Sáng 4.11, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ, đã trình Quốc hội dự thảo luật Xây dựng (sửa đổi). Dự thảo được sắp xếp, bố cục lại, gồm 8 chương và 97 điều (giảm 71 điều so với luật hiện hành), chỉ quy định những vấn đề khung mang tính nguyên tắc và nội dung thuộc thẩm quyền Quốc hội.
Cấp phép xây dựng tối đa trong 7 ngày
Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh
ẢNH: GIA HÂN
Nhấn mạnh một số điểm mới trong dự thảo, Bộ trưởng Xây dựng cho hay, dự thảo luật sửa đổi quy định về phân loại dự án để xác lập nội dung quản lý nhà nước về xây dựng theo từng hình thức đầu tư.
Đáng chú ý, dự thảo luật đã cắt giảm, đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính về lập, thẩm định dự án đầu tư xây dựng; phê duyệt thiết kế xây dựng. Cụ thể, đơn giản hóa tối đa về điều kiện, trình tự, thủ tục cấp phép xây dựng theo hướng tất cả đối tượng công trình này đủ điều kiện để thực hiện thủ tục trực tuyến toàn trình; đơn giản hóa về hồ sơ và điều kiện phải phù hợp quy hoạch và mục đích sử dụng đất.
Trách nhiệm của tư vấn thiết kế được nâng cao về đảm bảo an toàn công trình, còn cơ quan cấp phép chỉ thực hiện kiểm tra kết quả thực hiện của tư vấn, qua đó, giảm thời gian thực hiện cấp giấy phép (dự kiến tối đa 7 ngày).
Song song đó, dự thảo luật mở rộng đối tượng được miễn giấy phép xây dựng. Các thủ tục được thiết kế theo nguyên tắc từ giai đoạn chuẩn bị đến thời điểm khởi công xây dựng, cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng chỉ kiểm soát một lần đối với mỗi dự án, công trình xây dựng. Mỗi công trình, dự án chỉ phải thực hiện một thủ tục hành chính.
Cụ thể, công trình thuộc đối tượng thẩm định tại cơ quan chuyên môn về xây dựng thì không phải cấp giấy phép xây dựng (công trình thuộc dự án đầu tư công, dự án PPP, dự án đầu tư kinh doanh quy mô lớn hoặc có công trình có ảnh hưởng lớn đến an toàn, lợi ích cộng đồng).
Đối với những công trình còn lại, cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng thực hiện quản lý thông qua thủ tục cấp giấy phép xây dựng.
Tránh phát sinh "giấy phép con"
Thẩm tra về dự án luật, Chủ nhiệm Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải cho biết, Ủy ban đánh giá dự thảo luật được xây dựng theo định hướng mới về đổi mới tư duy trong công tác xây dựng pháp luật, với tinh thần "luật khung", giao Chính phủ quy định chi tiết nội dung thường xuyên biến động.
Chủ nhiệm Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải
ẢNH: GIA HÂN
Dự thảo luật quy định cơ quan chuyên môn chỉ kiểm soát an toàn, phòng cháy, quy chuẩn kỹ thuật, còn nội dung khác do chủ đầu tư chịu trách nhiệm, theo cơ quan thẩm tra, là phù hợp chủ trương tăng cường hậu kiểm.
Tuy nhiên, cần quy định rõ giải pháp nâng cao năng lực và trách nhiệm của chủ đầu tư, bảo đảm chất lượng thẩm định, cũng như chế tài xử lý đủ mạnh nếu chủ đầu tư gian dối trong việc tự thẩm định.
Về quy định miễn giấy phép xây dựng cho một số công trình, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cơ bản nhất trí, khẳng định đây là nội dung mới, phù hợp chủ trương của Đảng, góp phần cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian và giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp trong hoạt động xây dựng.
Song cơ quan thẩm tra cũng lưu ý việc quy định nguyên tắc, tiêu chí, danh mục các công trình được miễn giấy phép xây dựng trong những văn bản dưới luật cần hết sức thận trọng đảm bảo an toàn, chính xác dễ áp dụng, tránh trình trạng công trình được miễn giấy phép xây dựng nhưng lại phát sinh nhiều thủ tục hành chính trung gian hay "giấy phép con".
Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị cân nhắc việc cho phép miễn giấy phép xây dựng và tự nghiệm thu đối với những công trình có yêu cầu cao về an toàn, hay tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cộng đồng, mất an toàn về phòng cháy... như nhà xưởng, chung cư cho thuê, trung tâm thương mại, siêu thị, nhà sinh hoạt cộng đồng…
Dự thảo luật chưa quy định rõ cơ chế xử lý đối với công trình đã được cấp phép hợp pháp nhưng vi phạm trong thi công như sai thiết kế, thay đổi công năng, chiều cao, mật độ xây dựng... Cơ quan thẩm tra đề nghị bổ sung nguyên tắc xử lý vi phạm trên trong luật, đảm bảo xử lý nghiêm, không để xảy ra hiện tượng phạt cho tồn tại hay hợp thức hóa sai phạm.
Song song đó, dự thảo luật cần bổ sung, làm rõ cơ chế cấp giấy phép trực tuyến để tạo điều kiện thuận lợi cho người dân...
