Tết ở Trường Sa - Kỳ 4: Dành cả cuộc đời cho Trường Sa

13 năm trụ trì chùa Trường Sa

Mỗi lần ra đảo Trường Sa, việc đầu tiên là chúng tôi ghé chùa thăm đại đức Thích Nhuận Đạt - nhà sư trụ trì lâu nhất ở đặc khu Trường Sa, đến nay là tròn 13 năm.

ẢNH: MTH: MTH

Đại đức Thích Nhuận Đạt tên khai sinh là Lưu Minh Tuấn, sinh năm 1988 ở xã Bắc Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa (xã Ninh An, thị xã Ninh Hòa cũ). Năm 12 tuổi, khi đang học lớp 7, Tuấn xin vào chùa tu học. Ban đầu gia đình từ chối, nhưng Tuấn cương quyết vào chùa ở, ban ngày vẫn đi học phổ thông bình thường. Mãi 2 năm sau, khi học hết lớp 9, gia đình mới đồng ý cho Tuấn xuống tóc tu học trong chùa Viên Ngộ (xã Bắc Ninh Hòa, Khánh Hòa) lấy pháp danh Thích Nhuận Đạt.

Sau 4 năm tu học tại Trường trung cấp Phật học Lâm Đồng, đại đức Thích Nhuận Đạt về lại chùa Viên Ngộ tu tập. Đầu năm 2013, hòa thượng Thích Ngộ Tịnh (1946 - 2021) hỏi "con có muốn ra Trường Sa làm phật sự 1 năm không?", đại đức Thích Nhuận Đạt ngay lập tức đồng ý, dù chưa biết Trường Sa ở đâu.

Giữa năm 2013, đại đức Thích Nhuận Đạt theo tàu 571 ra trụ trì chùa Song Tử Tây cùng đại đức Thích Thánh Thành (đầu tháng 10.2013, đại đức Thích Thánh Thành bị bệnh nặng, Bộ Quốc phòng phải điều trực thăng ra chở về bờ). 

Từ cuối năm 2013 đến năm 2018, đại đức Thích Nhuận Đạt bám trụ với chùa Song Tử Tây, cùng với 5 nhà sư khác luân phiên ra trụ trì theo thời hạn 1 năm. Giữa năm 2018, khi Giáo hội Phật giáo tỉnh Khánh Hòa có quyết định phân công mỗi chùa 1 người trụ trì, đại đức Thích Nhuận Đạt một mình trụ trì chùa Song Tử Tây cho đến đầu năm 2021.

ẢNH: LÊ NGUYỄN

Tháng 3.2021, sau 8 năm liên tục trụ trì chùa Song Tử Tây, đại đức Thích Nhuận Đạt được chuyển sang trụ trì chùa Trường Sa Lớn trên đảo Trường Sa. Tính đến đầu năm 2026, đại đức Thích Nhuận Đạt có 13 năm gắn bó với Trường Sa.

ẢNH: LÊ NGUYỄN

Ít người biết: tháng 5.2016, bà Phạm Thị Nhiên (mẹ của đại đức Thích Nhuận Đạt) đã lần đầu tiên được Đoàn công tác của TP.HCM mời đi cùng theo tàu 571 ra thăm Trường Sa và thăm con trai đang trụ trì tại chùa Song Tử Tây. 

"Tàu ghé đảo chỉ 3 tiếng, nhưng má vẫn kiểm tra kỹ lưỡng điều kiện ăn ở sinh hoạt của tôi", đại đức Thích Nhuận Đạt kể vậy và tâm sự: "Năm nay má đã 73 tuổi, sức khỏe yếu, khó đi lại, nhưng cứ vài ngày lại gọi điện thăm hỏi, động viên. Má bảo: 'Có khỏe, mới làm tốt phật sự, cống hiến cho đức Phật và đất nước…".

ẢNH: M.T.H

"Tôi nguyện cả đời cống hiến cho Trường Sa, ít nhất là cũng đến năm 2030. Ở đảo quen rồi, mình cứ vào nghỉ phép là cả đảo lại gọi điện ời ời: Khi nào thầy ra? Từ năm 2024 đến giờ là 16 tháng, tôi chưa về nghỉ phép", đại đức kể.

ẢNH: MTH

Nghị lực sống ở Trường Sa

Quan trắc viên Phan Nhật Thành (Trạm Khí tượng hải văn Trường Sa, thuộc Đài Khí tượng thủy văn Trung bộ, Cục Khí tượng Thủy văn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) năm nay 34 tuổi nhưng đã có gần 6 năm công tác liên tục ở Trường Sa.

ẢNH: VÕ VIỆT

Thành sinh ra ở phường An Khê, Gia Lai; là con trai thứ 2 của quan trắc viên Phan Văn Khuyên (Trạm Khí tượng thủy văn An Khê, Đài Khí tượng thủy văn Trung bộ). Học đến lớp 9 thì mẹ mất, bố Khuyên phải vừa làm việc chuyên môn vừa nhận công việc phụ hồ, lắp đặt điện nước để nuôi 3 anh em Thành học đại học.

Năm 2014, Phan Nhật Thành thi đỗ và học chuyên ngành thủy văn học tại Đại học Tài nguyên và Môi trường TP.HCM. Do đồng lương của bố phải san sẻ để nuôi cả 3 anh em học đại học, nên Thành vừa học vừa đi làm thêm kiếm sống. 

"Chủ yếu là làm bảo vệ ban đêm, vì ban ngày em phải lên lớp", Thành kể với tôi vậy và cười: "Làm ở rất nhiều công ty bảo vệ, bởi đến kỳ thi là phải xin nghỉ, thi xong mới tiếp tục đi tìm công ty khác xin việc". Ngoài công việc bảo vệ, Thành còn đi lắp đặt điện nước, bưng bê ở các nhà hàng, quán nhậu, tiệc cưới…

ẢNH: VÕ VIỆT

Năm 2019, Phan Nhật Thành tốt nghiệp đại học, không xin được việc nên ở An Khê làm thợ lắp đặt điện nước. Mãi đến tháng 5.2020, Thành mới được nhận vào làm việc tại Trạm Khí tượng Cam Ranh và 7 tháng sau (12.2020), có quyết định ra Trạm Khí tượng hải văn Trường Sa công tác, trong suốt 1 năm liên tục.

Cuối năm 2021, Thành về bờ cưới cô đồng nghiệp Võ Thị Thanh Hằng (quan trắc viên Trạm Khí tượng thủy văn Buôn Hồ, Đắk Lắk). Sau ngày cưới, đôi vợ chồng trẻ ở với nhau được đúng 3 ngày ở căn phòng tập thể trong Trạm Khí tượng thủy văn Buôn Hồ, rồi Phan Nhật Thành lại khoác ba lô ra Trường Sa công tác.

ẢNH: M.T.H

Nhiệm vụ của Trạm Khí tượng hải văn Trường Sa là "quan trắc, điều tra, khảo sát khí tượng thủy văn môi trường, dự báo - cảnh báo khí tượng thủy văn" ở khu vực phía nam quần đảo Trường Sa. 

Nói thì chung cung vậy, nhưng với Thành và các anh em ở trạm là cứ cách vài tiếng, phải kiểm tra các thiết bị đo sóng, gió, mưa, nắng, độ ẩm… và ghi chép đầy đủ, chính xác, kịp thời để gửi về đất liền cho trung tâm tổng hợp, đánh giá và phát hành bản tin thời tiết trong quần đảo.

Những ngày mưa bão, Thành và các quan trắc viên ở 2 Trạm Khí tượng hải văn Trường Sa (phía nam quần đảo) và Song Tử Tây (phía bắc quần đảo) phải đo đạc từng giờ, liên tục gửi số liệu về đất liền để có dự báo thời tiết chính xác.

ẢNH: M.T.H

Gần 6 năm trời biền biệt Trường Sa, mỗi năm Thành được nghỉ phép 1 - 2 tháng, về thăm… "đồng nghiệp vợ" trong căn phòng tập thể ở Buôn Hồ (Đắk Lắk) và "đồng nghiệp bố" ở An Khê (Gia Lai). 

Chưa có con cái, chưa có nhà riêng, nhưng Phan Nhật Thành vẫn cười thật hiền: "Nghề nghiệp gắn với biển đảo, nên chỉ bám trụ với Trường Sa. Vất vả khó khăn, sao bằng những người đi trước?"…