Nửa đầu năm 2026, bối cảnh toàn ngành ngân hàng áp lực thanh khoản gia tăng hơn so với cùng kỳ. Điều này dẫn tới mặt bằng lãi suất huy động toàn hệ thống đã tăng đáng kể, trong khi tăng trưởng tín dụng toàn ngành đạt 8,5%, vượt xa mức tăng huy động vốn chỉ 5%. Khoảng cách này khiến áp lực thanh khoản và chi phí vốn lan rộng trên diện rộng, buộc không ít ngân hàng phải cạnh tranh huy động bằng lãi suất cao hơn để đảm bảo nguồn vốn cho vay.
Trong bối cảnh đó, câu hỏi được giới đầu tư đặt ra không chỉ dừng ở tốc độ tăng trưởng tín dụng hay lợi nhuận, mà còn là ngân hàng nào thực sự giữ được bảng cân đối khỏe mạnh khi môi trường lãi suất và thanh khoản trở nên áp lực hơn. Chất lượng tài sản, theo đó trở thành chỉ tiêu được soi xét kỹ hơn trong mùa báo cáo quý 2 năm nay, bên cạnh các chỉ số tăng trưởng thông thường.
Thống kê từ báo cáo tài chính của 28 ngân hàng cho thấy, tổng nợ xấu nội bảng cuối tháng 6/2026 là hơn 336 nghìn tỷ đồng, tăng gần 47 nghìn tỷ, tương đương tăng 16,2% so với đầu năm. Tỷ lệ nợ xấu/dư nợ cho vay của 28 ngân hàng này từ mức 1,79% (cuối năm 2025) tăng lên 1,92% (cuối quý 2/2026).
Những ngân hàng có chất lượng tài sản tốt
Nhiều ngân hàng ghi nhận nợ xấu tăng nhanh vượt qua mốc 3%. Trong khi đó, một nhóm nhà băng vẫn tiếp tục duy trì chất lượng tài sản tích cực, cho thấy khả nền tảng khách hàng có sức khỏe tài chính vững mạnh
Cuối tháng 6/2026, nợ xấu của Vietcombank ở mức 10.737 tỷ đồng, chỉ chiếm 0,61% tổng dư nợ cho vay khách hàng, thấp nhất trong ngành. Tương tự, nợ xấu của ACB với khoảng 7.657 tỷ đồng, chỉ chiếm 1,03% trong tổng dư nợ.
Techcombank ghi nhận nợ xấu quanh 9.171 tỷ đồng, chiếm khoảng 1,1% dư nợ, còn VietinBank là 25.079 tỷ đồng, tương đương 1,2%.
Đây là 4 ngân hàng niêm yết hiếm hoi vẫn giữ được tỷ lệ nợ xấu quanh ngưỡng 1% tính đến cuối quý 2/2026, trong khi không ít ngân hàng khác chứng kiến nợ xấu tăng nhanh trong cùng giai đoạn.
Những ngân hàng này cũng nằm trong nhóm có bộ đệm dự phòng bao phủ nợ xấu tốt nhất hệ thống. Vietcombank tiếp tục là hình mẫu với tỷ lệ bao phủ nợ xấu (LLR) gần 280%, tức mỗi đồng nợ xấu được dự phòng gần 2,8 đồng. VietinBank ghi nhận LLR đạt 134%.
Bên cạnh đó, 2 ngân hàng tư nhân lớn có LLR trên 100%, tức với mỗi đồng nợ xấu thì ngân hàng đã dự phòng toàn bộ, đó là Techcombank (125%) và ACB (105%).
Tệp khách hàng chất lượng cao, cho vay thận trọng
Việc giữ tỷ lệ nợ xấu thấp và LLR trên 100% là chỉ báo cho khả năng chống chịu cú sốc nợ xấu nếu môi trường kinh doanh xấu đi. Chia sẻ tại hội nghị nhà đầu tư ngày 23/7, ban lãnh đạo ACB cho biết ngân hàng duy trì tỷ lệ nợ xấu thấp nhờ ba yếu tố: danh mục tín dụng phân tán, tập trung khách hàng bán lẻ và doanh nghiệp có dòng tiền ổn định; hệ thống cảnh báo sớm và quy trình quản trị rủi ro hiệu quả; và chủ động xử lý, thu hồi nợ từ giai đoạn sớm.
ACB đặt mục tiêu giữ nợ xấu quanh mức 1% đến cuối năm 2026. Ngân hàng cũng cho biết sẽ không thay đổi khẩu vị rủi ro cốt lõi dù lãi suất neo cao, mà tiếp tục tập trung vào khách hàng bán lẻ và doanh nghiệp có dòng tiền minh bạch, những phân khúc được xem là thế mạnh theo hướng tăng trưởng có chọn lọc để duy trì chất lượng tài sản và lợi nhuận bền vững, thay vì mở rộng tín dụng theo quy mô.
Theo công ty chứng khoán Vietcap, nền tảng vững vàng của ACB đến từ tệp khách hàng chất lượng cao và cách tiếp cận cho vay thận trọng được xây dựng nhất quán qua nhiều năm, thay vì chạy theo tăng trưởng quy mô bằng mọi giá; những bước tiến trong chiến lược tái cơ cấu danh mục và chuyển đổi 2025-2030 được kỳ vọng sẽ là yếu tố then chốt giúp ngân hàng giữ vị thế cạnh tranh, lấy lại đà tăng trưởng lợi nhuận thời gian tới.
