Bộ Xây dựng nói lý do nhà đất ‘hết cửa’ tăng giá bất hợp lý

Số liệu công bố của Bộ Xây dựng tại họp báo thường kỳ quý I/2026, chiều 9/4, cho thấy nguồn cung bất động sản 3 tháng đầu năm cải thiện tích cực nhưng giá vẫn neo cao.

Cụ thể, thị trường ghi nhận 42 dự án hoàn thành với quy mô khoảng 7.871 căn và lô đất. Trong đó, nhà chung cư chiếm 2.449 căn, nhà ở riêng lẻ 3.309 căn và hơn 2.100 lô đất nền.

Số lượng dự án đang triển khai xây dựng là 1.195 dự án, với quy mô hơn 564.000 sản phẩm. Riêng nhà ở thương mại chiếm phần lớn với 825 dự án, tương đương khoảng 456.799 căn.

Bên cạnh đó, 340 dự án hạ tầng phục vụ phân lô bán nền cũng đang được triển khai với hơn 103.700 lô đất.

Ở nhóm dự án đủ điều kiện bán nhà hình thành trong tương lai, cả nước có 74 dự án với hơn 34.300 căn, tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước. Có 51 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư trong quý này.

Đối với phân khúc nhà ở xã hội, cả nước hiện có 737 dự án đang triển khai với quy mô hơn 701.000 căn, đạt khoảng 70,1% mục tiêu 1 triệu căn.

Riêng trong quý I/2026, có 66 dự án được giao chủ đầu tư, 33 dự án được cấp phép và khởi công, 4 dự án hoàn thành với 578 căn hộ.

Tổng số dự án nhà ở xã hội hoàn thành và khởi công đến nay đạt khoảng 0,18% so với chỉ tiêu được giao năm 2026.

Giá nhà neo cao, giao dịch có xu hướng giảm

Dù nguồn cung có tín hiệu tích cực, giá bất động sản nhìn chung vẫn neo ở mức cao.

Theo bà Hoàng Thu Hằng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng), giá nhà ở quý I cơ bản ổn định và duy trì ở mức cao, chỉ tăng nhẹ tại một số địa phương. Cụ thể, Hà Nội, TPHCM và Khánh Hòa tăng khoảng 2%, trong khi Đà Nẵng và Đồng Nai tăng trên 1%.

Một số báo cáo thị trường cũng ghi nhận dấu hiệu hạ nhiệt tại phân khúc chung cư Hà Nội. Giá sơ cấp trung bình khoảng 100 triệu đồng/m2, giảm nhẹ theo quý, trong khi giá thứ cấp giữ ở mức khoảng 82 triệu đồng/m2.

Về giao dịch, thanh khoản thị trường có xu hướng đi xuống. Trong quý I/2026, tổng lượng giao dịch đạt khoảng 115.650, giảm gần 24% so với quý trước và giảm 14% so với cùng kỳ năm ngoái.

Ở phân khúc chung cư và nhà ở riêng lẻ, có hơn 25.600 giao dịch thành công, giảm mạnh hơn 30% theo quý. Đất nền cũng ghi nhận gần 90.000 giao dịch, giảm hơn 10% so với cùng kỳ.

Đại diện Bộ Xây dựng cho rằng, việc nguồn cung tiếp tục được bổ sung sẽ là yếu tố giúp ổn định thị trường.

“Việc nguồn cung được cải thiện sẽ góp phần ổn định mặt bằng chung, hạn chế tình trạng tăng giá bất hợp lý, qua đó tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân có nhu cầu ở thực”, bà Hằng nói.

Trong thời gian tới, nhu cầu thị trường được dự báo sẽ tập trung vào phân khúc nhà ở vừa túi tiền tại các đô thị lớn, cùng với đất nền ở khu vực có hạ tầng đồng bộ và dân cư ổn định.

Cũng theo Bộ Xây dựng, khi các quy định pháp lý mới được triển khai đồng bộ trong năm 2026, thị trường sẽ tiếp tục phân hóa rõ rệt.

Hoạt động môi giới sẽ dần chuyên nghiệp hơn nhờ được siết chặt quản lý và nâng cao tiêu chuẩn hành nghề. Đồng thời, các hành vi đầu cơ, thổi giá tiếp tục được tăng cường giám sát và kiểm soát chặt hơn, hạn chế những biến động bất thường.

Đáng chú ý, quá trình “thanh lọc” trên thị trường sẽ tiếp diễn mạnh mẽ. Những doanh nghiệp yếu kém, thiếu năng lực tài chính hoặc pháp lý không đầy đủ sẽ dần bị loại bỏ. Ngược lại, các doanh nghiệp sở hữu quỹ đất sạch, dự án bài bản sẽ có cơ hội phục hồi và phát triển.