Theo tuyên bố của Bộ Thương mại Trung Quốc, 20 doanh nghiệp, trong đó có Mitsui E&S - doanh nghiệp sản xuất động cơ và các thiết bị khác cho tàu biển, bị đưa vào danh sách giám sát hàng lưỡng dụng, tức những sản phẩm có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự.
Các công ty Trung Quốc muốn xuất khẩu hàng hóa cho những doanh nghiệp này sẽ phải xin giấy phép đặc biệt, nộp báo cáo đánh giá rủi ro về đối tác Nhật Bản và cam kết bằng văn bản rằng các mặt hàng lưỡng dụng sẽ không được sử dụng cho mục đích quân sự.
Ngoài ra, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết 20 doanh nghiệp Nhật Bản khác, vốn đã bị đưa vào danh sách giám sát từ tháng 2, nay bị chuyển sang danh sách kiểm soát. Điều này đồng nghĩa cả doanh nghiệp Trung Quốc và nước ngoài đều bị cấm bán hàng hóa lưỡng dụng sản xuất tại Trung Quốc cho các doanh nghiệp đó.
Trong các doanh nghiệp nằm trong danh sách kiểm soát có nhiều đơn vị trực thuộc tập đoàn Mitsubishi.
“Tất cả các biện pháp của Trung Quốc đều hoàn toàn chính đáng, hợp lý và phù hợp với pháp luật, kiên quyết ngăn chặn việc Nhật Bản liều lĩnh theo đuổi ‘chủ nghĩa quân phiệt mới’”, Bộ Thương mại Trung Quốc tuyên bố.
“Bắc Kinh hy vọng Nhật Bản sẽ nhận ra sai lầm, đảo ngược hướng đi sai trái, thực sự nhìn nhận lại quá khứ và quay trở lại con đường đúng đắn”, tuyên bố nhấn mạnh.
Quan hệ giữa Bắc Kinh và Tokyo ngày càng căng thẳng, kể từ khi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi phát biểu ngụ ý rằng Nhật Bản có thể can thiệp nếu Trung Quốc sử dụng vũ lực với đảo Đài Loan.
Nhật Bản hiện nay đang từng bước tăng cường năng lực tấn công, bao gồm triển khai tên lửa tầm xa hơn trên những hòn đảo xa và thúc đẩy xuất khẩu vũ khí sát thương theo chính sách mới. Nhật Bản dự kiến sửa đổi tài liệu về quốc phòng và an ninh trước tháng 12, động thái có thể dẫn đến việc tiếp tục tăng ngân sách quốc phòng.
Ngày 29/6, Lực lượng Phòng vệ mặt đất Nhật Bản thông báo đã triển khai bệ phóng tên lửa Type-12 tới đảo cực nam Minamitorishima, được coi là nhằm đáp trả việc Trung Quốc gia tăng hoạt động mở rộng hiện diện ra khu vực Thái Bình Dương.
Hồi tháng 2, Trung Quốc đưa 20 công ty Nhật Bản vào danh sách kiểm soát xuất khẩu và 20 công ty khác vào danh sách giám sát.
Đầu tháng này, Hải cảnh Trung Quốc tiến hành các cuộc tuần tra ở vùng biển phía đông đảo Đài Loan. Truyền thông nhà nước Trung Quốc gọi đây là “lời cảnh báo rõ ràng” gửi tới Nhật Bản và Philippines, sau khi hai nước tuyên bố sẽ thảo luận về ranh giới trên vùng biển mà Bắc Kinh có yêu sách.
