Giám đốc điều hành Rosatom, Alexey Likhachev, cho biết các nhà máy điện hạt nhân được xây dựng bằng công nghệ của Nga có thể hoạt động đáng tin cậy trong điều kiện khắc nghiệt.
Từ Bắc Cực đến sa mạc thiêu đốt: Sự thích ứng đa dạng địa hình
Trong bức tranh năng lượng toàn cầu hiện nay, biến đổi khí hậu không còn là lời cảnh báo trên lý thuyết mà đã trở thành áp lực trực tiếp lên hệ thống hạ tầng. Các đợt nắng nóng kỷ lục hay băng giá kéo dài từng nhiều lần khiến lưới điện của không ít quốc gia phát triển rơi vào trạng thái quá tải hoặc ngừng hoạt động.
Tuy nhiên, các công trình điện hạt nhân sử dụng công nghệ Nga lại đang cho thấy sự khác biệt rõ rệt về khả năng chống chịu. Tất cả các nhà máy điện hạt nhân do Nga thiết kế và vận hành đều được tính toán kỹ lưỡng ngay từ khâu bản vẽ để chịu đựng những điều kiện khí hậu khắc nghiệt nhất.
Ảnh: TASS
Thực tế triển khai các dự án của Rosatom trên toàn cầu là minh chứng rõ nhất cho khả năng thích ứng này. Tại vùng băng giá Bắc Cực, hai nhà máy điện hạt nhân Kola và Bilibino vẫn hoạt động ổn định trong nền nhiệt độ thường xuyên xuống dưới âm vài chục độ C.
Ngược lại, dự án El Dabaa đang được xây dựng giữa vùng sa mạc khắc nghiệt của Ai Cập hay nhà máy Kudankulam nằm tại vùng nhiệt đới ẩm ướt của Ấn Độ lại phải đối mặt với cái nóng thiêu đốt. Sự đa dạng về địa hình và khí hậu của các dự án đã chứng minh tính linh hoạt vượt trội trong kiến trúc kỹ thuật hạt nhân của Nga.
"Lớp giáp" trước biến đổi khí hậu
Để một nhà máy điện hạt nhân duy trì hoạt động liên tục ở 100% công suất trong điều kiện thời tiết cực đoan, việc phụ thuộc vào sự điều khiển thủ công của con người là không đủ. Chìa khóa cốt lõi nằm ở sự kết hợp giữa các giải pháp kỹ thuật an toàn chủ động, thụ động và hệ thống tự động hóa toàn diện.
Các hệ thống giám sát hiện đại có khả năng tự động phân tích dữ liệu môi trường theo thời gian thực. Khi nhiệt độ không khí hoặc nhiệt độ nguồn nước làm mát đầu vào có sự biến động đột ngột, hệ thống điều khiển thông minh sẽ tự động điều chỉnh thông số vận hành mà không làm suy giảm hiệu suất phát điện.
Bên cạnh đó, việc tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn nghiêm ngặt giúp các lò phản ứng duy trì ngưỡng ổn định nhiệt độ nội bộ. Sự ổn định này bảo đảm rằng rủi ro sự cố do tác động từ môi trường bên ngoài gần như được loại bỏ hoàn toàn.
Điều này đặc biệt quan trọng khi nhiều nhà máy nhiệt điện hoặc thủy điện truyền thống thường phải cắt giảm công suất vào mùa hè do thiếu nước làm mát hoặc nhiệt độ nước đầu vào quá cao.
Bài học thực tiễn từ Rostov: Công nghệ tản nhiệt trong cái nóng trên 40°C
Ảnh: Kommersant
Ví dụ điển hình nhất cho năng lực xử lý bài toán nhiệt độ của ngành hạt nhân Nga chính là Nhà máy điện hạt nhân Rostov - cơ sở năng lượng hạt nhân nằm ở cực Nam của Liên bang Nga. Với 4 tổ máy được lần lượt đưa vào vận hành trong giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2018, Rostov thường xuyên phải hoạt động trong điều kiện nhiệt độ mùa hè vượt quá 40°C.
Để giải quyết triệt để thách thức về nhiệt độ trong những tháng đỉnh điểm, các kỹ sư hạt nhân đã nghiên cứu và đưa vào vận hành hệ thống tháp hạ nhiệt quạt gió bổ sung từ năm 2021. Hệ thống này phối hợp cùng các tháp hạ nhiệt chính để tăng cường khả năng giải nhiệt, giải phóng lượng nhiệt dư thừa một cách hiệu quả nhất.
Nhờ giải pháp kỹ thuật cải tiến này, nhà máy không chỉ vượt qua các đợt nắng nóng gay gắt mà còn cung cấp nguồn điện liên tục cho lưới điện quốc gia vào những thời điểm nhu cầu sử dụng điều hòa và thiết bị làm mát tăng vọt.
Theo Perviy Tekhniy
