Nỗ lực sa thải Thống đốc Lisa Cook của ông Trump bị chặn đứng
Trong phán quyết hôm thứ Ba, Thẩm phán liên bang Jia Cobb – người được bổ nhiệm dưới thời Tổng thống Joe Biden – đã ra lệnh ngăn chặn tạm thời việc ông Trump sa thải Thống đốc Fed Lisa Cook. Lý do được đưa ra là Nhà Trắng “không chứng minh được Cook có hành vi hay năng lực yếu kém ảnh hưởng đến lợi ích công chúng hoặc hoạt động của Fed”.
Trước đó, ông Trump tuyên bố đã cách chức Cook, viện dẫn cáo buộc chưa được kiểm chứng về gian lận thế chấp. Vụ việc hiện được Bộ Tư pháp điều tra. Trong khi đó, Cook vẫn tiếp tục giữ ghế và quyền bỏ phiếu trong cuộc họp chính sách tiền tệ sắp tới vào giữa tháng 9. Chính quyền ông Trump khẳng định sẽ kháng cáo quyết định của tòa.
Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: TTXVN
Stephen Miran là ai và vì sao ông được chú ý?
Cùng ngày ông Trump thất bại trong vụ Cook, ứng viên Stephen Miran – Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Kinh tế – lại vượt qua vòng bỏ phiếu thủ tục tại Ủy ban Ngân hàng Thượng viện. Ông được đề cử thay thế ghế còn trống sau khi cựu Thống đốc Adriana Kugler từ chức.
Dù Đảng Dân chủ phản đối gay gắt, phe Cộng hòa đang kiểm soát Thượng viện nên Miran gần như chắc chắn sẽ được phê chuẩn trong phiên bỏ phiếu toàn thể. Nếu vậy, ông sẽ kịp tham gia cuộc họp chính sách lãi suất của Fed ngay tuần tới.
Các nghị sĩ Dân chủ cảnh báo việc ông Trump đưa “người trung thành” vào Fed sẽ làm suy yếu tính độc lập vốn có của ngân hàng trung ương Mỹ. Thượng nghị sĩ Mark Warner khẳng định: “Ông Trump đang đặt nền móng cho sự bất ổn lớn hơn với người tiêu dùng”.
Những tranh cãi quanh nhiệm kỳ của Miran tại Fed
Trong các câu trả lời bằng văn bản gửi Ủy ban Ngân hàng, Miran cho biết nếu được phê chuẩn, ông sẽ không cam kết rời chức vào tháng 1 khi nhiệm kỳ tạm quyền kết thúc, trừ khi có người kế nhiệm chính thức. Điều này đi ngược lại phát biểu ban đầu của ông Trump rằng đây chỉ là sự bổ nhiệm ngắn hạn.
Miran cũng nói ông sẽ tạm nghỉ chức Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Kinh tế trong thời gian giữ ghế ở Fed, song Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren chỉ trích đây là “một trò đùa tồi tệ”, bởi Miran làm việc ngay gần Nhà Trắng và từ chối công khai các trao đổi với Tổng thống.
Những tranh cãi này cho thấy việc bổ nhiệm Miran không chỉ là thủ tục nhân sự, mà còn là bước đi chính trị mang tính chiến lược của ông Trump.
Chính sách kinh tế của ông Trump đang bị tòa án thử thách ra sao?
Không chỉ với Fed, nhiều chính sách kinh tế trọng điểm của ông Trump cũng đang vấp phải rào cản pháp lý. Tuần này, Tòa án Tối cao Mỹ đồng ý xem xét tính hợp pháp của loạt thuế quan toàn cầu mà ông Trump ban hành theo quyền khẩn cấp tổng thống. Một tòa án cấp dưới hồi cuối tháng 8 đã phán quyết phần lớn các loại thuế đó là bất hợp pháp.
Các mức thuế này chưa gây ra làn sóng lạm phát mới, nhưng lại khiến doanh nghiệp gặp khó. Số liệu Bộ Lao động cho thấy ngành xây dựng mất 10.000 việc làm và ngành sản xuất mất 31.000 việc làm chỉ trong ba tháng gần đây. Doanh nghiệp than phiền rằng “các đợt tăng thuế bất ngờ” khiến họ khó lập kế hoạch, đội chi phí phát triển sản phẩm mới.
Điều này đặt ra câu hỏi: liệu chính sách thuế quan mạnh tay của ông Trump có thực sự củng cố hay lại làm suy yếu sức khỏe của nền kinh tế lớn nhất thế giới?
