Sở Xây dựng TPHCM cho biết theo Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội của Chính phủ, đến năm 2030, TPHCM được giao chỉ tiêu phát triển khoảng 200.000 căn, chiếm 20% tổng số lượng nhà ở xã hội cả nước. Trong đó, TPHCM cũ là 100.000 căn, Bình Dương cũ 86.900 căn, Bà Rịa - Vũng Tàu cũ 12.500 căn. Tuy nhiên đến hết năm 2025, thành phố mới hoàn thành gần 18.000 căn.
Vì vậy, giai đoạn 2026-2030, thành phố phải xây dựng, hoàn thành hơn 180.000 căn mới đạt mục tiêu đề ra, gấp 10 lần kết quả thực hiện của giai đoạn trước đó. Con số thách thức này đòi hỏi thành phố phải thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp.
TPHCM đặt mục tiêu hoàn thành 180.000 căn nhà ở xã hội giai đoạn tới (Ảnh: NL).
Đầu tiên, TPHCM sẽ phát triển các dự án nhà ở xã hội dọc các khu vực TOD (phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng). Theo đó, tiếp cận các quỹ đất dồi dào, chi phí hợp lý tại các khu vực xa trung tâm nhưng có hạ tầng giao thông thuận lợi; gắn phát triển nhà ở xã hội với các tuyến giao thông công cộng có sức chở lớn, đặc biệt là khu vực xung quanh các nhà ga metro.
Thành phố cũng ưu tiên phát triển các dự án nhà ở xã hội gắn với khu công nghiệp; bố trí quỹ đất xây dựng nhà lưu trú cho công nhân ngay trong khu đất thương mại - dịch vụ của khu công nghiệp để cho thuê, nhằm tối ưu hóa quỹ đất và giải quyết nhu cầu nhà ở trước mắt. Đồng thời, phát triển nhà ở xã hội lân cận các khu công nghiệp để bán, cho thuê, cho thuê mua.
Ngoài ra, nhà ở xã hội sẽ được ưu tiên phát triển tại các khu vực động lực, gắn với các dự án phát triển đô thị khác, bảo đảm tính đồng bộ về hạ tầng giao thông và hạ tầng xã hội, qua đó góp phần giãn dân khi không gian đô thị được mở rộng sau hợp nhất.
Bài toán quỹ đất được thành phố ưu tiên triển khai cụ thể. Đến năm 2040, TPHCM định hướng quy hoạch quỹ đất lên tới 2.000ha cho nhà ở xã hội, tại các khu vực động lực phát triển.
Thành phố đang nghiên cứu mô hình kêu gọi đầu tư các dự án quy mô lớn, từ 30ha đến 200ha. Lãnh đạo Sở Xây dựng nhận định, chỉ cần triển khai thành công 1-2 dự án quy mô 200ha (tương đương 100.000 căn hộ) là có thể đảm bảo chỉ tiêu đề ra.
Riêng năm nay, TPHCM đang tập trung rà soát pháp lý cho 47 dự án. Trong đó, nhóm 18 dự án với quy mô khoảng 14.600 căn có pháp lý khả thi, dự kiến có thể khởi công ngay trong Quý 1/2026 hoặc thậm chí trước Tết Nguyên đán nếu tiến độ được đẩy nhanh. Nhóm 29 dự án còn lại (khoảng 16.100 căn) sẽ tiếp tục được tháo gỡ vướng mắc để triển khai trong các quý tiếp theo.
