Sở Xây dựng TP HCM cho biết tiến độ triển khai các dự án hạ tầng khu tái định cư trên địa bàn đang gặp nhiều vướng mắc, trong đó không ít dự án bị chậm kéo dài nhiều năm so với kế hoạch ban đầu.
Theo báo cáo, thành phố hiện có 5 dự án hạ tầng khu tái định cư đang chuẩn bị đầu tư, 6 dự án đang triển khai và 26 dự án đã hoàn thành, bố trí tái định cư cho người dân. Tuy nhiên, phần lớn các dự án đang triển khai đều chậm tiến độ, chủ yếu do vướng pháp lý, bồi thường giải phóng mặt bằng và phối hợp giữa các sở, ngành.
Cụ thể như dự án hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư Long Bửu (giai đoạn 2 - tiểu khu 2), phục vụ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, được phê duyệt từ tháng 2/2005 nhưng đến nay, sau 20 năm vẫn chưa hoàn thành. Nhiều hạng mục hạ tầng kỹ thuật còn thi công dang dở và đang phải xử lý theo kết luận thanh tra. Việc kéo dài thời gian thực hiện khiến dự án rơi vào tình trạng chồng lấn pháp lý, gây khó khăn cho việc chuẩn bị đầu tư các dự án mới.
Tương tự, khu tái định cư phường Tân Thới Nhất, diện tích 38 ha, được triển khai từ năm 2002 nhưng đến nay vẫn còn vướng khoảng 1% mặt bằng và chưa hoàn tất thủ tục pháp lý về đất đai, khiến dự án kéo dài hơn hai thập kỷ.
Một số dự án có vai trò then chốt cho các công trình giao thông lớn cũng đang chậm tiến độ. Khu tái định cư Tân Bình, phục vụ giải phóng mặt bằng dự án vành đai 3 đoạn qua Bình Dương, hiện vướng bồi thường và pháp lý, có nguy cơ chậm khoảng 90 ngày. Khu tái định cư tại xã Phạm Văn Cội, phục vụ dự án cao tốc TP HCM - Mộc Bài, có thể chậm khoảng 50 ngày do các thủ tục liên quan đến đất đai.
Ngoài ra, ba dự án tái định cư do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Nhà Bè thực hiện, gồm khu tái định cư T30, khu tái định cư 10 ha Phú Xuân và một dự án khác, cũng đang gặp nhiều khó khăn trong quá trình triển khai.
Từ thực tế này, Sở Xây dựng kiến nghị UBND TP HCM chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường rà soát quỹ đất, quỹ nhà tái định cư và địa điểm bố trí tái định cư cho các dự án đầu tư công; đồng thời tổng hợp nhu cầu nhà, đất tái định cư của các địa phương để chủ động tạo lập quỹ đất phục vụ các dự án trọng điểm, công ích và chỉnh trang đô thị.
Sở Xây dựng cũng đề xuất giao Sở Tài chính phối hợp các đơn vị liên quan rà soát các khu đất phù hợp, đề xuất chủ trương đầu tư xây dựng khu tái định cư mới, nhằm đáp ứng nhu cầu bố trí tái định cư cho các dự án đầu tư công đến năm 2026 và các năm tiếp theo.
TP HCM hiện còn 373 dự án cải tạo sông, kênh, rạch chưa được triển khai, với tổng quy mô di dời giải tỏa và tái định cư 5 năm tới gần 40.000 căn nhà. Theo kế hoạch, đến 2030 thành phố sẽ di dời, tái định cư toàn bộ các hộ trên và chỉnh trang đô thị, khai thác hiệu quả quỹ đất dọc bên. Từ 1993 đến nay, thành phố đã giải phóng mặt bằng 40.381 căn nhà ven kênh rạch. Riêng năm nay, dự kiến có thêm 5.717 căn nhà được di dời, tái định cư.
