Tỷ lệ di cư ròng âm - tức số người rời khỏi một quốc gia nhiều hơn số người nhập cảnh - là diễn biến chưa từng có tại Mỹ, được cho là hệ quả trực tiếp từ các chính sách siết chặt nhập cư mạnh mẽ của chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Báo cáo của Brookings ước tính dòng di cư ròng của Mỹ trong năm 2025 dao động từ -10.000 đến -295.000 người. Dù chính quyền Mỹ nhấn mạnh các nỗ lực trục xuất, nguyên nhân chủ yếu dẫn tới con số âm lại đến từ sự sụt giảm mạnh số người nhập cảnh, đặc biệt qua các chương trình nhân đạo và tại khu vực biên giới phía Nam. Brookings nhận định, trong bối cảnh bất ổn chính sách còn tiếp diễn, xu hướng di cư ròng âm nhiều khả năng sẽ kéo dài sang năm 2026.
Các chuyên gia cho biết, sự thay đổi này là kết quả tổng hợp của hai yếu tố: lượng người nhập cảnh giảm sâu và hoạt động thực thi luật nhập cư gia tăng, dẫn tới nhiều trường hợp bị trục xuất hoặc tự nguyện rời đi. Việc chính quyền Trump đình chỉ hàng loạt chương trình nhân đạo, bao gồm phần lớn các chương trình tiếp nhận người tị nạn và hạn chế cấp thị thực tạm thời, đã tác động đáng kể tới dòng người vào Mỹ.
Về số liệu trục xuất, Brookings ước tính có khoảng 310.000 - 315.000 người bị trục xuất trong năm 2025, thấp hơn đáng kể so với con số hơn 600.000 trường hợp do Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) công bố. Theo báo cáo, mức trục xuất năm 2025 chỉ nhỉnh hơn không nhiều so với năm 2024 (khoảng 285.000 trường hợp).
Lực lượng thực thi pháp luật Mỹ tăng cường kiểm soát nhập cư (Ảnh: Anadolu)
Khác với năm trước, phần lớn các quyết định trục xuất trong năm 2025 được khởi xướng bởi Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ từ bên trong lãnh thổ, thay vì Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE), dù các hoạt động của ICE vẫn thu hút nhiều chú ý trên truyền thông.
Brookings cũng dự báo số vụ trục xuất có thể tiếp tục tăng trong năm 2026 nhờ nguồn ngân sách bổ sung từ dự luật "One Big Beautiful Bill Act" (To và đẹp) của Tổng thống Trump, qua đó tăng cường hạ tầng và nhân sự cho công tác thực thi.
Đáng chú ý, báo cáo cảnh báo tác động tiêu cực của xu hướng di cư ròng âm đối với kinh tế Mỹ. Một số lĩnh vực phục vụ cộng đồng người nhập cư được dự báo sẽ chứng kiến hoạt động kinh tế suy yếu bất ngờ. Theo đó, tăng trưởng việc làm, GDP và chi tiêu tiêu dùng đều có nguy cơ chậm lại, với mức sụt giảm chi tiêu tiêu dùng ước tính từ 60 - 110 tỷ USD trong giai đoạn 2025 - 2026.
So với Văn phòng Ngân sách Quốc hội (CBO), vốn dự báo di cư ròng của Mỹ năm 2025 vẫn đạt khoảng 410.000 người, ước tính của Brookings thấp hơn đáng kể. Tuy vậy, cả hai cơ quan đều thống nhất rằng các quyết sách nhập cư của chính quyền Tổng thống Trump là yếu tố then chốt dẫn tới sự suy giảm mạnh của dòng di cư.
Báo cáo của Brookings kết luận, nếu không có thay đổi lớn về chính sách, Mỹ có thể tiếp tục đối mặt với di cư ròng âm trong năm 2026, mở ra những thách thức mới cả về nhân khẩu học lẫn triển vọng tăng trưởng kinh tế trong trung hạn.
