Một bệnh nhân nữ, 70 tuổi, quê ở huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa, được chuyển vào Khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện 71 Trung ương (Thanh Hóa) trong tình trạng nguy kịch do suy thận cấp. Nguyên nhân được xác định liên quan đến việc sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc, có chứa “chất cấm” đối với người bị tiểu đường.
Bác sĩ Hoàng Huy Long – Khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện 71 Trung ương cho biết: “Bệnh nhân có tiền sử đái tháo đường nhiều năm nhưng không điều trị theo phác đồ của bác sĩ chuyên khoa. Thay vào đó, bệnh nhân dùng thuốc nam và một số loại thuốc dạng viên hoàn do người quen giới thiệu mua trên mạng. Khi nhập viện, bệnh nhân đã trong tình trạng suy thận cấp, rối loạn điện giải”.
Bệnh nhân suy thận do sử dụng thuốc có "chất cấm". Ảnh: BSCC
Kết quả xét nghiệm và khai thác tiền sử cho thấy loại thuốc bệnh nhân dùng có chứa Phenformin (Phenformin đã bị Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) chính thức cấm vào ngày 15/11/1978. Quyết định này được đưa ra sau khi FDA xác định rằng phenformin gây ra nguy cơ cao về nhiễm toan lactic, một biến chứng nghiêm trọng có thể dẫn đến tử vong. Trước đó, vào tháng 7/1977, FDA đã tuyên bố phenformin là "mối nguy hiểm cấp bách đối với sức khỏe cộng đồng). Hoạt chất này dùng trong điều trị tiểu đường không kê đơn – đây là chất có thể gây tổn thương gan, thận, thậm chí dẫn đến tử vong nếu dùng kéo dài.
Sau nhiều ngày điều trị tích cực, tình trạng của bệnh nhân đã tạm thời ổn định nhưng chức năng thận vẫn còn rất kém. Hiện bệnh nhân cần theo dõi chặt chẽ và có thể phải lọc máu định kỳ trong tương lai.
Theo bác sĩ Long, đây không phải là trường hợp cá biệt. Thời gian qua, Bệnh viện 71 Trung ương đã tiếp nhận nhiều ca suy gan, suy thận cấp do bệnh nhân tự ý sử dụng thực phẩm chức năng, thuốc đông y không rõ nguồn gốc hoặc sản phẩm quảng cáo tràn lan trên mạng xã hội.
“Rất nhiều người tin vào những lời quảng cáo như ‘thảo dược thiên nhiên’, ‘chữa khỏi tiểu đường không cần tiêm thuốc’, hoặc ‘giảm đường huyết nhanh chóng’. Tuy nhiên, không ít trong số đó có chứa corticoid, phenformin hoặc các chất độc hại cho gan, thận khi dùng lâu dài mà không có sự theo dõi y tế", bác sĩ Long cảnh báo.
Loại thuốc chứa "chất cấm" bán trôi nổi trên mạng xã hội. Ảnh: BSCC
Do đó, BS Long khuyến cáo người dân, đặc biệt là người cao tuổi mắc bệnh mạn tính như tiểu đường, tăng huyết áp, mỡ máu (rối loạn chuyển hóa lipid), gút... nên tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa, tái khám định kỳ và tuyệt đối không tự ý dùng thuốc hoặc thực phẩm chức năng khi chưa có chỉ định y khoa.
