Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) đã đồng ý giải phóng hàng tỷ USD cho Iran. Đây được coi là động thái chiến lược sau khi quốc gia vùng Vịnh giàu có này phải hứng chịu các cuộc không kích từ phía Tehran trong nhiều tuần vì cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran.
Hai nguồn tin khu vực tiết lộ với Reuters rằng UAE đã đồng ý giải ngân tổng cộng 10 tỷ USD, trong đó hơn 3 tỷ USD đã được chuyển đi. Tuy nhiên, hai nguồn thạo tin khác lại cho biết tổng số tiền lên tới 20 tỷ USD. Đổi lại, Iran phải chấm dứt các cuộc tấn công vào UAE. Một nguồn tin cũng xác nhận đợt chuyển tiền đầu tiên trị giá 3 tỷ USD đã hoàn tất.
Reuters chưa thể xác định số tiền này thuộc sở hữu của UAE, hay có nguồn gốc từ các tài khoản bị đóng băng của Iran trong hệ thống ngân hàng UAE và các nơi khác.
Sáng sớm thứ Bảy (13/6), Bộ Ngoại giao UAE đã ra tuyên bố phủ nhận các thông tin trên, bao gồm cả cáo buộc liên quan đến khoản tiền 3 tỷ USD. Tuyên bố khẳng định các thông tin này hoàn toàn sai sự thật và vô căn cứ, đồng thời nhấn mạnh không có khoản tiền đóng băng nào của Iran được giải phóng hay chuyển giao qua UAE.
Trước đó, khi được Reuters yêu cầu bình luận, một quan chức UAE chỉ cho biết nước này đang nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng và thúc đẩy hòa bình trong khu vực.
"Chính sách đối ngoại của UAE luôn hướng tới giảm leo thang xung đột, thúc đẩy hòa bình và ổn định lâu dài, đồng thời ủng hộ các nỗ lực bảo vệ người dân khu vực khỏi hệ lụy của chiến tranh", quan chức này nói.
Thỏa thuận này đánh dấu sự xoay chuyển từ thế đối đầu gay gắt giữa UAE và Iran suốt thời gian qua. Các cuộc không kích trước đó của Iran đã khiến các khách sạn ở Dubai vắng bóng khách du lịch làm tổn hại nghiêm trọng đến danh tiếng an toàn vốn là yếu tố then chốt giúp UAE duy trì vị thế trung tâm tài chính hàng đầu khu vực.
Một nguồn tin nhận định, giải pháp này giúp giải quyết xung đột giữa Mỹ và Iran mà không bên nào phải phá bỏ "lằn ranh đỏ" của mình.
Nguồn tin còn lại cho biết, ngoài việc dừng các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái vào UAE, Iran và UAE sẽ khôi phục quan hệ song phương, bao gồm chia sẻ thông tin tình báo và hợp tác kinh tế. Nguồn tin này nói thêm rằng Iran cũng đã tiếp cận ít nhất 2 quốc gia vùng Vịnh khác để đề xuất một thỏa thuận tương tự.
Cuộc tấn công trực tiếp gần nhất của Iran vào UAE diễn ra hơn một tháng trước, nhắm vào cảng Fujairah trên Vịnh Oman vào ngày 4/5. Các cuộc đàm phán đã bắt đầu từ vài tuần trước nhưng được đẩy nhanh tiến độ vào tuần trước, khi các quan chức thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đến Abu Dhabi để gặp Thượng tá Sheikh Tahnoun bin Zayed al Nahyan — Cố vấn An ninh Quốc gia kiêm Phó Thái tử Abu Dhabi. Ngay sau đó, các quan chức UAE cũng đã đến Tehran để thương thảo chi tiết về cơ chế chuyển tiền.
Thỏa thuận giữa UAE và Iran diễn ra trong bối cảnh tài chính phức tạp liên quan đến Dubai — trung tâm tài chính-thương mại của UAE và cũng là một trong những huyết mạch kinh tế quan trọng nhất của Tehran. Các ngân hàng tại Dubai từ lâu đã nắm giữ lượng tiền gửi khổng lồ liên quan đến Iran. Phần lớn số tiền này hiện đang bị đóng băng theo lệnh trừng phạt của Mỹ.
Trước đó, vào ngày 11/4, một nguồn tin cấp cao từ Iran cho biết Mỹ đã đồng ý giải phóng các tài sản bị đóng băng của Iran tại Qatar và các ngân hàng nước ngoài khác, dù phía Mỹ ngay sau đó đã lên tiếng bác bỏ. Nguồn tin giấu tên này tiết lộ với Reuter rằng việc dỡ phong tỏa tài sản "gắn với việc đảm bảo an toàn hàng hải qua eo biển Hormuz" - vốn là vấn đề then chốt trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột hiện nay.
Theo Reuters
