Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chỉnh lý Điều 65 dự thảo Luật Đất đai sửa đổi theo hướng quy định cụ thể hơn điều kiện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với những trường hợp có vi phạm trong quá trình sử dụng đất. Nội dung được thể hiện tại báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến đại biểu Quốc hội, nhằm tháo gỡ vướng mắc trong việc công nhận quyền sử dụng đất cho người dân.Điểm đáng chú ý của phương án mới là phân biệt các trường hợp vi phạm về thủ tục với hành vi lấn, chiếm đất, giao đất không đúng thẩm quyền hoặc sử dụng đất sai mục đích. Mỗi nhóm được xác định điều kiện giải quyết riêng, dựa trên nguồn gốc đất, thời điểm phát sinh và yêu cầu về quy hoạch.Việc điều chỉnh xuất phát từ ý kiến của một số đại biểu Quốc hội cho rằng quy định cần xác định rõ trường hợp nào đủ điều kiện được cấp sổ đỏ, tránh cách diễn đạt thiếu cụ thể khiến quá trình áp dụng phụ thuộc nhiều vào việc xem xét của cơ quan thực hiện.
Theo nội dung được bổ sung, đất đã sử dụng trước ngày 1/7/2014 nhưng có vi phạm về thủ tục, không thuộc các trường hợp lấn, chiếm đất, giao đất trái thẩm quyền hoặc sử dụng sai mục đích, được đề xuất cơ chế xem xét cấp giấy chứng nhận theo điều kiện luật định.Đối với đất có nguồn gốc lấn, chiếm trước ngày 1/7/2014, một trong những yêu cầu được đặt ra là phải phù hợp với quy hoạch tại thời điểm cấp sổ đỏ. Trường hợp đất được giao không đúng thẩm quyền trước mốc thời gian này cũng được phân loại để giải quyết theo những điều kiện tương ứng.Riêng đất được giao không đúng thẩm quyền từ ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024, dự thảo đặt ra hai yêu cầu đáng chú ý: phù hợp với quy hoạch tại thời điểm cấp giấy chứng nhận và có giấy tờ chứng minh người sử dụng đất đã nộp tiền để được sử dụng đất.Với trường hợp sử dụng đất sai mục đích, dự thảo đề cập đến hộ gia đình, cá nhân đã được Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất trước ngày 1/7/2014, nhưng sau đó sử dụng không đúng mục đích. Những trường hợp này có thể được xem xét cấp giấy chứng nhận nếu đáp ứng yêu cầu về quy hoạch tại thời điểm giải quyết.Như vậy, dự thảo không đặt ra cơ chế cấp sổ đỏ đồng loạt cho mọi diện tích đất từng có vi phạm. Khả năng được công nhận quyền sử dụng đất phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể, đặc biệt là nguồn gốc, thời điểm sử dụng, tính chất vi phạm và các điều kiện pháp lý liên quan.
