Theo chia sẻ của chị Nguyễn Thu N. (phường Từ Liêm, Hà Nội), tháng 3/2025, gia đình chị có mua ô tô nhưng thiếu một khoản tiền nên tìm hiểu vay thêm ngân hàng. Tham khảo Ngân hàng V., chị được nhân viên tư vấn mức lãi suất ưu đãi 9% trong năm đầu, sau đó thả nổi theo lãi suất tham chiếu cộng biên độ 3,3%/năm.
Thấy mức lãi suất hợp lý nên gia đình chị quyết định vay một khoản để đủ tiền mua xe, thời hạn vay là 8 năm. Chị cho biết, để được giải ngân khoản vay theo hợp đồng tín dụng này, chị đã mua thêm hai khoản bảo hiểm, gồm bảo hiểm khoản vay và bảo hiểm thân vỏ ô tô, tổng số tiền trả thêm là 10 triệu đồng.
Đến tháng 3 năm nay, nhân viên ngân hàng liên hệ chị đề nghị tiếp tục mua bảo hiểm thân vỏ ô tô. Tuy nhiên, do gia đình ít đi xe, sau khi cân nhắc chị quyết định không tiếp tục mua. Lúc này, nhân viên ngân hàng có nói nếu không tiếp tục mua bảo hiểm thân vỏ thì ngoài biên độ nêu trên, khoản vay của chị sẽ bị cộng thêm 3% lãi suất. Theo đó, tổng biên độ lãi suất mà chị phải chịu lên đến 6,3%/năm. Ngân hàng sẽ điều chỉnh lãi suất sau mỗi 3 tháng.
Tính toán số tiền lãi tăng thêm mỗi tháng không nhiều vì khoản vay của chị không lớn nên gia đình chị quyết định không mua thêm bảo hiểm và chịu mức lãi suất cao hơn. Tuy nhiên, đến kỳ điều chỉnh lãi suất tháng 10 vừa qua, chị choáng váng khi thấy app ngân hàng báo mức lãi suất cho khoản vay của chị lên tới 19,7%/năm.
“Tôi nghĩ lãi suất thả nổi thì sẽ cao, nhưng không nghĩ lại cao đến gần 20% như vậy. May mắn là khoản vay của gia đình tôi không quá lớn, nếu không thì giờ này chắc mất ăn, mất ngủ” – chị N. cho biết.
Lãi suất cho vay mua ô tô thả nổi có xu hướng tăng mạnh
Tương tự, Nguyễn Xuân Q. (phường Hoàng Mai, Hà Nội) cũng cho biết, gia đình anh có khoản vay mua ô tô gần 480 triệu đồng từ năm 2022, thời hạn vay cũng 8 năm. Đến nay, dư nợ gốc khoản vay còn hơn 210 triệu đồng.
Năm vừa rồi, do không tiếp tục mua bảo hiểm thân vỏ theo chính sách của ngân hàng, lãi suất thả nổi khoản vay cũng bị cộng thêm 3%, đưa biên độ lên tới 6,6%/năm. Sau kỳ điều chỉnh gần nhất vào tháng 10 vừa qua, khoản vay của anh phải chịu mức lãi suất lên tới 19,2%/năm.
“Chính sách lãi suất thì đã được nêu rõ trong hợp đồng tín dụng. Tuy nhiên, vài năm trước lãi suất tham chiếu ở mức thấp, tôi không nghĩ đến thời điểm này lãi suất tham chiếu lại lên quá cao, khiến lãi suất các khoản vay bị đẩy cao như vậy” – anh Q. nói.
Trên thực tế, một số nhà băng có ràng buộc về điều kiện lãi suất, như mua bảo hiểm thân vỏ khiến lãi thả nổi bị đẩy cao, trong khi mặt bằng chung hiện đang dao động trong khoảng 12 – 16%/năm. Mức lãi suất được áp dụng tùy từng trường hợp, căn cứ vào khoản vay, điều kiện tín dụng của khách hàng, chính sách lãi suất gói vay…
Tuy nhiên, xu hướng chung thời gian gần đây là lãi suất các khoản vay, đặc biệt là vay tiêu dùng, vay mua ô tô, vay mua bất động sản đều tăng khá mạnh. Một người vay chia sẻ, khoản vay mua nhà ban đầu có lãi suất cố định 8,2%/năm. Đến tháng 3/2026, áp dụng lãi suất thả nổi lên 13,9%/năm và sau đó liên tục điều chỉnh tăng. Đến nay, khoản vay này đang phải chịu mức lãi 17,7%/năm.
Lãi suất cho vay tăng mạnh trong bối cảnh lãi suất huy động không ngừng nóng lên. Hiện với các khoản tiền gửi kỳ hạn 6 -12 tháng, nhiều ngân hàng vẫn chào mời mức lãi suất lên tới trên dưới 9%/năm.
Chi phí đầu vào tăng, cộng với sức ép thanh khoản khi nhu cầu vốn trung, dài hạn tăng cao buộc các nhà băng phải tăng lãi suất đầu ra. Dù Ngân hàng Nhà nước giữ lãi suất điều hành, liên tục sử dụng các nghiệp vụ để điều tiết thanh khoản, song theo nhiều chuyên gia, mặt bằng lãi suất từ nay đến cuối năm sẽ khó giảm.
Nguyên nhân là càng về cuối năm thì nhu cầu vốn lưu động của doanh nghiệp càng tăng, nhu cầu mua nhà, mua xe cũng cao hơn và đặc biệt nhiều dự án đầu tư lớn khởi động cũng cần một lượng vốn không nhỏ từ các ngân hàng.
