“Mỗi khi sinh một đứa trẻ, công ty thưởng 50.000 NDT (khoảng 193 triệu đồng). Chúng tôi đã chuẩn bị 1 tỷ NDT (khoảng 3.860 đồng) cho chương trình này. Sau hơn 1 năm triển khai, đã có vài trăm, chưa tới một nghìn nhân viên nhận được khoản tiền này”, đồng sáng lập kiêm Chủ tịch Hội đồng quản trị Ctrip Group Lương Kiến Chương nói.
“Trong tương lai, tôi hy vọng sẽ có nhiều người hơn được nhận khoản tiền này. Mỗi năm chi ra hàng trăm triệu NDT, với công ty đúng là một khoản chi bổ sung, nhưng tôi cho rằng đây là mức có thể chịu được và đáng để làm”.
Trong giới tài phiệt công nghệ Trung Quốc, cái tên Lương Kiến Chương từ lâu không chỉ gắn với vị thế nhà sáng lập của đế chế du lịch trực tuyến lớn nhất châu Á- Ctrip Group mà còn là một học giả nổi tiếng với những phát ngôn gây bão về khủng hoảng dân số.
Từ thần đồng Thượng Hải đến ông trùm du lịch trực tuyến
Sinh năm 1969 tại Thượng Hải trong một gia đình trí thức, Lương Kiến Chương nổi danh từ rất sớm. 13 tuổi đoạt giải trong cuộc thi tin học quốc gia, 15 tuổi vào lớp thiếu niên tài năng của Đại học danh tiếng Phục Đán.
Ở tuổi 20, ông lấy bằng thạc sĩ khoa học máy tính tại Georgia Institute of Technology rồi đầu quân cho tập đoàn công nghệ máy tính đa quốc gia Oracle ở Mỹ.
Năm 1999, Lương Kiến Chương quay về Trung Quốc và cùng các cộng sự sáng lập Ctrip. Chỉ 4 năm sau, công ty đã niêm yết trên sàn Nasdaq, trở thành “ngôi sao” của làn sóng internet Trung Quốc đầu những năm 2000.
Điều khiến Lương Kiến Chương khác biệt là ông từng rời đỉnh cao quyền lực năm 2006 để sang Mỹ học tiến sĩ kinh tế tại Đại học Stanford, nghiên cứu về kinh tế dân số. Ít doanh nhân nào giữa thời kỳ đỉnh cao lại chọn con đường học thuật như vậy.
Nhưng rồi ông quay lại Ctrip năm 2011, phát động các cuộc chiến giá và thâu tóm, hợp nhất các nền tảng lớn như Qunar, củng cố vị thế thống lĩnh thị trường OTA (du lịch trực tuyến).
Mỗi ngày ‘đẻ’ ra hơn 220 triệu NDT
Theo dữ liệu tài chính được công bố, trong quý III/2025, hệ sinh thái Ctrip đạt doanh thu 18,3 tỷ NDT (khoảng 70,6 nghìn tỷ đồng), nhưng lợi nhuận ròng lên tới 19,9 tỷ NDT (khoảng 76,8 nghìn tỷ đồng), tăng vọt gần 193%. Tính trung bình, tập đoàn này kiếm khoảng 221 triệu NDT (khoảng 853 tỷ đồng) mỗi ngày.
Trong bối cảnh chi tiêu du lịch bình quân đầu người tại Trung Quốc giảm 7,3% so với cùng kỳ, con số lợi nhuận “phi mã” ấy tạo nên sự tương phản mạnh: khách du lịch thắt chặt hầu bao, nhiều khách sạn than khó, nhưng nền tảng trung gian lại lãi lớn.
Theo các báo cáo nghiên cứu thị trường, Ctrip chiếm khoảng 57% thị phần giá trị giao dịch gộp (GMV) năm 2024. Nếu tính thêm các nền tảng trong cùng hệ sinh thái, tỷ lệ bao phủ thị trường du lịch trực tuyến (OTA) có thể lên gần 70%.
Vị thế thống lĩnh gần như tuyệt đối đã chuyển hóa thành khả năng sinh lợi vượt trội, thậm chí vượt nhiều “ông lớn” thương mại điện tử khác.
Tuy nhiên, mức lợi nhuận cao cũng kéo theo nhiều câu hỏi về mô hình kinh doanh. Thời gian qua, Ctrip vướng một số phản ánh liên quan đến chính sách giá với khách sạn, điều chỉnh hoa hồng và cách hiển thị giá giữa các tài khoản người dùng khác nhau.
Một số hiệp hội du lịch địa phương công khai chỉ trích việc hoa hồng tăng từ 8-10% lên 12-18%, thậm chí chi phí thực tế của chủ lưu trú có thể gần 40% khi tính cả quảng bá. Không ít chủ homestay rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan: không hợp tác thì mất khách, hợp tác thì lợi nhuận mỏng như tờ giấy.
Các cáo buộc này đã đẩy sự việc vượt khỏi tranh cãi thị trường, trở thành vấn đề pháp lý khi cơ quan chức năng Trung Quốc đã quyết định lập hồ sơ điều tra chống độc quyền. Nếu bị xác định vi phạm, mức phạt tối đa có thể lên tới 10% doanh thu năm trước.
Bên cạnh đó, trên các diễn đàn học thuật và mạng xã hội, ông liên tục kêu gọi tăng trợ cấp sinh con, đề xuất chi 2-5% GDP cho phúc lợi sinh đẻ, thậm chí tính toán rằng mỗi đứa trẻ có thể nên được hỗ trợ tới 1 triệu NDT (khoảng 3,86 tỷ đồng) dưới nhiều hình thức.
Hình ảnh một học giả trăn trở với bài toán dân số giúp ông nhận được sự quan tâm và ủng hộ từ nhiều người. Tuy vậy, ở chiều kinh doanh, nền tảng do ông lãnh đạo lại thường được nhắc đến như một “cỗ máy” tối ưu doanh thu và lợi nhuận.
Chính sự tương phản này khiến câu chuyện về ông trở nên gây chú ý: một bên là tiếng nói thúc đẩy phúc lợi xã hội, bên kia là sức ép tăng trưởng quen thuộc của một tập đoàn công nghệ lớn.
Theo Baidu
