Ảnh minh họa
New Zealand vừa công bố một trong những gói trừng phạt mạnh tay nhất từ trước đến nay nhằm vào hoạt động hàng hải và xuất khẩu dầu của Nga, khi đưa thêm 100 tàu vào danh sách trừng phạt và tiếp tục hạ mức trần giá dầu thô của Nga xuống mức thấp kỷ lục.
Theo thông báo ngày 20/2 từ Bộ Ngoại giao và Thương mại New Zealand, nước này đã sửa đổi Quy định trừng phạt Nga để nhắm mục tiêu vào 23 cá nhân, 13 thực thể và 100 tàu thuyền có liên quan đến“hạm đội bóng tối” – mạng lưới tàu bị cáo buộc tham gia vận chuyển dầu Nga nhằm né tránh các biện pháp trừng phạt quốc tế.
Đây là số lượng tàu bị chỉ định lớn nhất trong một ngày kể từ khi Đạo luật Trừng phạt Nga được Quốc hội New Zealand thông qua vào tháng 3/2022.
Cùng với việc mở rộng danh sách tàu bị trừng phạt, New Zealand cũng hạ trần giá dầu thô có nguồn gốc từ Nga từ 47,60 USD/thùng xuống còn 44,10 USD/thùng. Mức mới này tương đương với trần giá mà Liên minh châu Âu và Vương quốc Anh gần đây đã áp dụng.
Đây là lần điều chỉnh giảm thứ ba kể từ khi cơ chế trần giá được New Zealand triển khai vào tháng 2/2024. Trước đó, mức trần đã được hạ từ 60 USD xuống 47,60 USD/thùng vào tháng 9/2025.
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh các quốc gia phương Tây tăng cường siết chặt khả năng xuất khẩu dầu của Nga, với mục tiêu hạn chế nguồn thu tài trợ cho hoạt động quân sự của Moscow tại Ukraine.
Chế độ trừng phạt của New Zealand đã được mở rộng đáng kể trong thời gian qua. Tháng 6/2025, nước này lần đầu tiên áp dụng biện pháp trừng phạt cụ thể đối với 27 tàu và thiết lập một hạng mục mới về tàu bị hạn chế theo Quy định 8.
Đến tháng 9 và 10/2025, lần lượt 19 và 64 tàu khác được bổ sung vào danh sách. Với quyết định mới nhất, tổng số tàu bị chỉ định trừng phạt đã nâng lên 210 tàu.
Các tàu bị đưa vào danh sách sẽ phải đối mặt với việc đóng băng tài sản và bị cấm tiếp cận vùng biển thuộc lãnh thổ New Zealand. Đồng thời, cá nhân và tổ chức tại New Zealand bị cấm cung cấp dịch vụ, hỗ trợ tài chính hoặc thực hiện giao dịch với các tàu này.
New Zealand cho biết các biện pháp trên được xây dựng phù hợp với chính sách trừng phạt của nhóm đối tác G7+. Nước này bắt đầu thực thi cơ chế trần giá dầu từ đầu năm 2024 và liên tục mở rộng danh sách cá nhân, thực thể và hàng hóa bị hạn chế.
Kể từ khi Đạo luật Trừng phạt Nga có hiệu lực vào tháng 3/2022, Wellington đã đưa vào danh sách trừng phạt hàng trăm cá nhân và tổ chức, bao gồm giới tinh hoa chính trị – quân sự Nga, các nhà tài phiệt, tổ chức tài chính, nhà thầu quốc phòng và các thực thể bị cáo buộc tham gia chiến dịch thông tin sai lệch.
Ngoài ra, New Zealand cũng áp đặt trừng phạt đối với một số cá nhân từ Belarus, Iran và Triều Tiên vì bị cho là ủng hộ các hoạt động quân sự của Nga.
Các quy định trừng phạt đã được gia hạn vào tháng 2/2025 thêm ba năm, kéo dài hiệu lực đến tháng 3/2028, thể hiện cam kết dài hạn của New Zealand trong việc duy trì sức ép lên Moscow. Một báo cáo đánh giá theo luật định về hiệu quả và việc thực thi Đạo luật Trừng phạt Nga đã được trình lên Quốc hội vào tháng 11/2025.
Theo đánh giá của các chuyên gia ngành hàng hải, việc bổ sung 100 tàu vào danh sách trừng phạt có thể làm gia tăng rủi ro pháp lý và chi phí hậu cần đối với các tàu chở dầu Nga hoạt động trên các tuyến vận tải quốc tế.
