Ảnh minh họa
Xung đột tại Iran đang làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu từ Trung Đông, khu vực giữ vai trò trung tâm trong sản xuất và vận chuyển năng lượng toàn cầu. Diễn biến mới này có thể tạo thêm áp lực tăng giá trên thị trường dầu mỏ trong bối cảnh chuỗi cung ứng vốn đã nhạy cảm với các rủi ro địa chính trị.
Theo Worldometers, Iran giữ vị trí thứ 3 thế giới về trữ lượng dầu mỏ, củng cố vai trò trung tâm của nước này trên bản đồ năng lượng toàn cầu. Cụ thể, quốc gia này sở hữu khối lượng dầu mỏ khổng lồ lên tới 208,6 tỷ thùng, đóng góp 11,82% vào tổng trữ lượng của toàn thế giới. Với quy mô này, trữ lượng của Iran chỉ đứng sau Venezuela và Ả Rập Xê Út, vượt qua nhiều quốc gia khai thác dầu lớn khác như Canada và Iraq.
Bất chấp các lệnh trừng phạt kéo dài của Mỹ, Iran vẫn duy trì vị thế là một trong những nhà xuất khẩu dầu thô đáng kể. Theo số liệu của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), tính đến tháng 12, Iran xuất khẩu khoảng 1,9 triệu thùng/ngày, bất chấp những nỗ lực siết chặt của Washington.
Trong cấu trúc hệ thống dầu khí của Iran, đảo Kharg giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Đây là cảng xuất khẩu chủ lực, nơi phần lớn dầu thô của Iran được bốc lên tàu để vận chuyển ra thị trường quốc tế. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây đều có thể nhanh chóng phản ánh vào dữ liệu xuất khẩu và làm thay đổi cán cân cung – cầu toàn cầu.
Reuters cho biết Ả Rập Xê Út cũng đã tăng sản lượng và xuất khẩu như một biện pháp phòng ngừa, nhằm đảm bảo thị trường không rơi vào tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng nếu nguồn cung từ Iran bị gián đoạn. Về phía sản xuất, vành đai dầu mỏ phía tây nam Iran, đặc biệt là tỉnh Khuzestan, đóng vai trò xương sống của sản lượng quốc gia. Tại đây tập trung nhiều mỏ dầu lớn, trong đó có mỏ Ahvaz với sản lượng ước tính từ 750.000 đến 1 triệu thùng/ngày.
Đối với nhà đầu tư hàng hóa, những biến động tại Iran không chỉ ảnh hưởng đến cung – cầu vật chất, mà còn có thể tác động mạnh đến tâm lý thị trường, qua đó tạo ra các đợt biến động giá ngắn hạn trên thị trường dầu toàn cầu.
