Theo danh sách 21 ngân hàng thương mại cổ phần đã công bố lãi suất cho vay bình quân tháng 1/2026, có tới 16 ngân hàng tăng lãi suất cho vay so với tháng 12/2025, trong đó có 5 ngân hàng có lãi suất cho vay bình quân trên 9%/năm.
Ở nhóm Big4, lãi suất cho vay bình quân của Agribank hiện đang ở mức cao nhất ở mức 7,34%/năm, tăng 1,18%/năm so với tháng liền kề. Mức lãi suất cho vay bình quân của BIDV và Vietcombank ở mức 5,75%/năm và 6,1%/năm, lần lượt tăng 1,32%/năm và 1,5%/năm.
Ở nhóm ngân hàng thương mại tư nhân, BVBank là ngân hàng có mức lãi suất cho vay bình quân là 9,61%/năm. Cùng kỳ, các ngân hàng như Bac A Bank, OCB, Sacombank, TPBank cũng neo lãi suất cho vay trung bình trên 9%/năm. Ngoài ra, có tới 7 ngân hàng có lãi suất cho vay bình quân trên 8%/năm.
Áp lực huy động vốn vẫn tiếp diễn
Trong báo cáo Triển vọng vĩ mô T2/2026, các chuyên gia MBS lý giải diễn biến này xuất phát từ áp lực thanh khoản gia tăng do yếu tố mùa vụ, khi nhu cầu thanh toán cận Tết tăng cao. Đồng thời, các ngân hàng cũng đẩy mạnh giải ngân tín dụng trong tháng 1 nhằm bù đắp cho sự gián đoạn trong tháng 2 do kỳ nghỉ Tết kéo dài.
Bên cạnh đó, đây cũng là giai đoạn cao điểm các doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế, góp phần khiến thanh khoản hệ thống ngân hàng sụt giảm.
Trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã quay trở lại trạng thái bơm ròng thanh khoản mạnh từ ngày 23/1. Nhờ vậy, lượng vốn lưu hành trên kênh thị trường mở (OMO) tính đến ngày 9/2 đã tăng lên gần 489,5 nghìn tỷ đồng, vượt mức cao kỷ lục ghi nhận vào cuối năm trước.
Cùng với đó, NHNN cũng tái kích hoạt công cụ hoán đổi ngoại tệ (FX Swap) USD/VND, với tổng hạn mức tối đa 2 tỷ USD trong hai phiên giao dịch ngày 4–5/2. Nhờ các động thái điều hành này, lãi suất liên ngân hàng qua đêm đã hạ nhiệt về khoảng 3,8% vào giữa tháng 2. Trong khi đó, lãi suất các kỳ hạn từ 1 tuần đến 1 tháng dao động quanh 6,9% – 7,3%, còn kỳ hạn 6 tháng ở mức khoảng 7,7%.
Tuy nhiên, theo MBS, áp lực huy động vốn vẫn được dự báo tiếp diễn trong năm nay, đặc biệt khi nhu cầu vốn trung và dài hạn cho các dự án đầu tư công và phát triển hạ tầng gia tăng nhằm hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng kinh tế.
Nguồn: MBS
Dẫn số liệu của NHNN, ông Phạm Xuân Hòe, Tổng thư ký Hiệp hội Cho thuê tài chính Việt Nam, tính đến ngày 28/2/2026, tín dụng toàn hệ thống đã tăng khoảng 1,4% so với cuối năm 2025 và tăng trên 20% so với cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy nhu cầu vốn của nền kinh tế vẫn ở mức cao.
Trong khi đó, nguồn vốn huy động từ khu vực dân cư và doanh nghiệp lại tăng chậm hơn, khiến cân đối vốn trong hệ thống ngân hàng chịu áp lực. Thực tế, một số ngân hàng đã có tỷ lệ dư nợ tín dụng trên vốn huy động thị trường vượt 100%, trong khi theo quy định, tỷ lệ này chỉ ở mức khoảng 80%.
“Khi tỷ lệ tín dụng so với vốn huy động ở mức cao, các ngân hàng buộc phải tăng lãi suất huy động để thu hút dòng tiền từ nền kinh tế, nhằm bảo đảm thanh khoản và cân đối nguồn vốn. Khi lãi suất đầu vào tăng, lãi suất cho vay cũng sẽ phải điều chỉnh theo”, ông Hòe nêu rõ.
Lãi suất cho vay diễn ra thận trọng
Báo cáo Vietnam Corporate Credit Conditions 2026 của FiinRatings dự báo lãi suất tiền gửi tại Việt Nam sẽ tăng khoảng 0,5 – 1 điểm % trong năm 2026. Nguyên nhân không chỉ đến từ khoảng cách giữa tăng trưởng tín dụng và huy động tiền gửi, mà còn do việc loại trừ hoàn toàn tiền gửi của Kho bạc Nhà nước khỏi tính toán tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) từ tháng 1 theo Thông tư 26/2022, khiến các chỉ số thanh khoản bị siết chặt và buộc các ngân hàng phải cạnh tranh mạnh hơn để thu hút tiền gửi từ khu vực dân cư và doanh nghiệp.
Một lý do khác là hệ thống ngân hàng đang phải đối mặt với rủi ro cấu trúc nghiêm trọng khi khoảng 80% nguồn vốn huy động là ngắn hạn nhưng gần một nửa số dư nợ cho vay là trung và dài hạn. Điều này khiến hệ thống phụ thuộc lớn vào việc liên tục đảo vòng tiền gửi, tạo áp lực tăng lãi suất huy động khi nhu cầu vốn tăng.
“Lãi suất tiền gửi tăng sẽ làm tăng chi phí huy động vốn trên thị trường trái phiếu, buộc doanh nghiệp phải phát hành với mức lãi suất cao hơn; nhiều doanh nghiệp từng vay vốn ở giai đoạn lãi suất thấp trước đây có thể đối mặt áp lực tái cấp vốn với chi phí lớn hơn”, FiinRatings nêu rõ.
Tuy nhiên, theo ông Hòe, mức tăng lãi suất cho vay thường diễn ra thận trọng. Với các khách hàng chiến lược, doanh nghiệp sản xuất kinh doanh có lịch sử tín dụng tốt, lãi suất sẽ chỉ tăng ở mức vừa phải. Ngược lại, đối với các doanh nghiệp có mức độ rủi ro cao hơn, chi phí vốn có thể tăng mạnh hơn.
Đáng chú ý, sau khi dư nợ bất động sản năm 2025 tăng khoảng 28%, Ngân hàng Nhà nước đã yêu cầu kiểm soát chặt hơn tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực này trong năm 2026 theo Chỉ thị 01. Theo đó, tín dụng bất động sản chỉ được tăng tương đương với chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng chung của toàn hệ thống, khoảng 15%.
“Do mức độ rủi ro cao hơn, lãi suất cho vay bất động sản hiện tại đã tăng lên khoảng 13,5% – 14%, thậm chí trên 14% tại một số ngân hàng, cao hơn đáng kể so với lãi suất cho vay”, ông Hòe nêu rõ.
Ông Phạm Xuân Hòe, Tổng thư ký Việt Nam. (Ảnh: NVCC).
Trong thời gian tới, ông Hòe cho rằng trong bối cảnh dư địa chính sách tiền tệ không còn nhiều và ưu tiên hàng đầu vẫn là kiểm soát lạm phát, mặt bằng lãi suất có khả năng tiếp tục nhích tăng.
Nếu lạm phát năm nay duy trì quanh mức 3–4%, lãi suất tiền gửi có thể dao động khoảng 6–6,5%/năm. Theo quy luật định giá vốn của ngân hàng, lãi suất cho vay ngắn hạn thường cao hơn khoảng 2,5 điểm phần trăm so với lãi suất huy động, tương đương khoảng 8,5–9%/năm.
Trong khi đó, lãi suất cho vay trung và dài hạn có thể ở mức 9,5–10%/năm, thậm chí cao hơn, tùy theo mức độ rủi ro và xếp hạng tín dụng của doanh nghiệp vay vốn.
Tuy nhiên, khi nguồn cung tín dụng có thể bị thu hẹp phần nào, khiến doanh nghiệp sản xuất kinh doanh phải đối mặt với sức ép lớn hơn cả về khả năng tiếp cận vốn lẫn chi phí vay. Trong khi đó, các yếu tố bên ngoài như biến động địa chính trị tại Trung Đông cũng có thể tạo thêm áp lực chi phí cho doanh nghiệp. Giá dầu tăng sẽ kéo theo chi phí vận tải, logistics và nhiều đầu vào sản xuất tăng theo, từ đó đẩy lạm phát và chi phí sản xuất đi lên.
Vì vậy, doanh nghiệp cần đánh giá lại kế hoạch sản xuất kinh doanh năm 2026 một cách thận trọng hơn, đặc biệt với các doanh nghiệp xuất khẩu.
“Việc chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó rủi ro, kiểm soát chi phí và quản trị dòng tiền sẽ đóng vai trò quan trọng để duy trì ổn định hoạt động trong giai đoạn nhiều biến động”, ông Hòe khuyến nghị.
