Giữa vùng sa mạc khắc nghiệt của thành phố Hami, khu tự trị Tân Cương (Trung Quốc), một đoàn xe tải không người lái gồm 91 chiếc lặng lẽ hoạt động như một đội quân thép được lập trình sẵn.
Mỗi chiếc xe có khả năng chở từ 70 đến 100 tấn than, liên tục thực hiện các chuyến vận chuyển vòng tròn trong vòng chưa đầy 1 giờ, tạo nên cảnh tượng nhịp nhàng, chính xác và gần như không cần tới sự can thiệp của con người.
Đây là bức tranh công nghệ đang diễn ra tại mỏ than lộ thiên Shitoumei số 1, do Công ty Năng lượng Santanghu, thuộc Tập đoàn Năng lượng Tân Cương, vận hành. Theo kỹ sư trưởng Liu Fuyou, dự án bắt đầu triển khai xe tải tự hành từ tháng 4/2024 và đến nay đã hoàn toàn thay thế phương tiện có người lái trong toàn bộ khâu vận tải nội mỏ.
Xe tải không người lái liên tục di chuyển trong khu mỏ.
Mỏ than lộ thiên Shitoumei số 1, nằm trong khu mỏ Santanghu thuộc Hami, là một trong những khu khai thác than trọng điểm ở phía bắc Tân Cương. Mỏ này có trữ lượng than đã chứng minh lên tới khoảng 3,575 tỷ tấn, tương đương 286 tỷ USD. Công suất khai thác hàng năm của mỏ đạt gần 35 triệu tấn và cung cấp than cho các nhà máy điện gần đó và nhiều tỉnh ở Trung Quốc.
Trước đây, hoạt động vận chuyển than tại các mỏ lộ thiên như Shitoumei cần hàng trăm tài xế, làm việc theo ca trong điều kiện bụi bặm, tiếng ồn cao và nhiều rủi ro tai nạn. Tuy nhiên, với hệ thống tự hành mới, 200 vị trí việc làm đã được cắt giảm, chỉ còn lại 2 kỹ thuật viên giám sát trong phòng điều khiển trung tâm.
Tại đây, họ có thể theo dõi trực tiếp hình ảnh từ các camera gắn trên xe, truy cập dữ liệu hành trình và can thiệp khi cần thiết, tất cả chỉ bằng vài cú nhấp chuột trên màn hình.
Trong buổi trình diễn thực địa do Global Times ghi nhận, các xe tải tự động điều chỉnh vô lăng khi rẽ, giảm tốc độ khi gặp chướng ngại vật và thực hiện thao tác đổ than chính xác tại điểm quy định, bao gồm cả việc lùi xe và điều khiển thùng nâng hoàn toàn tự động.
Điểm nổi bật trong hệ thống vận hành tại Shitoumei là việc tích hợp các công nghệ tiên tiến hoàn toàn “Made in China”. Toàn bộ xe tải đều được dẫn đường bởi hệ thống định vị vệ tinh Bắc Đẩu - phiên bản GPS của Trung Quốc, kết hợp với mạng 5G phủ sóng toàn khu mỏ. Nhờ đó, mỗi phương tiện có thể giao tiếp liên tục với trung tâm điều hành trong thời gian thực, với độ trễ dưới 50 mili-giây, theo kỹ sư Wang Yafei.
Ngoài xe tải tự hành, mỏ còn nâng cấp 2 máy xúc điều khiển từ xa và 1 xe ủi không người lái. Những thiết bị này phối hợp nhịp nhàng với hệ thống tín hiệu giao thông thông minh trong mỏ, tạo nên chuỗi quy trình khai thác hoàn toàn tự động, từ đào đất, vận chuyển cho tới đổ tải.
Theo phó tổng phụ trách khu mỏ, kỹ sư Shang Dewei, mục tiêu tiếp theo của dự án là hiện thực hóa mô hình “khai thác không ánh đèn”, vận hành mỏ mà không cần đến ánh sáng ban đêm cho người lao động, vì toàn bộ thiết bị đã được tự động hóa.
Ông cho hay: “Đây không chỉ là bước đột phá trong khai thác than, mà còn là lời khẳng định vị thế công nghệ của Trung Quốc trong lĩnh vực khai khoáng thông minh. Tương lai của ngành mỏ không còn phụ thuộc vào số lượng nhân công, mà là chất lượng kết nối và mức độ tự động hóa.”
Theo Global Times
