Ông Hà Duy Tùng, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), phát biểu tại đại hội. (Ảnh: Tạp chí Nhà đầu tư)
Tại Hội thảo "Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn" do Tạp chí Nhà đầu tư tổ chức, ông Hà Duy Tùng, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), cho biết đến ngày 30/6/2026, vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt khoảng 10,8 triệu tỷ đồng, tăng 6% so với cuối năm 2025, tương đương gần 83% GDP ước tính năm 2025.
Theo đó, thị trường hiện có 54 doanh nghiệp có vốn hóa trên 1 tỷ USD, trong đó 4 doanh nghiệp vượt mốc 10 tỷ USD. Quy mô thị trường trái phiếu niêm yết đạt khoảng 2,8 triệu tỷ đồng, tương đương 22% GDP.
"Trong 6 tháng đầu năm, tổng giá trị huy động vốn qua phát hành cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp đạt 325.300 tỷ đồng, tăng gần 16% so với cùng kỳ năm trước", ông Tùng chia sẻ.
Đại diện UBCKNN cho rằng những kết quả này cho thấy thị trường chứng khoán tiếp tục giữ vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn của nền kinh tế.
Ông Hà Duy Tùng cũng cho biết sau gần 30 năm hoạt động, thị trường chứng khoán Việt Nam đã trở thành một trong những thị trường có tốc độ phát triển nhanh trong khu vực ASEAN.
Đối với doanh nghiệp, thị trường chứng khoán tạo điều kiện huy động vốn chủ sở hữu và phát hành trái phiếu kỳ hạn dài để đầu tư cho các dự án, đổi mới công nghệ mà không chịu áp lực trả nợ gốc trong ngắn hạn. Đồng thời, sự phát triển của thị trường góp phần đa dạng hóa các công cụ tài chính và giảm rủi ro mang tính hệ thống.
Ở góc độ nền kinh tế, thị trường chứng khoán giúp chuyển nguồn vốn nhàn rỗi trong dân cư vào hoạt động sản xuất, kinh doanh thông qua đầu tư, qua đó mở rộng kênh huy động vốn cho doanh nghiệp.
Theo Quyết định số 1726/QĐ-TTg ngày 29/12/2023 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030, mục tiêu đặt ra là phát triển thị trường theo hướng ổn định, an toàn, hiệu quả và bền vững; nâng cao khả năng chống chịu rủi ro; hình thành cơ cấu cân đối giữa các cấu phần thị trường; đồng thời đưa thị trường chứng khoán trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng của nền kinh tế.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, thời gian qua Trung ương và Chính phủ đã ban hành nhiều chính sách liên quan đến phát triển thị trường vốn.
Trong đó, Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 yêu cầu hoàn thiện thể chế, phát triển đồng bộ các loại thị trường và cải tổ thị trường vốn trung, dài hạn theo hướng minh bạch, an toàn, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngắn hạn từ hệ thống ngân hàng.
Bên cạnh đó, Nghị quyết số 148/NQ-CP ngày 6/6/2026 và Nghị quyết số 168/NQ-CP ngày 27/6/2026 của Chính phủ cũng đặt mục tiêu tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế, chính sách nhằm phát triển thị trường vốn, thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp theo hướng an toàn, minh bạch, hiệu quả, đồng thời đa dạng hóa các kênh dẫn vốn.
Liên quan đến việc nâng hạng thị trường, ông Hà Duy Tùng nhắc lại việc FTSE Russell đã công bố nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ cận biên lên mới nổi thứ cấp vào tháng 10/2025, với thời điểm chính thức có hiệu lực từ ngày 21/9/2026.
Theo ông, nhiều dự báo cho rằng quyết định này có thể thu hút lượng lớn dòng vốn từ các quỹ ETF và quỹ đầu tư chủ động. HSBC và Ngân hàng Thế giới từng ước tính Việt Nam có khả năng thu hút khoảng 8-10 tỷ USD trong dài hạn sau khi được nâng hạng.
Tuy nhiên, đại diện UBCKNN cho rằng ý nghĩa của việc nâng hạng không chỉ nằm ở khả năng thu hút vốn ngoại mà còn ở yêu cầu cải cách thị trường theo các chuẩn mực quốc tế.
Cụ thể, để duy trì vị thế thị trường mới nổi, Việt Nam cần điều chỉnh phương thức quản lý theo hướng tăng cường quản trị rủi ro, đồng thời xử lý các vướng mắc đã tồn tại nhiều năm như quy định ký quỹ trước giao dịch đối với nhà đầu tư nước ngoài (pre-funding), mở rộng công bố thông tin bằng tiếng Anh và đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản cho nhà đầu tư nước ngoài.
Theo UBCKNN, việc đáp ứng các tiêu chí của FTSE Russell và MSCI cũng góp phần nâng cao mức độ minh bạch của thị trường, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp trong quá trình huy động vốn trên thị trường quốc tế.
