Những ngày này, các bản làng người Mông ở xã biên giới Na Ngoi, Mường Lống... ( Nghệ An ) trở nên nhộn nhịp hơn thường lệ. Nằm ở độ cao hơn 1.500m so với mực nước biển, quanh năm các xã này chìm trong sương mù dày đặc, điều kiện khí hậu khắc nghiệt. Nhưng chính điều đó lại tạo nên nét riêng hiếm có cho những cây đào trồng trên nương rẫy, sườn núi đá.
Giáp Tết, nhiều thương lái từ dưới xuôi lên miền núi để săn đào.
Khác với đào thế, đào Nhật Tân, đào phai ở miền xuôi có thân nhẵn bóng, đào đá vùng cao mang lớp vỏ xù xì, phủ rêu mốc, nấm ký sinh, dáng cây hoàn toàn tự nhiên. Vẻ đẹp mộc mạc, hoang sơ được nhiều người ưa chuộng, kéo theo làn sóng thương lái lên núi “săn” đào ngày một đông trong những năm gần đây.
Cẩn thận bó từng cành đào để xếp lên xe bán tải vận chuyển về miền xuôi, anh Trần Văn Tuấn (trú xã Nghi Lộc, Nghệ An) cho biết, bắt đầu từ tháng chạp anh đã lên các xã miền núi để săn đào về bán Tết . Tuy nhiên năm nay thời tiết nắng nhiều, nhiệt độ ấm lại nhuận tháng nên hầu hết đào bung nở sớm hơn những năm trước. Việc tìm đào vốn khó này càng thêm gian nan.
Đào ở các xã miền núi mang vẻ đẹp độc lạ, cánh hoa dày. Nhiều cành đào đá có thân sần sùi, rêu phủ kín khiến nhiều người thích thú.
Hơn nửa tháng đi “săn” đào, anh Tuấn cũng tìm mua được gần 100 cành đào đá với giá dao động từ 1-10 triệu đồng tùy kích thước và vẻ đẹp của cây. “Đào ở vùng ven phía ngoài hầu như đã nở hết. Chúng tôi phải nhờ dân bản dẫn vào các khu vực núi sâu, nơi đó không khí lạnh, mát mẻ quanh năm và có những gốc đào già, đẹp”, anh Tuấn nói.
Anh Tuấn cho hay, tìm mua được cành đào đã vất vả, vận chuyển được ra khỏi núi còn vất vả hơn. Việc vận chuyển đào đá là khâu tốn kém và nhiều rủi ro. Bởi đào mọc ở núi cao, đường đi hiểm trở, hầu hết các thương lái phải thuê người dân khiêng vác ra ngoài đường lớn.
Các thương lái phải nhờ người dân dẫn vào rừng sâu để tìm đào đá.
“Ngoài giá mua, mỗi cành đào phải bỏ thêm chi phí từ 300.000 - 500.000 đồng tiền vận chuyển. Cây lớn phải 3 người khiêng, chi phí còn cao hơn nhiều nữa. Không chỉ tốn công, tốn tiền, việc vận chuyển còn tiềm ẩn nhiều rủi ro bởi cành đào già giòn, dáng tỏa rộng, khó bó gọn. Chỉ cần sơ sẩy, cành gãy coi như mất giá trị”, anh Tuấn nói.
Những cành đào sau đó được vác từ trên núi xuống tập kết ven đường rồi đưa về miền xuôi bán Tết.
Hơn 5 năm đi mua đào đá ở các xã miền núi của Nghệ An, anh Lê Văn Ngọc (45 tuổi, trú phường Vinh Lộc, Nghệ An) chia sẻ, một cành đào đá được đánh giá đẹp phải có thế tỏa đều, phủ rêu mốc, nhiều nụ, nhiều lộc. Hoa đào đá không rực rỡ nhưng to, cánh dày, nở bền, lâu tàn, được nhiều người tin là biểu tượng cho sự vững chãi, trường tồn trong năm mới.
“Mỗi năm đi buôn đào đá ít cũng được hơn chục triệu, nhiều thì vài chục triệu. Nhưng nhiều người không quen cũng có thể lỗ vì hư hỏng, đào không nở nên mất giá”, anh Ngọc chia sẻ.
Nhiều cành đào đá chỉ vừa được đưa xuống núi đã có người hỏi mua. Trong ảnh, cành đào đá nhỏ nhưng vừa đưa xuống núi đã được khách "chốt" mua với giá 1,5 triệu đồng.
Đào đá ở các xã miền núi Nghệ An đẹp và rất được ưa chuộng.
Nhiều thương lái đang tiếp tục lên núi săn mua đào rồi vận chuyển về các khu phố để bán Tết.
