Theo dữ liệu hải quan công bố ngày 12/10, Trung Quốc chỉ xuất khẩu 6.538 tấn sản phẩm đất hiếm trong tháng 9, giảm gần 11% so với tháng trước (7.338 tấn). Đây là sự đảo chiều rõ rệt sau chuỗi tháng tăng liên tiếp, từng đưa lượng xuất khẩu tháng 8 lên mức cao nhất kể từ năm 2012.
Các vật liệu đất hiếm là thành phần không thể thiếu trong xe điện, vũ khí công nghệ cao và thiết bị điện tử hiện đại. Việc Trung Quốc, quốc gia sản xuất lớn nhất thế giới giảm nguồn cung đã ngay lập tức khiến chuỗi cung ứng toàn cầu bị xáo trộn, làm dấy lên lo ngại về giá và nguồn dự trữ trong tương lai.
Trung Quốc đang kiểm soát đất hiếm bằng cách nào?
Tháng này, Bắc Kinh đã công bố loạt biện pháp siết xuất khẩu đất hiếm mới, bao gồm việc mở rộng kiểm soát với cả những sản phẩm chứa dù chỉ một lượng nhỏ vật liệu có nguồn gốc từ Trung Quốc. Điều này đồng nghĩa nhiều hàng hóa xuất khẩu quốc tế từ linh kiện xe điện đến chip bán dẫn có thể bị ảnh hưởng.
Giới chức Trung Quốc nói rằng các động thái này nhằm đáp trả việc Mỹ gia tăng hạn chế thương mại, trong khi phía Washington, đặc biệt là chính quyền Tổng thống Trump cáo buộc Bắc Kinh “đe dọa an ninh chuỗi cung ứng toàn cầu”.
Trước đó, Trung Quốc từng áp đặt hạn chế xuất khẩu vào tháng 4, khiến thị trường lao đao, nhưng sau đó nới lỏng tạm thời để ổn định tình hình. Động thái mới cho thấy Bắc Kinh đang tiếp tục sử dụng đất hiếm như một “con bài chiến lược” trong căng thẳng thương mại.
Căng thẳng Mỹ - Trung sẽ đi đến đâu?
Giới phân tích nhận định, động thái cứng rắn của Bắc Kinh đang gây phản ứng dây chuyền toàn cầu. Tại cuộc họp các lãnh đạo tài chính quốc tế ở Washington tuần này, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã ám chỉ khả năng Mỹ và các đồng minh sẽ phối hợp phản ứng với chính sách đất hiếm của Trung Quốc.
Mọi sự chú ý giờ đổ dồn về cuộc gặp sắp tới giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Donald Trump tại Hàn Quốc, nơi hai bên có thể tìm được “lối thoát” cho căng thẳng hiện tại và duy trì thỏa thuận đình chiến thuế quan vốn mong manh.
