Khoảng trống trị giá 7,4 tỷ USD
Bảo dưỡng, sửa chữa và đại tu tàu bay (MRO) được xem là một trong những lĩnh vực có giá trị gia tăng cao nhất của ngành hàng không toàn cầu. Tuy nhiên, năng lực MRO chuyên sâu tại châu Á hiện vẫn tập trung chủ yếu ở các trung tâm truyền thống như Hong Kong, Singapore hay Malaysia. Chi phí vận chuyển, nhân công, hạ tầng đắt đỏ ở những trung tâm MRO truyền thống này đang "bào mòn" biên lợi nhuận của các hãng hàng không nội địa theo từng chu kỳ bảo dưỡng.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, đến nay năng lực MRO của Việt Nam mới đáp ứng được khoảng 23% nhu cầu thực tế, đồng nghĩa với việc 77% chi phí bảo dưỡng máy bay của toàn ngành đang chảy ra nước ngoài, từ đó kéo theo một phần đáng kể chi phí và giá trị gia tăng của ngành hàng không Việt Nam tiếp tục …nằm ngoài lãnh thổ.
Phối cảnh tổ hợp MRO 360 triệu USD tại Vân Đồn
Trong khi đó, Việt Nam được đánh giá là một trong 10 thị trường hàng không tăng trưởng nhanh nhất châu Á - Thái Bình Dương, với tốc độ khoảng 8,1% mỗi năm. Quy mô đội tàu bay thương mại dự kiến tăng từ khoảng 254 chiếc hiện nay lên gần 400 chiếc vào năm 2030. Nhu cầu MRO máy bay tại Việt Nam có thể đạt khoảng 7,4 tỷ USD vào năm 2030. Đây chính là khoảng trống mở ra cơ hội cho những trung tâm MRO của Việt Nam.
Bên cạnh lợi thế về vị trí kết nối với Đông Bắc Á, Việt Nam còn sở hữu lợi thế về chi phí nhân công, lực lượng lao động trẻ và môi trường đầu tư hấp dẫn. Trong bối cảnh các trung tâm MRO truyền thống ngày càng đắt đỏ, những yếu tố này mang lại lợi thế cạnh tranh đáng kể cho Việt Nam, trong cuộc đua trở thành điểm đến mới của ngành công nghiệp kỹ thuật hàng không.
Cuộc dấn thân đầy kỳ vọng của kinh tế tư nhân trong chuỗi giá trị hàng không
Những lợi thế cạnh tranh đó đang mở ra cơ hội để Việt Nam từng bước tham gia sâu hơn vào một trong những mắt xích có giá trị gia tăng cao nhất của ngành hàng không toàn cầu. Và ngày 16/6 vừa qua, để biến cơ hội đó thành hiện thực, tại Cảng HKQT Vân Đồn, Sun Group cùng HAECO - một trong những tập đoàn kỹ thuật bảo dưỡng máy bay hàng đầu thế giới của Hong Kong (Trung Quốc), hãng hàng không quốc gia Nhật Bản- Japan Airlines và tập đoàn thương mại toàn cầu Toyota Tsusho của Nhật Bản đã ký kết thỏa thuận liên doanh đầu tư, phát triển tổ hợp MRO trị giá 360 triệu USD. Với khả năng tiếp nhận đồng thời 4 tàu bay thân rộng và 2 tàu bay thân hẹp ở giai đoạn đầu, dự án được định hướng phục vụ không chỉ nhu cầu của thị trường Việt Nam mà còn hướng tới các hãng hàng không trong khu vực và quốc tế.
Sun Group cùng các đối tác hàng không hàng đầu thế giới ký kết hợp tác
Điều đáng chú ý là MRO vốn không phải lĩnh vực dành cho những khoản đầu tư ngắn hạn. Đây là ngành đòi hỏi tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe, nguồn vốn lớn, nhân lực chất lượng cao và thời gian tích lũy kéo dài. Song cũng chính bởi vậy, đây lại là một trong những mắt xích tạo ra giá trị gia tăng cao nhất của ngành hàng không.
Nếu như Cảng HKQT Vân Đồn, sân bay tư nhân đầu tiên của Việt Nam từng mở ra một tiền lệ mới cho sự tham gia của kinh tế tư nhân vào hạ tầng hàng không, thì dự án MRO lần này đánh dấu một bước tiến xa hơn: tham gia vào những mắt xích kỹ thuật cốt lõi, nơi tạo ra năng lực tự chủ và sức cạnh tranh cho cả ngành hàng không.
Cảng HKQT Vân Đồn là sân bay tư nhân đầu tiên Việt Nam
Đối với Sun Group, tổ hợp MRO không phải là một dự án đơn lẻ mà là mảnh ghép tiếp theo trong hệ sinh thái hàng không đang từng bước được hoàn thiện. Đặt nền móng bằng Cảng HKQT Vân Đồn; tiếp nối là vận hành và nghiên cứu phát triển các cảng hàng không tại nhiều địa phương như Phú Quốc, Phan Thiết, Côn Đảo, Rạch Giá; cùng sự ra đời của hãng hàng không Sun PhuQuoc Airways, tập đoàn này đang từng bước mở rộng vai trò từ nhà đầu tư hạ tầng sang tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị hàng không. Trong đó, tổ hợp MRO quy mô quốc tế tại Vân Đồn sẽ giúp kết nối và gia tăng giá trị cho toàn bộ hệ sinh thái đó.
Không chỉ tạo thêm động lực tăng trưởng cho Cảng HKQT Vân Đồn và khu kinh tế Vân Đồn, tổ hợp MRO còn được kỳ vọng sẽ nâng cao năng lực tự chủ kỹ thuật cho chính hãng hàng không Sun PhuQuoc Airways của tập đoàn trong tương lai, giúp tối ưu hiệu quả khai thác và giảm sự phụ thuộc vào các trung tâm bảo dưỡng ở nước ngoài.
Với sự tham gia của những “trụ cột” hàng không thế giới như HAECO, Japan Airlines và Toyota Tsusho, trung tâm này còn được kỳ vọng sẽ trở thành điểm đến kỹ thuật mới của các hãng hàng không trong nước và khu vực, qua đó giữ lại nhiều hơn giá trị gia tăng cho nền kinh tế.
Tàu bay Sun PhuQuoc Airways
Từ sân bay tư nhân đầu tiên của Việt Nam, hệ sinh thái hạ tầng không-thủy-bộ quy mô tại Quảng Ninh, dự án Khu dịch vụ du lịch phức hợp cao cấp có casino trị giá 2 tỷ đô khởi công ngày 19/12/2025, đến tổ hợp MRO quy mô quốc tế tại Vân Đồn, Sun Group đang góp phần định hình một bức tranh tương lai với vô vàn cơ hội mở ra cho Vân Đồn, trong bối cảnh điểm đến này đang được xác định là khu vực trọng điểm của tỉnh Quảng Ninh để phát triển thành đặc khu kinh tế.
Những bước đi của Sun Group cũng cho thấy sự sẵn sàng dấn thân của khối tư nhân vào các ngành có hàm lượng công nghệ cao, yêu cầu tiêu chuẩn khắt khe và tầm nhìn dài hạn. Đây không phải là một 'cuộc chơi' mang tính thử nghiệm, mà là một nước cờ chiến lược có sự tính toán hết sức bài bản của “4 cột trụ” tại dự án, bởi MRO chính là mảnh đất màu mỡ với biên lợi nhuận vượt trội, hứa hẹn mang lại nguồn thu không nhỏ cho tất cả các bên tham gia.
