Các nhà khoa học máy tính đã không ngừng nghiên cứu và phát triển những phương pháp lưu trữ thông tin hiệu quả hơn kể từ khi máy tính ra đời. Một trong những bước tiến đáng chú ý gần đây đến từ Dự án Silica của Microsoft, với mục tiêu không chỉ tạo ra một thiết bị lưu trữ dữ liệu lớn và nhanh hơn, mà còn phát triển một phương tiện lưu trữ có thể tồn tại gần như vô thời hạn.
Dự án Silica hứa hẹn mang đến công nghệ lưu trữ kéo dài đến 10.000 năm
ẢNH: MICROSOFT
Trong báo cáo được công bố trên tạp chí Nature, Microsoft cho biết thủy tinh borosilicate là vật liệu lý tưởng cho việc lưu trữ dữ liệu lâu dài nhờ vào khả năng chống nước, nhiệt và bụi. Công ty đã khắc thông tin vào thủy tinh borosilicate ở cấp độ vi mô bằng tia laser xung cực nhanh, chỉ có thể đo được bằng femto-giây (một phần triệu tỉ giây).
Kết quả là họ đã lưu trữ thành công 4,8 TB dữ liệu trên một mảnh thủy tinh borosilicate hình vuông có kích thước 120 mm và dày 2 mm. Tia laser có khả năng sao chép 25,6 Mbit/giây dữ liệu mỗi chùm và mã hóa chúng dưới dạng các voxel 3D. Các nhà nghiên cứu dự đoán rằng dữ liệu trong thiết bị lưu trữ này có thể được đọc trong tối đa 10.000 năm, trong khi ổ cứng truyền thống chỉ có tuổi thọ tối đa khoảng 20 năm.
Những thách thức cho Microsoft
Mặc dù những tiến bộ này nghe có vẻ ấn tượng, nhưng đây không phải là giải pháp đầu tiên được các nhà nghiên cứu đưa ra trong nhiều thập kỷ qua. Trước Microsoft, Đại học Southampton (Anh) đã phát triển công nghệ thủy tinh cấu trúc nano vào năm 2011, cho phép lưu trữ dữ liệu vô thời hạn. Năm 2009, M-Disc ra đời sử dụng vật liệu carbon để lưu dữ liệu lên đến 1.000 năm. Đặc biệt, ý tưởng về lưu trữ dữ liệu lâu dài đã xuất hiện từ những năm 1960 với Hệ thống lưu trữ dữ liệu toàn ảnh (HDSS), nhưng đến nay vẫn chưa có sản phẩm thương mại nào ra đời.
Dù Dự án Silica có tiềm năng cách mạng hóa ngành lưu trữ dữ liệu, nhưng lịch sử cho thấy nhiều công nghệ hứa hẹn khác đã không thành công. Các ổ cứng HDD vẫn được ưa chuộng vì chi phí sản xuất thấp, trong khi ổ SSD nhanh hơn nhưng đắt hơn. Đối với người dùng thông thường, ổ HDD vẫn là lựa chọn tiết kiệm nhất cho các nhu cầu như duyệt web và xử lý văn bản.
Tóm lại, mặc dù Dự án Silica có thể mở ra một hướng đi mới trong lưu trữ dữ liệu, nhưng để thay thế hoàn toàn ổ cứng HDD, Microsoft cần tìm ra cách sản xuất ổ đĩa silicate với giá thành hợp lý hơn.
