Đất đang tranh chấp vẫn mang bán
Theo trình bày của ông L. (ngụ TPHCM), năm 2018, ông nhận chuyển nhượng quyền sử dụng thửa đất 1.000m2 tại vùng ven TPHCM từ vợ chồng ông M. với giá 2,4 tỷ đồng. Thửa đất này chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ), được vợ chồng ông M. mua lại từ một người khác.
Tại thời điểm ký hợp đồng, ông L. đã thanh toán cho bên bán 2 tỷ đồng, số tiền 400 triệu đồng còn lại sẽ được thanh toán khi hai bên hoàn tất thủ tục chuyển nhượng. Tuy nhiên, kể từ khi ký hợp đồng chuyển nhượng đến khi ông L. khởi kiện, vợ chồng ông M. vẫn không hoàn thành nghĩa vụ ra công chứng sang tên cho ông L.
Theo ông L., không những chưa hoàn tất giao dịch, thửa đất ông nhận chuyển nhượng còn đang có tranh chấp giữa ông M. và chủ trước. Vụ việc đã được TAND khu vực 6 – TPHCM thụ lý.
Cho rằng quyền lợi của mình bị ảnh hưởng, ông L. khởi kiện, yêu cầu Tòa án tuyên hợp đồng chuyển nhượng đất giữa vợ chồng ông M. và ông vô hiệu, buộc vợ chồng ông M. trả lại 2 tỷ đồng.
Về phía bị đơn, vợ chồng ông M. không có phần trình bày do hai người không đến tòa để tiến hành các thủ tục tự khai, công khai chứng cứ cũng như không tham dự phiên tòa.
Bên bán phải trả lại tiền
Tại phiên tòa sơ thẩm, xem xét hợp đồng chuyển nhượng đất giữa ông L. và vợ chồng ông M., hội đồng xét xử nhận định, để tiến tới quan hệ chuyển nhượng, các bên phải tuân thủ quy định về chủ thể và đối tượng chuyển nhượng. Cụ thể, điều kiện chuyển nhượng là thửa đất phải được cấp sổ đỏ.
Việc thửa đất chưa có sổ đỏ nhưng hai bên đã ký kết hợp đồng chuyển nhượng là không tuân thủ quy định về mục đích và nội dung giao dịch, vi phạm điều cấm của pháp luật. Do đó, hợp đồng chuyển nhượng bị vô hiệu, vợ chồng ông M. phải hoàn trả 2 tỷ đồng cho ông L.
Theo hội đồng xét xử, khi hợp đồng chuyển nhượng đất vô hiệu thì bên có lỗi phải bồi thường. Trong trường hợp này, hai bên có lỗi ngang nhau.
Theo đó, ông L. có lỗi khi biết đất chưa có sổ đỏ vẫn tham gia giao dịch. Trong khi đó, vợ chồng ông M. cũng có lỗi khi thửa đất chưa đủ điều kiện chuyển nhượng nhưng vẫn thực hiện chuyển nhượng. Do vậy, hai bên tự chịu thiệt hại do lỗi gây ra.
Tại bản án sơ thẩm ngày 29/9/2025, TAND khu vực 6 – TPHCM chấp nhận yêu cầu của ông L., tuyên hợp đồng chuyển nhượng đất giữa vợ chồng ông M. và ông L. vô hiệu; buộc vợ chồng ông M. trả lại cho ông L. 2 tỷ đồng.
