Giáo viên nói về đề thi lớp 10 môn ngữ văn năm 2026, học sinh cần đặc biệt lưu ý

Sở GD-ĐT TP HCM đã công bố cấu trúc, đề thi minh họa 3 môn thi kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2026. Với những điểm mới trong môn thi ngữ văn, các giáo viên đã đưa ra một số lưu ý. 

Thầy Võ Kim Bảo, Tổ trưởng tổ ngữ văn - Trường THCS Nguyễn Du (phường Bến Thành), cho biết năm nay là năm thứ 2 học sinh cả nước thi tuyển sinh lớp 10 theo chương trình GDPT 2018. Chính vì vậy, học sinh cần rèn luyện nhiều, phát triển năng lực thật sự thay vì đối phó bằng cách học thuộc lòng. Đề thi chắc chắn sẽ không có bất kỳ nội dung nào có thể học thuộc lòng mà hoàn thành được bài. 

Ngữ liệu trong đề thi lớp 10 môn ngữ văn hoàn toàn mới, không có trong cả ba bộ sách giáo khoa, học sinh cần chủ động nghiên cứu thêm.

Thầy Võ Kim Bảo lưu ý: Đối với môn ngữ văn, học sinh nên ôn tập theo chuyên đề, không nên ôn tập theo thứ tự bài. Khi ôn tập theo chuyên đề, học sinh sẽ có cái nhìn toàn diện, kết nối kiến thức giữa các bài và kiến thức đã học ở các lớp 6, 7, 8.

Có thể ôn tập theo các chuyên đề sau: Chuyên đề truyện (truyện ngắn, truyện truyền kỳ, truyện thơ Nôm, truyện trinh thám); chuyên đề thơ (kiến thức về thơ nói chung, thơ tự do, thơ song thất lục bát); chuyên đề văn bản thông tin (chú ý cách trình bày thông tin); chuyên đề văn bản nghị luận (chú ý mối quan hệ giữa các yếu tố trong văn bản nghị luận)

Thêm vào đó, học sinh cần ôn tập kiến thức nền tảng đã được học ở các lớp 6, 7, 8 như các biện pháp tu từ, các cách trình bày thông tin trong văn bản thông tin, các hình thức nghệ thuật trong văn bản văn học…

Theo các giáo viên, học sinh cần chủ động đọc thêm các văn bản có cùng thể loại đã học để có thêm nhiều trải nghiệm thực tế

Theo thầy Bảo, một số vấn đề mới, học sinh cần lưu ý đặc biệt như sau: Do ngữ liệu hoàn toàn mới giúp việc học văn, dạy văn thực tế hơn, đồng thời việc kiểm tra cũng phản ánh đúng hơn năng lực và phẩm chất của người học. Học sinh cần chủ động đọc thêm các văn bản có cùng thể loại đã học để có thêm nhiều trải nghiệm thực tế.

Đề thi sẽ ra 2 ngữ liệu (trước đây chỉ 1 ngữ liệu). Ngữ liệu 1 là văn bản văn học, ngữ liệu 2 là văn bản nghị luận hoặc văn bản thuyết minh. Đề thi có 2 ngữ liệu nên độ "phủ" của đề là khá cao. Học sinh cũng tránh được việc đoán đề, học tủ trong quá trình học, từ đó xây dựng được kế hoạch học tập phù hợp hơn.

Phần nghị luận văn học chỉ còn 2 điểm với yêu cầu là viết 1 đoạn văn (trước đây là 4 điểm, yêu cầu viết bài văn hoàn chỉnh). Năng lực cảm thụ văn học của mỗi người là khác nhau, chưa kể có phần là do năng khiếu. Chính vì vậy, với mức điểm là 2 sẽ phù hợp hơn với số đông học sinh. Thêm vào đó, học sinh cũng cần trang bị kỹ năng làm bài cẩn thận, đề không yêu cầu phân tích toàn bộ tác phẩm mà chỉ yêu cầu nghị luận về một khía cạnh nhất định.

Phần nhiều điểm nhất là viết bài văn nghị luận xã hội. Trước đây, có 2 kiểu bài là nghị luận về một tư tưởng, đạo lý và nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống. Các kiểu bài này ít nhiều liên quan đến 2 kiểu bài sẽ ra trong đề thi: Nghị luận về một vấn đề đời sống hoặc nghị luận về một vấn đề cần giải quyết. Có thể tham khảo các ý tưởng của các bài văn viết theo 2 kiểu bài cũ nhưng cần biết chọn lọc vì kỹ năng, kỹ thuật và yêu cầu của bài viết đã có nhiều khác biệt.