Trung Quốc vừa đình chỉ nhập khẩu hải sản từ Nhật Bản và tạm dừng phê duyệt các bộ phim Nhật mới. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Mao Ning, xác nhận Nhật Bản chưa đáp ứng các điều kiện để tiếp tục xuất khẩu hải sản.
Ngoài ra, các cơ quan quản lý Trung Quốc đã tạm dừng phê duyệt và đình chỉ sáu bộ phim Nhật Bản đã được cấp phép phát hành, đồng thời hoãn các bộ phim mới. Đây là động thái mạnh tay sau khi Bắc Kinh cố gắng giải quyết căng thẳng nhưng các cuộc gặp gần đây với Nhật Bản không đạt nhiều tiến triển.
Bắc Kinh cảnh báo nếu Tokyo không rút lại phát ngôn của Thủ tướng Sanae Takaichi về vấn đề Đài Loan, họ sẽ thực hiện các biện pháp đối phó “nghiêm trọng” hơn.
Bắc Kinh ngừng nhập hải sản từ Nhật Bản
Nguyên nhân dẫn đến căng thẳng ngoại giao?
Căng thẳng bùng phát sau khi Thủ tướng Takaichi liên hệ khủng hoảng eo biển Đài Loan với khả năng triển khai quân Nhật, điều chưa từng xảy ra trong nhiều thập kỷ. Phát ngôn này khiến Bắc Kinh phản ứng mạnh, cảnh báo các hành động trả đũa.
Trước đó, Đại sứ quán Trung Quốc tại Osaka đưa ra lời đe dọa, và Nhật Bản đã yêu cầu xử lý ngay lập tức. Mối quan hệ giữa hai nước đã rơi vào bế tắc khi các cuộc thương lượng gần đây không tạo ra kết quả, và cả hai bên vẫn giữ quan điểm cứng rắn.
Hậu quả là nhập khẩu hải sản của Trung Quốc từ Nhật Bản đã giảm mạnh kể từ năm 2024, dù trước đó Bắc Kinh từng tạm dỡ lệnh cấm.
Những tác động kinh tế và thị trường liên quan
Việc đình chỉ nhập khẩu hải sản ảnh hưởng trực tiếp đến cổ phiếu các công ty Nhật. Ví dụ, Kyokuyo Co. giảm 2,7%, Nissui Corp. mất 3,1%. Trong khi đó, các công ty thủy sản Trung Quốc như Zhanjiang Guolian Aquatic Products tăng hơn 20%, Dahu Health Industry tăng 10%.
Bắc Kinh cũng cảnh báo công dân tránh đi du lịch Nhật Bản, khiến các công ty du lịch hủy tour đã đặt trước và làm cổ phiếu ngành du lịch, bán lẻ của Nhật giảm sâu trước khi hồi phục một phần. Ngoài ra, Trung Quốc cũng cảnh báo về rủi ro an ninh, nhấn mạnh các hành động của Nhật có thể gây mất ổn định nguồn cung nguyên liệu quý hiếm.
Chuyên gia Jeremy Chan nhận định Bắc Kinh đang khẳng định lập trường cứng rắn, yêu cầu Thủ tướng Takaichi rút lại phát ngôn, đồng thời cho thấy chưa có “lối thoát” ngoại giao nào trong ngắn hạn.
