Biểu giá điện 5 bậc là gì và vì sao việc áp dụng sớm lại quan trọng?

Bộ Công Thương đang đề xuất thay đổi cơ cấu biểu giá điện sinh hoạt từ 6 bậc hiện nay xuống còn 5 bậc và áp dụng ngay khi quy định có hiệu lực. Thay đổi này không làm thay đổi giá bán lẻ điện bình quân (mức giá trung bình mà người dân phải trả cho mỗi kWh điện) nhưng sẽ làm thay đổi số tiền điện thực tế của từng nhóm khách hàng.

Chuyện gì đang xảy ra

Bộ Công Thương đang lấy ý kiến sửa đổi Quyết định 14/2025 để đưa biểu giá điện 5 bậc vào thực tế sớm hơn dự kiến, thay vì chờ đợi các đợt điều chỉnh giá bình quân tiếp theo. Theo đề xuất, giá điện sẽ dao động từ 90% đến 180% mức giá bán lẻ điện bình quân hiện hành (2.204 đồng/kWh). Mục tiêu của việc này là tối ưu hóa hệ thống điện và khuyến khích người dùng dịch chuyển phụ tải (thay đổi thời gian sử dụng điện sang các khung giờ thấp điểm để giảm áp lực cho hệ thống).

Vì sao nó quan trọng với bạn

Thay đổi này tác động trực tiếp đến chi tiêu của hầu hết các hộ gia đình và chi phí vận hành của nhiều doanh nghiệp:

• Đối với hộ gia đình: Khoảng 94% khách hàng sử dụng dưới 777 kWh mỗi tháng có thể được giảm tiền điện, với mức hưởng lợi lớn nhất nằm ở nhóm tiêu thụ khoảng 400 kWh/tháng. Ngược lại, những hộ tiêu thụ điện lớn (trên 778 kWh/tháng) sẽ phải trả thêm chi phí, ví dụ mức tiêu thụ 1.182 kWh/tháng sẽ tăng gần 190.000 đồng mỗi tháng.
• Đối với nhà đầu tư và doanh nghiệp: Các ngành sản xuất đặc thù sẽ chịu áp lực chi phí khác nhau. Cụ thể, chi phí điện của ngành sản xuất sắt thép dự kiến tăng dưới 9%, ngành trồng thanh long tăng dưới 6% và các trạm sạc xe điện tăng gần 3%. Các doanh nghiệp cần theo dõi sát sao để điều chỉnh lịch sản xuất, tránh giờ cao điểm nhằm tối ưu hóa chi phí.
• Thị trường chứng khoán: Các mã cổ phiếu liên quan đến ngành điện (như nhóm sản xuất điện, phân phối điện) có thể chịu tác động từ việc thay đổi cơ cấu doanh thu và chi phí vận hành của doanh nghiệp khách hàng.

Các bên nói gì

Bộ Công Thương khẳng định việc áp dụng sớm biểu giá 5 bậc giúp đảm bảo tính đồng nhất và mang lại lợi ích cho đa số hộ dân. Trong khi đó, các báo cáo từ các cơ quan truyền thông như Bnews, VnEconomy hay Tuổi Trẻ đều nhấn mạnh vào sự phân hóa tác động: một bên là số đông khách hàng được giảm tiền điện, bên còn lại là nhóm khách hàng tiêu thụ lớn phải đối mặt với hóa đơn tăng cao. Các chuyên gia cũng lưu ý rằng việc thay đổi khung giờ cao điểm và thấp điểm là công cụ để điều tiết nhu cầu sử dụng điện hiệu quả hơn trong hệ thống.

Điều cần theo dõi tiếp

* Thời điểm chính thức ký ban hành Quyết định sửa đổi 14/2025 của Bộ Công Thương. * Các hướng dẫn chi tiết về khung giờ cao điểm, thấp điểm mới áp dụng cho từng nhóm đối tượng sản xuất và kinh doanh. * Phản hồi từ các hiệp hội ngành hàng (như thép, dịch vụ lưu trú) về kế hoạch điều chỉnh sản xuất để thích nghi với biểu giá mới.