Chi phí sinh hoạt tại đô thị ngày càng cao
Theo Khảo sát mức sống dân cư năm 2024 của Tổng cục Thống kê, chi tiêu bình quân đầu người tại khu vực thành thị khoảng 3,8 triệu đồng mỗi tháng. Nếu tính theo quy mô hộ gia đình ba người, mức chi tiêu theo mặt bằng thống kê vào khoảng 11–12 triệu đồng mỗi tháng. Tuy nhiên, đây chỉ là mức trung bình chung trên phạm vi cả nước.
Trên thực tế, tại các đô thị lớn như Hà Nội hay TP HCM, chi phí sinh hoạt của các gia đình trẻ thường cao hơn đáng kể do phải chi thêm cho tiền nhà, giáo dục, chăm sóc trẻ và các dịch vụ đô thị.
Dữ liệu chi phí sinh hoạt từ nền tảng Numbeo cho thấy một gia đình 4 người tại TP HCM có thể cần khoảng 44 triệu đồng mỗi tháng (chưa tính tiền thuê nhà), tương đương khoảng 30–35 triệu đồng đối với gia đình ba người.
Quỹ dự phòng nên bằng bao nhiêu tháng chi tiêu?
Trong quản lý tài chính cá nhân, quỹ dự phòng thường được tính theo số tháng chi tiêu mà gia đình có thể duy trì nếu nguồn thu nhập tạm thời bị gián đoạn. Giả sử với mức chi của gia đình trẻ tại đô thị khoảng 30 triệu đồng mỗi tháng, quy mô quỹ dự phòng có thể được tính toán tương đối rõ ràng.
Nếu dự phòng 3 tháng chi tiêu, gia đình cần khoảng 90 triệu đồng. Đây là ngưỡng tối thiểu để duy trì sinh hoạt trong thời gian ngắn khi xảy ra các biến cố bất ngờ. Tuy nhiên, với gia đình có con nhỏ, mức dự phòng này thường được xem là khá thấp bởi nhiều khoản chi bắt buộc như tiền sữa, học phí hay chăm sóc y tế cho trẻ khó có thể cắt giảm.
Ở mức 6 tháng chi tiêu, số tiền dự phòng sẽ vào khoảng 180 triệu đồng. Đây là mức được nhiều chuyên gia tài chính cá nhân khuyến nghị, bởi nó giúp gia đình duy trì cuộc sống trong nửa năm nếu thu nhập bị gián đoạn, đồng thời có thêm thời gian tìm kiếm công việc mới hoặc điều chỉnh kế hoạch tài chính.
Nếu hướng tới mức dự phòng 1 năm chi tiêu, gia đình sẽ cần khoảng 360 triệu đồng. Khoản tiền này mang lại biên an toàn cao hơn, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động hoặc khi gia đình phải đối mặt với các chi phí lớn như điều trị y tế hay thay đổi công việc kéo dài.
Nên xây dựng quỹ dự phòng từng bước
Không phải gia đình nào cũng có thể tích lũy ngay một khoản tiền lớn. Vì vậy, nhiều chuyên gia tài chính khuyến nghị nên xây dựng quỹ dự phòng theo từng giai đoạn: bắt đầu từ mục tiêu ba tháng chi tiêu, sau đó nâng lên sáu tháng và tiến tới một năm khi điều kiện tài chính cho phép.
Bên cạnh quy mô quỹ, cách quản lý khoản tiền này cũng rất quan trọng. Quỹ dự phòng nên được giữ ở các kênh an toàn và dễ rút khi cần, chẳng hạn như tài khoản tiết kiệm ngân hàng hoặc các sản phẩm tiền gửi linh hoạt. Điều quan trọng là khoản tiền này cần tách biệt với các khoản đầu tư dài hạn và chỉ sử dụng trong những tình huống khẩn cấp.
Trong bối cảnh chi phí nuôi con tại các đô thị ngày càng tăng, quỹ dự phòng không chỉ là khoản tiết kiệm mà còn là lớp bảo vệ quan trọng cho sự ổn định tài chính của gia đình. Một khoản dự phòng đủ lớn sẽ giúp cha mẹ yên tâm hơn trước những biến động của cuộc sống, đồng thời bảo đảm các nhu cầu thiết yếu của trẻ nhỏ luôn được duy trì ngay cả khi thu nhập của gia đình tạm thời bị ảnh hưởng.
