Hai phi hành gia NASA Suni Williams và Butch Wilmore - Ảnh: NASA
Hai phi hành gia người Mỹ Butch Wilmore và Suni Williams đang trong quá trình hồi phục sau khi trở về Trái đất vào tháng 3-2025, kết thúc sứ mệnh thử nghiệm tàu Starliner của Boeing bị kéo dài bất ngờ đến 9 tháng do sự cố kỹ thuật.
Ban đầu nhiệm vụ chỉ dự kiến kéo dài 8 ngày, song trục trặc kỹ thuật đã khiến tàu không thể thực hiện hành trình quay trở lại như kế hoạch. Tuy nhiên, những nỗ lực giải cứu trong vòng 9 tháng đã đưa thành công 2 phi hành gia đã trở về Trái đất an toàn hồi đầu năm nay.
Sau khi trở về, 2 phi hành gia Wilmore và Williams đã phải trải qua 45 ngày vật lý trị liệu để phục hồi cơ bắp, thăng bằng và các chức năng sinh hoạt cơ bản. Mỗi ngày, họ phải dành ít nhất 2 tiếng với các chuyên gia phục hồi chức năng thuộc đội ngũ y tế của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA).
Bên cạnh đó, cả hai cũng dần làm quen trở lại với khối lượng công việc ngày càng tăng trong khuôn khổ chương trình Starliner của Boeing, đơn vị điều hành Trạm Vũ trụ quốc tế (ISS) của NASA tại Houston cùng các nhóm nghiên cứu trực thuộc.
Chia sẻ với báo giới, phi hành gia Wilmore cho biết trọng lực là một trở ngại lớn trong giai đoạn đầu trị liệu. Tuy nhiên nhờ thời gian và liệu trình phù hợp, ông đã vượt qua các triệu chứng rối loạn tiền đình.
Trong khi đó, phi hành gia Williams cho biết bà gặp phải tình trạng khó thức dậy vào buổi sáng, mệt mỏi kéo dài, thậm chí kiệt sức - những tác động hậu không gian khiến quá trình hồi phục thêm phần thử thách.
Ông Wilmore cũng tiết lộ rằng trước chuyến bay, ông từng bị đau cổ và đau lưng nghiêm trọng đến mức không thể xoay đầu hoàn toàn. Tuy nhiên môi trường không trọng lực trong không gian đã giúp xoa dịu các cơn đau. Đáng tiếc là các triệu chứng này đã tái phát ngay sau khi ông trở lại Trái đất.
Theo các chuyên gia, cơ thể con người - vốn tiến hóa hàng triệu năm trong điều kiện có trọng lực của Trái đất - không được "thiết kế" để thích nghi với môi trường không gian vũ trụ. Tình trạng không trọng lực có thể gây ra nhiều biến đổi sinh lý như teo cơ, thay đổi tuần hoàn máu và nhiều vấn đề sức khỏe khác.
Ngoài ra việc sinh hoạt trong không gian hẹp, tiếp xúc với bức xạ cao và thiếu lớp bảo vệ khí quyển cũng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe của các phi hành gia.
Sự cố khiến 2 phi hành gia bị mắc kẹt trên ISS đã buộc NASA phải đưa tàu Starliner trở lại Trái đất mà không có người điều khiển. Trong bối cảnh này, Boeing - đơn vị phát triển Starliner - đang phải đối mặt với áp lực lớn, đặc biệt khi NASA cân nhắc khả năng yêu cầu thực hiện thêm một chuyến bay thử nghiệm không người lái trước khi cấp phép cho các sứ mệnh chở người tiếp theo.
Boeing đã chi hơn 2 tỉ USD cho chương trình Starliner, trong đó có 410 triệu USD cho chuyến bay thử nghiệm không người lái năm 2022, sau thất bại ban đầu vào năm 2019. NASA cho biết các kết quả thử nghiệm kỹ thuật của Starliner trong mùa hè năm nay sẽ quyết định việc tàu có đủ điều kiện để tiếp tục sứ mệnh chở người hay không.
