclusive. Tuy nhiên, tại Việt Nam, mô hình này còn mang tầm chiến lược: đồng bộ năng lực vận tải với địa phương để kéo dài mùa du lịch và giữ vững giá trị kinh tế tại điểm đến thay vì chỉ tối ưu lợi nhuận doanh nghiệp.
Việt Nam đang đi chậm, nhưng đi đúng hướng?
So với quốc tế, Việt Nam dù không tiên phong trong mô hình Leisure Airline nhưng sự ra đời của CBAir cho thấy tư duy du lịch đã chuyển dịch sang các cấu trúc bền vững, thay vì chỉ chạy theo tăng trưởng ngắn hạn.
CBAir sẽ là tiền đề cho những cấu trúc tích hợp: Hàng không, du lịch và điểm đến. (Ảnh Nha Trang)
Dù sự thận trọng này khiến giai đoạn đầu chậm hơn, nhưng nó tạo nền tảng vững chắc. Trong bối cảnh biến động, khả năng chủ động kiểm soát chuỗi giá trị lúc này quan trọng không kém việc mở rộng quy mô thần tốc.
Một phép thử cho giai đoạn tiếp theo
Từ góc nhìn quốc tế, CBAir có thể được xem là một phép thử: liệu mô hình Leisure Airline có thể thích ứng thành công với bối cảnh Việt Nam hay không. Kết quả của phép thử này không chỉ quyết định số phận của một hãng bay, mà còn gợi mở cách Việt Nam có thể nâng cấp du lịch từ "điểm đến đang lên" thành "điểm đến được tổ chức tốt".
Nếu thành công, CBAir sẽ không phải là ngoại lệ, mà là tiền đề cho những cấu trúc tích hợp sâu hơn giữa hàng không, du lịch và điểm đến trong tương lai. Và ở góc độ đó, câu chuyện của CBAir không chỉ là câu chuyện của Việt Nam, mà là một ví dụ về cách các thị trường du lịch mới nổi học hỏi và điều chỉnh những mô hình đã thành công trên thế giới, theo cách phù hợp với điều kiện riêng của mình.
