Trong phán quyết công bố hôm thứ Sáu, Tòa Tối cao Delaware cho rằng việc Tòa Thương vụ (Court of Chancery) hủy hoàn toàn gói lương năm 2018 của Elon Musk là một biện pháp xử lý quá mạnh tay. Các thẩm phán nhấn mạnh rằng tòa cấp dưới đã không tạo cơ hội để Tesla đề xuất hoặc tranh luận về một mức thù lao “công bằng” hơn cho CEO của mình.
Tòa quyết định đảo ngược biện pháp hủy bỏ (rescission remedy) và chỉ tuyên mức bồi thường danh nghĩa 1 USD, đồng nghĩa với việc gói lương lịch sử này phải được khôi phục. Phán quyết được ban hành theo hình thức đồng thuận, không ghi nhận ý kiến phản đối.
Gói lương 56 tỷ USD của Musk có gì đặc biệt?
Gói thù lao CEO năm 2018 của Elon Musk được cấu trúc thành 12 phần cổ phiếu gắn với các mốc hiệu suất và giá trị thị trường của Tesla. Khi toàn bộ điều kiện được đáp ứng, giá trị gói lương này lên tới khoảng 56 tỷ USD – mức chưa từng có tiền lệ vào thời điểm đó.
Chính gói thù lao này đã đưa Elon Musk trở thành người giàu nhất thế giới trong một giai đoạn. Theo Forbes, tài sản ròng hiện tại của Musk được ước tính khoảng 679,4 tỷ USD.
Không hẳn. Theo Giáo sư Dorothy Lund (Đại học Columbia), phán quyết mới chỉ khôi phục gói lương, chứ không đảo ngược các kết luận cốt lõi trước đó của Tòa Thương vụ. Cụ thể, tòa cấp dưới từng xác định Musk là cổ đông kiểm soát Tesla và cho rằng quy trình phê duyệt gói lương năm 2018 của hội đồng quản trị là “sai sót nghiêm trọng”, thiếu minh bạch với cổ đông.
Những đánh giá này vẫn còn hiệu lực, dù biện pháp xử lý đã bị thay đổi. Luật sư đại diện cho nguyên đơn Richard Tornetta khẳng định họ vẫn tự hào vì đã buộc hội đồng quản trị Tesla và cổ đông lớn nhất của công ty phải chịu trách nhiệm về nghĩa vụ ủy thác.
Phán quyết của Tòa Tối cao Delaware được xem là hồi kết cho vụ kiện Tornetta v. Musk, vốn bắt đầu từ năm 2018 khi một cổ đông Tesla cáo buộc Musk và ban lãnh đạo vi phạm nghĩa vụ với cổ đông.
Sau phán quyết bất lợi đầu năm 2024, Musk đã phản ứng mạnh mẽ: chỉ trích thẩm phán, kêu gọi doanh nghiệp rời Delaware và chuyển trụ sở pháp lý của Tesla sang bang khác. Tesla cũng tổ chức bỏ phiếu lại năm 2024 để “hợp thức hóa” gói lương 2018 và sau đó thông qua một gói thù lao mới còn lớn hơn vào năm 2025.
Gói lương mới của Musk tại Tesla còn gây tranh cãi hơn?
Đúng vậy. Gói thù lao năm 2025 của Musk được cổ đông Tesla thông qua vào tháng 11 có giá trị ước tính lên tới 1.000 tỷ USD, gắn với các mục tiêu trong thập kỷ tới. Nếu được thực hiện đầy đủ, gói này có thể nâng quyền biểu quyết của Musk tại Tesla từ khoảng 13% hiện nay lên gần 25%.
Trước đó, cổ đông Tesla cũng đã thông qua một phương án thay thế trong trường hợp gói lương 2018 bị giữ nguyên phán quyết hủy bỏ. Với quyết định mới của Tòa Tối cao, phương án thay thế này chính thức bị vô hiệu.
