Theo Reuters, từ nửa đêm 10.12 (giờ Việt Nam), 10 mạng xã hội lớn nhất ở Úc đã được lệnh chặn người dùng dưới 16 tuổi hoặc đối mặt khoản tiền phạt lên đến 33 triệu USD. Luật mới của Úc vấp phải chỉ trích từ các công ty công nghệ lớn nhưng được các bậc phụ huynh ủng hộ.
Trẻ em dưới 16 tuổi không được sở hữu tài khoản mạng xã hội
Theo quy định của Úc, trẻ em dưới 16 tuổi sẽ không được phép sở hữu tài khoản trên các nền tảng mạng xã hội phổ biến như Facebook, Instagram, Kick, Reddit, Snapchat, Threads, TikTok, Twitch, X và YouTube. Các công ty có trách nhiệm thực hiện các biện pháp hợp lý để đảm bảo quy định này trên các dịch vụ của họ.
Một thông báo của mạng xã hội Facebook về việc đình chỉ tài khoản người dùng
ẢNH: KHƯƠNG NHA
"Chỉ với một đạo luật, chúng ta có thể bảo vệ thế hệ Alpha khỏi bị cuốn vào vòng xoáy của các thuật toán độc hại. Trẻ em sẽ có thêm thời gian để học nhạc cụ hoặc ngoại ngữ, dắt chó đi dạo, luyện tập cú sút bóng mạnh mẽ hay đường chuyền bổng hoàn hảo", Nikkei dẫn lời Bộ trưởng Truyền thông Úc Anika Wells.
"Ngày 10.12 là cột mốc mạnh mẽ và đầy cảm xúc. Lần đầu tiên, chúng ta được chứng kiến hành động cụ thể để bảo vệ trẻ em trong một không gian vốn đã không an toàn trong thời gian quá dài", Robb Evans, người có cô con gái 15 tuổi đã tự tử vào năm 2023, nói với Nikkei.
Các mạng xã hội phản ứng ra sao?
Trước lệnh cấm, các công ty mạng xã hội đã công bố biện pháp nhằm đảm bảo tuân thủ. Tháng trước, Meta bắt đầu thông báo cho những người dùng chưa đủ tuổi rằng họ sẽ mất quyền truy cập vào tài khoản Facebook, Instagram và Threads của mình. Tài khoản bắt đầu bị xóa từ đầu tháng 12.
Lemon8, ứng dụng chia sẻ video và ảnh thuộc sở hữu của ByteDance (công ty mẹ của TikTok), sẽ tự nguyện hạn chế người dùng truy cập nền tảng từ ngày 10.12.
Các nền tảng khác đã nộp đơn phản đối vào phút chót. YouTube của Google xác nhận tuân thủ lệnh cấm nhưng nói rằng đây là "quy định vội vàng" và "sẽ không thực hiện được lời hứa giúp trẻ em an toàn hơn khi trực tuyến".
Theo những thay đổi này, trẻ em vẫn có thể xem video trên YouTube, nhưng không cần đăng nhập tài khoản. YouTube cho biết việc này có thể khiến phụ huynh mất tính năng kiểm soát tài khoản con cái, các bộ lọc an toàn được thiết kế để bảo vệ tài khoản trẻ em cũng sẽ mất tác dụng. YouTube lưu ý quy định mới sẽ không giúp trẻ em được an toàn hơn trên nền tảng.
Một ngày trước lệnh cấm có hiệu lực, Reddit đã tuyên bố sẽ "thực hiện một số thay đổi" theo quy định. Tuy nhiên, mạng xã hội này cho rằng luật của Úc có thể "làm suy yếu quyền tự do ngôn luận và quyền riêng tư của người dùng". Các biện pháp bảo vệ được thiết kế cho tài khoản cũng sẽ bị ảnh hưởng.
X (Twitter cũ) nói việc đóng tài khoản của trẻ vị thành niên không phải lựa chọn của nền tảng, họ chỉ đang tuân thủ theo yêu cầu của luật pháp. X cũng là mạng xã hội duy nhất không tuân thủ theo cách đoán tuổi của người dùng dựa trên hoạt động trực tuyến. Thay vào đó, họ có thể kiểm tra bằng giấy tờ tùy thân hoặc thông tin tài khoản ngân hàng đã được liên kết.
Các quốc gia khác đang theo dõi
Các quốc gia khác cũng đang theo dõi chặt chẽ tác động của lệnh cấm. Úc là quốc gia đầu tiên trên thế giới cấm trẻ em dùng mạng xã hội. Nếu mô hình này thành công, nhiều quốc gia khác sẽ cân nhắc biện pháp tương tự trong bối cảnh các mối lo ngại liên quan đến tác động của mạng xã hội với sức khỏe và an toàn của trẻ em ngày càng báo động.
Sky News dẫn thông điệp từ Thủ tướng Anthony Albanese, được truyền đi ở các trường học cho biết lệnh cấm nhằm hỗ trợ người trẻ tuổi ở Úc, giảm bớt áp lực từ thuật toán và dữ liệu vô tận.
"Hãy tận dụng tối đa kỳ nghỉ học sắp tới. Thay vì dành thời gian lướt điện thoại, hãy bắt đầu một môn thể thao mới, học một nhạc cụ mới hoặc đọc cuốn sách đã nằm trên kệ từ lâu. Quan trọng hơn cả là hãy dành thời gian chất lượng cho bạn bè, gia đình. Hãy ưu tiên những buổi gặp mặt trực tiếp", Thủ tướng Úc nói.
Tama Leaver, Giáo sư nghiên cứu internet tại Đại học Curtin (Úc), cho biết: "Chính phủ khắp thế giới đang theo dõi cách Big Tech thể hiện sức mạnh. Lệnh cấm mạng xã hội của Úc đang được xem như một tín hiệu sớm".
Chính phủ Đan Mạch, Malaysia và một số tiểu bang ở Mỹ đang xem xét thực hiện các lệnh cấm tương tự để bảo vệ trẻ em. Trong khi đó, chính phủ Úc cho biết lệnh cấm ban đầu sẽ gồm 10 nền tảng phổ biến, nhưng sẽ thay đổi khi có sản phẩm mới xuất hiện.
