Nguyên nhân lớn nhất là sự bất định của kinh tế và chính trị toàn cầu. Tại Mỹ, tác động từ các chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump vẫn chưa thể hiện hết, trong khi lo ngại rằng chúng có thể đẩy lạm phát tăng cao và làm giảm tốc độ tăng trưởng.
Bên cạnh đó, các xung đột ở Trung Đông và Ukraine tiếp tục leo thang, làm dấy lên nguy cơ lan rộng. Trong khi đó, thị trường lao động Mỹ bắt đầu có dấu hiệu suy yếu, làm dấy lên nỗi lo suy thoái.
Theo chuyên gia Chris Weston (Pepperstone), vàng trở nên hấp dẫn vì không tương quan trực tiếp với chứng khoán Mỹ hay trái phiếu chính phủ, đồng thời đóng vai trò “tấm chắn” rủi ro hiệu quả trong giai đoạn bất ổn.
Lạm phát và nỗi lo “stagflation” có ảnh hưởng ra sao?
Stagflation – tình trạng lạm phát cao đi kèm tăng trưởng thấp – đang là mối lo lớn nhất của giới đầu tư. Đây được xem là kịch bản còn tồi tệ hơn một cuộc suy thoái thông thường, bởi lạm phát cao sẽ hạn chế khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất để kích thích kinh tế.
Theo Bank of America, vàng thường hưởng lợi trong bối cảnh như vậy. Thống kê từ năm 2001 cho thấy vàng chưa từng giảm giá khi lạm phát tại Mỹ trên 2% và Fed bắt đầu nới lỏng chính sách. Điều này củng cố vị thế vàng như một công cụ phòng ngừa hiệu quả.
Nói cách khác, nỗi lo stagflation không chỉ khiến giới đầu tư “găm” vàng, mà còn tạo thêm động lực để giá kim loại quý này bứt phá trong năm nay.
Lãi suất và vai trò của các ngân hàng trung ương có ý nghĩa thế nào?
Việc Fed cắt giảm lãi suất cũng là một yếu tố quan trọng. Lãi suất giảm khiến lợi tức từ việc nắm giữ tiền mặt và trái phiếu chính phủ Mỹ sụt giảm, trong khi vàng – vốn không sinh lời trực tiếp – lại trở nên hấp dẫn hơn trong so sánh tương đối. Đồng thời, nỗi lo Fed cắt giảm quá sớm có thể làm bùng phát lạm phát trở lại, càng thúc đẩy nhu cầu mua vàng để phòng hộ.
Ngoài ra, các ngân hàng trung ương trên thế giới cũng tiếp tục gom vàng. Theo Hội đồng Vàng Thế giới, trong năm 2024, họ đã mua thêm hơn 1.000 tấn vàng – mức cao kỷ lục – như một phần của xu hướng “phi đô la hóa” sau xung đột Ukraine. Thậm chí, lượng vàng nắm giữ của nhiều ngân hàng trung ương đã vượt cả trái phiếu chính phủ Mỹ.
Điều này cho thấy nhu cầu vàng không chỉ đến từ giới đầu tư cá nhân, mà còn từ các quốc gia muốn bảo vệ dự trữ và giảm phụ thuộc vào đồng USD trong bối cảnh nợ công toàn cầu gia tăng.
